١٦٢٩ - حدثنا فهد قال: ثنا عبد الله بن يوسف قال: ثنا بكر بن مضر، عن جعفر بن ربيعة، حدثه، عن عراك بن مالك، عن أبي هريرة ولم يرفعه - قال: "لا توتروا بثلاث ركعات فتشبهوا بالمغرب، ولكن أوتروا بخمس أو بسبع أو بتسع أو بإحدى عشرة" (1018).
فقد يحتمل أن يكون كره إفراد الوتر حتى يكون معه شفع على ما قد روينا قبل هذا عن ابن عباس وعائشة ﵃ فيكون ذلك تطوعا قبل الوتر وفي ذلك نفي الواحدة أن تكون وترا.
ويحتمل أن يكون على معنى ما ذكرنا من حديث أبي أيوب في التخيير إلا أنه ليس فيه إباحة الوتر بالواحدة.
فقد ثبت بهذه الآثار التي رويناها عن النبي ﷺ أن الوتر أكثر من ركعة واحدة، ولم يرو في الركعة شيء إلا وتأويله يحتمل ما شرحناه وبيناه في موضعه من هذا الباب ثم أردنا أن نلتمس ذلك من طريق النظر، فوجدنا الوتر لا يخلو من أحد وجهين: إما أن يكون فرضا أو سنة، فإن كان فرضا فإنا لم نر شيئا من الفرض إلا على ثلاثة أوجه، فمنه ما هو ركعتان هو أربع، ومنه ما هو ثلاث، وكل قد أجمع أن الوتر لا يكون اثنتين ولا أربعا.
فثبت بذلك أنه ثلاث. هذا إذا كان فرضا، وأما إن كان سنة، فإنا لم نجد شيئا من السنن إلا وله مثل في الفرض من ذلك الصلاة منها تطوع، ومنها فرض.
ومن ذلك الصدقات لها أصل في الفرض، وهو الزكاة.
ومن ذلك: الصيام، وله أصل في الفرض، وهو صيام شهر رمضان وما أوجب الله ﷿ في الكفارات
ومن ذلك الحج يتطوع به، وله أصل في الفرض وهو حجة الإسلام.
ومن ذلك العمرة يتطوع بها، ووجوبها فيه اختلاف وسنبينه في موضعه إن شاء الله تعالى.
ومن ذلك العتاق له أصل في الفرض وهو ما فرض الله ﷿ في الكتاب من الكفارات والظهار.
فكانت هذه الأشياء كلها يتطوع بها، ولها أصل في الفرض فلم نر شيئا يتطوع به إلا وله أصل في الفرض.
وقد رأينا أشياء هي فرض ولا يجوز أن يتطوع بها.
منها الصلاة على الجنازة وهي فرض ولا يجوز أن يتطوع بها ولا يجوز لأحد أن يصلي على ميت مرتين يتطوع بالآخرة منها.
فكأن الفرض قد يكون في شيء، ولا يجوز أن يتطوع بمثله.
ولم نر شيئا يتطوع به إلا وله مثل في، الفرض منه أخذ، وكان الوتر يتطوع به، فلم يجز أن يكون كذلك إلا وله مثل في الفرض، والفرض لم نجد فيه وترا إلا ثلاثا. فثبت بذلك أن الوتر ثلاث.
هذا هو النظر وهو قول أبي حنيفة، وأبي يوسف، ومحمد، رحمهم الله تعالى.
وقد روي في ذلك عن أصحاب رسول الله ﷺ
#1629
⚠️ Përkthimi i këtij hadithi nuk është kontrolluar ende.
1629 - Na ka treguar Fehti, i cili ka thënë: Na ka treguar Abdullah bin Jusufi, i cili ka thënë: Na ka treguar Bekr bin Mudari, nga Xhafer bin Rabia, i cili i ka treguar atij, nga Irak bin Maliku, nga Ebu Hurejre - dhe nuk e ka ngritur (si thënie të Pejgamberit) - i cili ka thënë: "Mos e falni vitrin me tri rekate, duke i ngjarë kështu akshamit, por faleni vitrin me pesë, shtatë, nëntë ose njëmbëdhjetë (rekate)." (1018).
Kjo mund të nënkuptojë se ai e ka urryer veçimin e vitrit (faljen e tij vetëm), derisa të ketë me të një numër çift (shef'), sipas asaj që kemi transmetuar më parë nga Ibn Abbasi dhe Aisha (r.anhuma), kështu që ai (namazi çift) të jetë nafile para vitrit, dhe në këtë ka mohim që një rekat i vetëm të jetë vitër.
Dhe mund të jetë në kuptimin e asaj që kemi përmendur nga hadithi i Ebu Ejubit rreth zgjedhjes, përveçse në të nuk ka lejueshmëri të faljes së vitrit me një rekat.
Është vërtetuar me këto transmetime që kemi përcjellë nga Pejgamberi (s.a.v.s.) se vitri është më shumë se një rekat, dhe nuk është transmetuar asgjë për një rekat (të vetëm) pa pasur një interpretim që mundëson atë që kemi shpjeguar dhe sqaruar në vendin e tij në këtë kapitull. Pastaj dëshiruam ta kërkojmë këtë përmes rrugës së arsyes (analogjisë), dhe gjetëm se vitri nuk del jashtë dy mundësive: ose të jetë farz, ose të jetë sunet. Nëse është farz, ne nuk kemi parë asgjë nga farzi përveçse në tri forma: prej tyre ka që janë dy rekate, ka që janë katër, dhe ka që janë tri. Të gjithë janë pajtuar se vitri nuk mund të jetë dy e as katër rekate.
Kështu vërtetohet me këtë se ai është tri (rekate). Kjo nëse do të ishte farz. Ndërsa nëse është sunet, ne nuk kemi gjetur asgjë nga sunetet që të mos ketë një shembull të ngjashëm në farz; siç është namazi, prej të cilit ka nafile dhe ka farz.
Po ashtu edhe lëmoshat (sadakatë), ato e kanë një bazë në farz, që është zekati.
Po ashtu edhe agjërimi, ai e ka një bazë në farz, që është agjërimi i muajit të Ramazanit dhe atë që Allahu i Madhëruar ka bërë obligim në kefarete.
Po ashtu edhe haxhi, i cili mund të bëhet si nafile, por e ka një bazë në farz, që është haxhi i Islamit (haxhi i parë obligativ).
Po ashtu edhe umreja, e cila bëhet si nafile, ndërsa për obligueshmërinë e saj ka mospajtime, të cilat do t'i sqarojmë në vendin e duhur, në dashtë Allahu i Madhëruar.
Po ashtu edhe lirimi i skllevërve, i cili e ka një bazë në farz, që është ajo që Allahu i Madhëruar ka urdhëruar në Libër sa i përket kefareteve dhe dhiharit.
Të gjitha këto gjëra bëhen si nafile dhe e kanë një bazë në farz. Ne nuk kemi parë asgjë që bëhet si nafile e të mos ketë një bazë në farz.
Kemi parë gjithashtu gjëra që janë farz, por nuk lejohet të bëhen si nafile.
Prej tyre është namazi i xhenazes, i cili është farz (kifaje), por nuk lejohet të falet si nafile, dhe nuk i lejohet askujt të falet për një të vdekur dy herë, duke e konsideruar të dytën si nafile.
Pra, farzi mund të ekzistojë në diçka, por nuk lejohet të bëhet nafile e ngjashme me të.
Dhe nuk kemi parë asgjë që bëhet si nafile pa pasur një shembull të ngjashëm në farz prej të cilit është marrë. Meqë vitri falet si nafile (sipas disave), nuk ka mundësi të jetë i tillë pa pasur një shembull të ngjashëm në farz, ndërsa në farz nuk kemi gjetur vitër (numër tek) përveçse tri (rekate të akshamit). Kështu vërtetohet se vitri është tri rekate.
Ky është mendimi i bazuar në arsye (analogji) dhe ky është mendimi i Ebu Hanifes, Ebu Jusufit dhe Muhamedit, Allahu i Madhëruar i mëshiroftë.
Dhe për këtë është transmetuar edhe nga shokët e të Dërguarit të Allahut (s.a.v.s.).
Database ID: 114551 Views: 5