The Book of Hajj - Libri i Haxhit - كتاب الحج

Parathënie (Hyrje) / Book Introduction / Muqaddimah
كِتَابُ الْحَجِّ بَابُ اسْتَمْتِعُوا بِهَذَا الْبَيْتِ قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ مَرْفُوعًا إِلَّا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَلا نَعْلَمُ حَدَّثَ عَنْ بَزِيعٍ إِلَّا إِسْمَاعِيلُ. بَابُ تَلْزَمُ الْمَرْأَةُ بَيْتَهَا بَعْدَ قَضَاءِ الْحَجِّ بَابُ النَّفَقَةِ فِي الْحَجِّ بَابُ فَضْلِ الْحَجِّ مِنْخَرَيْكِ، وَإِذَا غَسَلْتَ وَجْهَكَ انْتَثَرَتِ الذُّنُوبُ مِنْ شَفْرِ عَيْنَيْكَ، وَإِذَا غَسَلْتَ يَدَيْكَ انْتَثَرَتِ الذُّنُوبُ مِنْ أَظْفَارِ يَدَيْكَ، وَإِذَا مَسَحْتَ رَأْسَكَ انْتَثَرَتِ الذُّنُوبُ مِنْ رَأْسِكَ، وَإِذَا غَسَلْتَ رِجْلَيْكَ انْتَثَرَتِ الذُّنُوبُ مِنْ أَظْفَارِ قَدَمَيْكَ، ثُمَّ إِذَا قُمْتَ إِلَى الصَّلاةِ فَاقْرَأْ مِنَ الْقُرْآنِ مَا شِئْتَ، ثُمَّ إِذَا رَكَعْتَ فَأَمْكِنْ يَدَيْكَ مِنْ رُكْبَتَيْكَ، وَافْرِجْ بَيْنَ أَصَابِعِكَ حَتَّى تَطْمَئِنَّ رَاكِعًا، ثُمَّ إِذَا سَجَدْتَ فَأَمْكِنْ وَجْهَكَ مِنَ السُّجُودِ كُلِّهِ حَتَّى تَطْمَئِنَّ سَاجِدًا، وَلا تَنْقُرْ نَقْرًا، فَصَلِّ مِنْ أَوَّلِ النَّهَارِ وَآخِرِهِ»، قَالَ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَفَرَأَيْتَ إِنْ صَلَّيْتُ [اللَّيْلَ] كُلَّهُ، قَالَ: «فَأَنْتَ إِذًا أَنْتَ». بَابُ الاغْتِسَالِ لِلإِحْرَامِ بَابُ مَا يَلْبَسُ الْمُحْرِمُ بَابُ التَّلْبِيَةِ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي صَلاتِهِ إِذْ ضَرَبَ شَيْئًا فِي صَلاتِهِ، فَإِذَا هِيَ عَقْرَبٌ، ضَرَبَهَا فَقَتَلَهَا، وَأَمَرَ بِقَتْلِ الْعَقْرَبِ، وَالْحَيَّةِ، وَالْفَأْرَةِ، وَالْحِدَأَةِ لِلْمُحْرِمِ. بَابُ الْحَاجِّ الشَّعِثِ التَّفِلِ الْمَاءِ حَجَلا فَطَبَخْنَاهُ بِمَاءٍ وَمِلْحٍ، فَجَعَلْنَاهُ عُرَاقًا لِلثَّرِيدِ، فَقُرِّبَ لِعُثْمَانَ وَأَصْحَابِهِ، فَأَمْسَكُوا حِينَ رَأَوْهُ، فَقَالَ عُثْمَانُ: صَيْدٌ لَهُمُ اصْطَادُوهُ وَلَمْ نَأْمُرْهُمْ بِصَيْدِهِ، صَادَهُ قَوْمٌ حَلالٌ فَأَطْعَمُونَاهُ، فَمَا بَأْسُهُ؟ مَنْ يَقُولُ فِي هَذَا؟ فَقَالَ بَعْضُهُمْ: عَلِيٌّ، فَأَرْسَلَ إِلَيْهِ، فَجَاءَ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِ حِينَ جَاءَ يَحُتُّ عَنْ كَفَّيْهِ الْخَبَطَ، يَقُولُ لَهُ عُثْمَانُ: صَيْدٌ لَمْ نَصْطَدْهُ، وَلَمْ نَأْمُرْ بِصَيْدِهِ، اصْطَادَهُ قَوْمٌ حَلالٌ، فَأَطْعَمُونَاهُ، فَمَا بَأْسُهُ؟ قَالَ عَلِيٌّ: أَنْشُدُ اللَّهَ رَجُلا شَهِدَ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ حِينَ أُتِيَ بِقَائِمَةِ حِمَارِ وَحْشٍ أَوْ بِعَجُزِهِ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِنَّا قَوْمٌ حُرُمٌ، إِنَّا قَوْمٌ حُرُمٌ، فَأَطْعِمُوهُ أَهْلَ الْحِلِّ»، فَشَهِدَ اثْنَا عَشَرَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ ﷺ، فَقَالَ: أَنْشُدُ اللَّهَ رَجُلا شَهِدَ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ حِينَ أُتِيَ بِبَيْضِ النَّعَامِ، فَقَالَ: «إِنَّا حُرُمٌ، فَأَطْعِمُوهُ أَهْلَ الْحِلِّ»، فَشَهِدَ دُونَهُمْ فِي الْعِدَّةِ، فَثَنَى عُثْمَانُ وَرِكَهُ عَنِ الطَّعَامِ، وَأَكَلَ أَهْلُ الْمَاءِ ذَلِكَ الطَّعَامِ. قُلْتُ: رَوَاهُ أَبُو دَاوُدَ بِاخْتِصَارٍ. قَالَ الْبَزَّارُ: وَهَذَا مِنْ أَحْسَنِ مَا يُرْوَى عَنْ عَلِيٍّ فِي هَذَا الْبَابِ. بَابُ جَوَازِ أَكْلِهِ لِمَنْ لَمْ يَقْصُدْ بِصَيْدِهِ أَبَا قَتَادَةَ الأَنْصَارِيَّ عَلَى الصَّدَقَةِ، وَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ وَأَصْحَابُهُ مُحْرِمِينَ، حَتَّى نَزَلُوا عُسْفَانَ، فَإِذَا هُمْ بِحِمَارِ وَحْشٍ، وَجَاءَ أَبُو قَتَادَة وَهُوَ حِلٌّ فَنَكَّسُوا رُءُوسَهُمْ؛ كَرَاهِيَةَ أَنْ يُبْدُوا أَبْصَارَهُمْ فَيُعْلَمُ، فَرَآهُ أَبُو قَتَادَةَ، فَرَكِبَ فَرَسَهُ، وَأَخَذَ الرُّمْحَ فَسَقَطَ مِنْهُ الرُّمْحُ، فَقَالَ: نَاوُلُونِيهِ، فَقَالُوا: نَحْنُ مَا نُعِينُكَ عَلَيْهِ، فَحَمَلَ عَلَيْهِ فَعَقَرَهُ، فَجَعَلُوا يَشْوُونَ مِنْهُ، ثُمَّ قَالُوا: رَسُولُ اللَّهِ ﷺ بَيْنَ أَظْهُرِنَا، وَكَانَ تَقَدَّمَهُمْ، فَلَحِقُوهُ، فَسَأَلُوهُ فَلَمْ يَرَ بِهِ بَأْسًا، قَالَ: فَأَحْسَبُهُ، قَالَ: هَلْ مَعَكُمْ مِنْهُ شَيْءٌ، شَكَّ عُبَيْدُ اللَّهِ. قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ أَسْنَدَ عُبَيْدُ اللَّهِ عَنْ عِيَاضٍ إِلَّا هَذَا، وَلا عَنْهُ إِلَّا عُبَيْدُ اللَّهِ. بَابُ الطَّوَافِ بَعْدَ الْعَصْرِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ، قَالَ: قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «كَيْفَ فَعَلْتَ فِي اسْتِلامِ الرُّكْنَيْنِ؟» قُلْتُ: كُلُّ ذَلِكَ قَدْ فَعَلْتُ؛ اسْتَلَمْتُ وَتَرَكْتُ، فَقَالَ: «أَصَبْتَ». قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ، وَقَدْ رَوَاهُ جَمَاعَةٌ فَلَمْ يَقُولُوا: عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، رَوَاهُ الثَّوْرِيُّ، عَنْ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ قَالَ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ، إِلا أَنَّ مُحَمَّدَ بْنَ عُمَرَ بْنِ هَيَّاجٍ قَدْ حَدَّثَنَا بِهِ، فَقَالَ: حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ هِشَام، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ. بَابُ السُّجُودِ عَلَى الْحَجَرِ قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ إِلا عَنْ عُمَرَ، وَلَيْسَ هُوَ بِالْحَافِظِ، وَإِنَّمَا نَكْتُبُ مِنْ حَدِيثِهِ مَا لا نَحْفَظُهُ عَنْ غَيْرِهِ. بَابٌ بَابُ فَسْخِ الْحَجِّ إِلَى الْعُمْرَةِ الْعُقَيْلِيُّ، أنبأ هِشَامُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ (ح)، وَحَدَّثَنَاهُ ابْنُ مَعْمَرٍ، ثنا الْحَنَفِيُّ، عَنْ مَرْزُوقِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ بِنَحْوِهِ. بَابُ الإِيضَاعِ فِي وَادِي مُحَسِّرٍ بَابُ رَمْيِ الْجِمَارِ بَابُ لا تُوضَعُ النَّوَاصِي إِلا فِي حَجٍّ أَوْ عُمْرَةٍ بَابُ النَّهْيِ عَنِ الْحَلْقِ لِلنِّسَاءِ بَابُ فَضْلِ رَمْيِ الْجِمَارِ بَابٌ فِي الْمَرْأَةِ تَحِيضُ وَلَمْ تَقْضِ نُسُكَهَا قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ عَنْ ثَابِتٍ إِلا صَدَقَةُ، وَهُوَ بَصْرِيٌّ لَيْسَ بِهِ بَأْسٌ، وَلَمْ يُتَابَعْ عَلَى هَذَا، وَاحْتُمِلَ حَدِيثُهُ. بَابٌ فِي الْمَرْأَةِ تَحِيضُ قَبْل طَوَافِ الْوَدَاعِ قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جُبَيْرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ، وَمُدْرِكٌ مَجْهُولٌ، وَمَنْصُورٌ لا نَحْفَظُ لَهُ حَدِيثًا مُسْنَدًا، وَكِلابٌ كُوفِيٌّ. بَابُ كَمِ اعْتَمَرَ النَّبِيُّ ﷺ ﷺ، فَقَالَ: «صَدَقَتْ، لَوْ أَعْطَيْتَهَا كَانَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، وَإِنَّ عُمْرَةً فِي رَمَضَانَ تَعْدِلُ حَجَّةً». بَابُ مَتَى يَقْطَعُ الْمُعْتَمِرُ التَّلْبِيَةَ رَفَعَهُ إِلَى النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ: «الْحَاجُّ يَشْفَعُ فِي أَرْبَعِ مِائَةِ أَهْلِ بَيْتٍ»، أَوْ قَالَ: «مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ، وَيَخْرُجُ مِنْ ذُنُوبِهِ كَيَوْمِ وَلَدَتْهُ أُمُّهُ». بَابُ طَلَبِ الدُّعَاءِ مِنْهُمْ الْحِجَارَةَ فَكَانُوا يَنْقُلُونَ رَجُلَيْنِ رَجُلَيْنِ، وَكَانَتِ النِّسَاءُ يَنْقُلْنَ الشِّيدَ، وَكُنْتُ أَنْقُلُ أَنَا وَابْنُ أَخِي، فَكُنَّا نَضَعُ ثِيَابَنَا تَحْتَ الْحِجَارَةِ، فَإِذَا غَشِينَا النَّاسُ اتَّزَرْنَا، قَالَ: فَبَيْنَا أَنَا أَمْشِي وَمُحَمَّدٌ ﷺ قُدَّامِي لَيْسَ عَلَيْهِ شَيْءٌ، فَتَأَخَّرَ مُحَمَّدٌ ﷺ، فَانْبَطَحَ عَلَى وَجْهِهِ، فَجِئْتُ أَسْعَى، وَأَلْقَيْتُ الْحَجَرَيْنِ، وَهُوَ يَنْظُرُ إِلَى شَيْءٍ فَوْقَهُ، قُلْتُ: مَا شَأْنُكَ؟ فَقَامَ فَأَخَذَ إِزَارَهُ، وَقَالَ: «نُهِيتُ أَنْ أَمْشِيَ عُرْيَانًا»، قُلْت: اكْتُمْهَا النَّاسَ؛ مَخَافَةَ أَنْ يَقُولُوا: مَجْنُونٌ. قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ الْعَبَّاسِ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ، وَعَمْرُو بْنُ أَبِي قَيْس مُسْتَقِيمُ الْحَدِيثِ، رَوَى عَنْهُ جَمَاعَةٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ. بَابُ دُخُولِ الْكَعْبَةِ وَالصَّلاةِ فِيهَا بَابٌ الطُّفَيْلِ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ جَاءَ إِلَى زَمْزَمَ، فَقَالَ: انْزِعُوا، وَاسْقُوا، فَلَوْلا أَنِّي أَخَافُ أَنْ تُغْلَبُوا عَلَيْهَا، لَنُزِعَتْ. بَابٌ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ، قَالَ: " يُلْحَدُ رَجُلٌ بِمَكَّةَ يُقَالُ لَهُ: عَبْدُ اللَّهِ، عَلَيْهِ نِصْفُ عَذَابِ الْعَالَمِ ". قَالَ الْبَزَّارُ: هَكَذَا رَوَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، وَلَمْ يُتَابَعْ عَلَى هَذَا الإِسْنَادِ، وَقَالَ عَبْدَةُ: عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، عَنْ رَجُلٍ مِنْ آلِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ. قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ بِأَحْسَنَ مِنْ هَذَا الإِسْنَادِ، تَفَرَّدَ بِهِ إِبْرَاهِيمُ عَنْ مَنْصُورٍ. بَابٌ فِي غَارِ جَبَلِ ثَوْرٍ مَالِكٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ: «فُتِحَتِ الْبِلادُ بِالسَّيْفِ، وَفُتِحَتِ الْمَدِينَةُ بِالْقُرْآنِ». قَالَ الْبَزَّارُ: تَفَرَّدَ بِهِ ابْنُ زُبَالَةَ وَقَدْ تَكَلَّمَ فِيهِ بِسَبَبِ هَذَا وَغَيْرِهِ. بَابُ تَطْهِيرِهَا مِنَ الشِّرْكِ بَابُ كِفَايَتِهِمْ مَنْ دَهَمَهُمْ أَبِيهِ، عَنْ عُمَرَ، قَالَ: غَلا السِّعْرُ بِالْمَدِينَةِ وَاشْتَدَّ الْجَهْدُ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «اصْبِرُوا وَأَبْشِرُوا فَإِنِّي قَدْ بَارَكْتُ عَلَى صَاعِكُمْ وَمُدِّكُمْ، فَكُلُوا وَلا تَفَرَّقُوا، فَإِنَّ طَعَامَ الْوَاحِدِ يَكْفِي الاثْنَيْنِ، وَطَعَامُ الاثَّنَيْنِ يَكْفِي الأَرْبَعَةَ، وَطَعَامُ الأَرْبَعَةِ يَكْفِي الْخَمْسَةَ وَالسِّتَّةَ، وَإِنَّ الْبَرَكَة فِي الْجَمَاعَةِ، فَمَنْ صَبَرَ عَلَى لأْوَائِهَا وَشِدَّتِهَا كُنْتُ لَهُ شَفِيعًا أَوْ شَهِيدًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ، وَمَنْ خَرَجَ عَنْهَا رَغْبَةً عَمَّا فِيهَا، أَبْدَلَ اللَّهُ بِهِ مَنْ هُوَ خَيْرٌ مِنْهُ فِيهَا، وَمَنْ أَرَادَهَا بِسُوءٍ، أَذَابَهُ اللَّهُ كَمَا يَذُوبُ الْمِلْحُ فِي الْمَاءِ». قُلْتُ: عِنْد ابْنِ مَاجَهْ طَرَفٌ مِنْهُ. قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عُمَرَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، تَفَرَّدَ بِهِ عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، وَهُوَ لَيِّنٌ، وَأَحَادِيثُهُ لا يُشَارِكُهُ فِيهَا أَحَدٌ، وَقَدْ رَوَى عَنْهُ جَمَاعَةٌ. بَابُ الْمَدِينَةِ خَيْرٌ لَهُمْ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ قَالَ: «لَيْتَ شِعْرِي مَتَى تَخْرُجُ نَارٌ مِنَ الْيَمَنِ مِنْ جَبَلِ الْوَرَّاقِ تُضِيءُ مِنْهَا أَعْنَاقُ الإِبِلِ بِبُصْرَى». قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ لَهُ طَرِيقًا غَيْرَ هَذَا، وَلا رَوَاهُ عَنْ حَبِيبٍ غَيْرُ عَبْدِ اللَّهِ، وَلا حَدَّثَ بِغَيْرِ هَذَا. بَابُ النَّهْيِ عَنْ هَدْمِ أَكْمَامِهَا بَابُ تَحْرِيمِ صَيْدِهَا بَابٌ فِي مَسْجِدِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ الْبَزَّارُ: قَدْ رَوَتْهُ عُبَيْدَةُ، وَجَنَاحٌ مَوْلَى لَيْلَى، عَنْ عَائِشَةَ بِنْتِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهَا.
CHAPTER
بَابُ اسْتَمْتِعُوا بِهَذَا الْبَيْتِ
Kapitulli: Përfitoni nga kjo Shtëpi (Qabeja)
#1072
١٠٧٢ - Na ka treguar el-Husejn ibn Kaze’ah, na ka treguar Sufjan ibn Habib, na ka treguar Humejd, nga Bekr ibn Abdilah el-Muzeni, nga Ibn Umeri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Përfitoni nga kjo Shtëpi, sepse ajo është shkatërruar dy herë, ndërsa herën e tretë do të ngrihet lart."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk kemi dëgjuar askënd ta ketë transmetuar këtë përveç el-Hasan ibn Kaze’ah, nga Sufjani, kurse është transmetuar nga Ibn Umeri si transmetim mewkuf (i ndalur te sahabi).
Kapitulli: Nuk ndërmerret udhëtim përveçse drejt tri xhamive.
١٠٧٢ - حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ قَزَعَةَ، ثنا سُفْيَانُ بْنُ حَبِيبٍ، ثنا حُمَيْدٌ، عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «اسْتَمْتِعُوا بِهَذَا الْبَيْتِ، فَقَدْ هُدِمَ مَرَّتَيْنِ، وَيُرْفَعُ فِي الثَّالِثَةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لَمْ نَسْمَعْ أَحَدًا يُحَدِّثْ بِهِ إِلَّا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ، عَنْ سُفْيَانَ، وَقَدْ رُوِيَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ مَوْقُوفًا.
بَابُ لا تُشَدُّ الرِّحَالِ إِلا إِلَى ثَلاثَةِ مَسَاجِدَ
Chapter: No journey shall be undertaken except to three mosques. 1072 - Al-Husayn ibn Qaza'ah narrated to us, Sufyan ibn Habib narrated to us, Humayd narrated to us, from Bakr ibn 'Abd Allah al-Muzani, from Ibn 'Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Avail yourselves of this House, for it has been destroyed twice, and it will be raised up on the third occasion."
Commentary Al-Bazzar said: We have not heard anyone narrating this except al-Hasan ibn Qaza'ah, from Sufyan, and it has been narrated from Ibn 'Umar as a Mauquf report.
CHAPTER
باب لا تشد الرحال إلا إلى ثلاثة مساجد
Kapitull: Nuk ndërmerren udhëtime përveçse në tri xhami
#1073
١٠٧٣ - Na ka treguar Jahja ibn Muhamed ibn es-Seken, na ka treguar Hibban ibn Hilali – i cili na e diktoi këtë nga libri i tij – nga Hishami, nga Katadeja, nga Ebu el-Alije, nga Ibn Abbasi, nga Omeri, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka thënë: "Nuk ndërmerren udhëtime (për vizitë adhurimi) përveçse drejt tre xhamive: Mesxhid el-Haramit, kësaj xhamisë sime dhe Mesxhid el-Aksasë."
Komentim Ka thënë el-Bezzari: Nuk e njohim këtë transmetim nga Omeri përveçse përmes kësaj rruge, dhe ai është një gabim. Gabimi ka ardhur nga Hibbani, sepse këtë hadith në fakt e transmeton Hemmami dhe të tjerë, nga Katadeja, nga Kaze’aja, nga Ebu Saidi.
١٠٧٣ - حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ السَّكَنِ، ثنا حِبَّانُ بْنُ هِلالٍ، وَأَمْلَاهُ عَلَيْنَا مِنْ كِتَابِهِ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عُمَرَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ، قَالَ: " لا تُشَدُّ الرِّحَالُ إِلَّا إِلَى ثَلاثَةِ مَسَاجِدَ: مَسْجِدِ الْحَرَامِ، وَمَسْجِدِي هَذَا، وَمَسْجِدِ الأَقْصَى ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عُمَرَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَهُوَ خَطَأٌ أَتَى خَطَؤُهُ مِنْ حِبَّانَ؛ لأَنَّ هَذَا إِنَّمَا يَرْوِيهِ هَمَّامٌ وَغَيْرُهُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ قَزَعَةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ.
1073 - Yahya ibn Muhammad ibn al-Sakan narrated to us, Hibban ibn Hilal narrated to us, and he dictated it to us from his book, from Hisham, from Qatadah, from Abu al-Aliyah, from Ibn Abbas, from Umar, that the Prophet (pbuh) said: "Mounts shall not be saddled except to three mosques: Al-Masjid al-Haram, this mosque of mine, and Al-Masjid al-Aqsa."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Umar except through this route, and it is an error; the error originated from Hibban, because this is only narrated by Hammam and others, from Qatadah, from Qaza'ah, from Abu Sa'id.
#1074
١٠٧٤ - Na ka treguar Muhamed bin Musa el-Kattan, na ka treguar Said bin Muhamed, na ka treguar Abtheri, nga Muhamed bin Amri, nga Ubejde bin Sufjani, nga Ebu el-Xha'd ed-Damri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Nuk ndërmerren udhëtime (për vizitë adhurimi) përveçse drejt tri xhamive: Mesxhid el-Haramit, xhamisë sime dhe Mesxhid el-Aksasë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Ebu el-Xha'di të ketë transmetuar ndonjë hadith tjetër përveç këtij dhe një tjetri.
١٠٧٤ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْقَطَّانُ، ثنا سَعِيدُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا عَبْثَرٌ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ عُبَيْدَة بْن سُفْيَان، عَنْ أَبِي الْجَعْدِ الضَّمْرِيِّ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: " لا تُشَدُّ الرِّحَالُ إِلَّا إِلَى ثَلاثَةِ مَسَاجِدَ: مَسْجِدِ الْحَرَامِ، وَمَسْجِدِي، وَمَسْجِدِ الأَقْصَى ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى أَبُو الْجَعْدِ إِلَّا هَذَا وَآخَرَ.
1074 - Muhammad bin Musa al-Qattan narrated to us, Sa'id bin Muhammad narrated to us, 'Abthar narrated to us, from Muhammad bin 'Amr, from 'Ubaydah bin Sufyan, from Abu al-Ja'd al-Damri, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Journeys shall not be undertaken except to three mosques: the Sacred Mosque, my mosque, and al-Aqsa Mosque."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know that Abu al-Ja'd narrated except this and another.
#1075
1075 - Na ka treguar Muhamed bin Ismaili, na ka treguar Ibn Ebi Uvejsi, na ka treguar Ibn Ebi ez-Zinadi, nga Musa bin Ukbe, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, se ai e ka dëgjuar Pejgamberin (s.a.v.s.) duke thënë: «Vendet më të mira drejt të cilave udhëtohet me kafshë udhëtimi janë Xhamia e Ibrahimit dhe Xhamia e Muhamedit (s.a.v.s.)».
١٠٧٥ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، ثنا ابْنُ أَبِي أُوَيْسٍ، ثنا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيّ ﷺ يَقُولُ: «خَيْرُ مَا رُكِبَتْ إِلَيْهِ الرَّوَاحِلُ مَسْجِدُ إِبْرَاهِيمَ، وَمَسْجِدُ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّه عَلَيْهِمَا».
1075 - Muhammad bin Isma'il narrated to us, Ibn Abi Uwais narrated to us, Ibn Abi al-Zinad narrated to us, from Musa bin 'Uqba, from Abu al-Zubayr, from Jabir, that he heard the Prophet (pbuh) say: "The best [places] to which mounts are ridden are the Mosque of Ibrahim and the Mosque of Muhammad (pbuh)."
CHAPTER
باب سفر المرأة مع عبدها
Kapitull: Udhëtimi i gruas me skllavin e saj
#1076
١٠٧٦ - Na ka treguar El-Hasan ibn Arafe, na ka treguar Isma'il ibn Ajjash, na ka treguar Bezi' Ebu Abdillah, nga Nafiu, nga Ibn Umeri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Udhëtimi i gruas me skllavin e saj është humbje."
١٠٧٦ - حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَرَفَةَ، ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ، ثنا بَزِيعٌ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «سَفَرُ الْمَرْأَةِ مَعَ عَبْدِهَا ضَيْعَةٌ».
1076 - Al-Hasan ibn 'Arafa narrated to us, Isma'il ibn 'Ayyash narrated to us, Bazi' Abu Abd Allah narrated to us, from Nafi', from Ibn 'Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "A woman's travel with her slave is a waste."
CHAPTER
باب تلزم المرأة بيتها بعد قضاء الحج
Kapitull: Qëndrimi i gruas në shtëpinë e saj pas kryerjes së haxhit
#1077
١٠٧٧ - Na ka treguar Ibn Karameja, na ka treguar Kabisaja, na ka treguar Sufjani, nga Salihu, skllavi i liruar i Et-Teu’emes, nga Ebu Hurejra, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) u tha grave të tij: «Kjo është e gjitha (sa i përket haxhit), pastaj qëndroni në shtëpitë tuaja (përmbahuni shpinës së hashtrave).»
Komentim El-Bezzari ka thënë: Mendoj se ky transmetim është nga Sufjani, nga Ibn Ebi Dhibi, nga Salihu, por kështu e ka transmetuar Kabisaja. Një grup transmetuesish e kanë transmetuar këtë nga Salihu, e prej tyre janë Ibn Ebi Dhibi dhe Salih bin Kejsani.
١٠٧٧ - حَدَّثَنَا ابْنُ كَرَامَةَ، ثنا قَبِيصَةُ، ثنا سُفْيَانُ، عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْءَمَةِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ لِنِسَائِهِ: «إِنَّمَا هِيَ هَذِهِ ثُمَّ الْزَمُوا ظُهُورَ الْحُصْرِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: أَحْسِبُهُ عَنْ سُفْيَانَ، عَنِ ابْنِ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ صَالِحٍ، وَلَكِنْ هَكَذَا قَالَ قَبِيصَةُ، وَقَدْ رَوَاهُ جَمَاعَةٌ عَنْ صَالِحٍ مِنْهُمُ ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ وَصَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ.
1077 - Ibn Karama narrated to us, Qabisah narrated to us, Sufyan narrated to us, from Salih the freed slave of al-Taw’amah, from Abu Hurayrah, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said to his wives: "It is only this [pilgrimage], then you must adhere to the backs of the mats."
Commentary Al-Bazzar said: I think it is from Sufyan, from Ibn Abi Dhi’b, from Salih, but this is how Qabisah narrated it. A group has narrated it from Salih, among them Ibn Abi Dhi’b and Salih ibn Kaysan.
#1078
١٠٧٨ - Na ka treguar El-Fadl b. Sehl, na ka treguar Jakuub b. Ibrahim b. Sa'd, na ka treguar babai im, nga Salih b. Kejsan, nga Salihu, i liri i et-Teu’emes, nga Ebu Hurejre, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), se ai u tha grave të tij: "Ky është haxhillëku, pastaj (pason qëndrimi mbi) shpinat e rrogozave."
١٠٧٨ - حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ، ثنا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، ثنا أَبِي، عَنْ صَالِحِ بْنِ كَيْسَانَ، عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْءَمَةِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، أَنَّهُ قَالَ لِنِسَائِهِ: «هَذِهِ الْحَجَّةِ ثُمَّ ظُهُورَ الْحُصْرِ».
1078 - Al-Fadl ibn Sahl narrated to us, Ya'qub ibn Ibrahim ibn Sa'd narrated to us, my father narrated to us, from Salih ibn Kaysan, from Salih the freed slave of al-Taw’amah, from Abu Hurayrah, from the Prophet (pbuh), that he said to his wives: "This pilgrimage, then [remain upon] the backs of the mats."
CHAPTER
باب النفقة في الحج
Kapitull: Shpenzimet gjatë haxhit
#1079
١٠٧٩ - Na ka treguar Muhamed bin Miskini, na ka treguar Saidi, nga Sulejman bin Davudi, na ka treguar Jahja bin Ebi Kethiri, nga Ebu Seleme, nga Ebu Hurejra, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Kushdo që ia mësyn kësaj Shtëpie me fitim të haramit, ai niset në mosbindje ndaj Allahut. Kur ai fillon telbijen dhe vë këmbën e tij në yzengi (përkatësisht: në shkallën e shalës) dhe kafsha e tij e udhëtimit niset me të, e ai thotë: 'Lebbejk Allahumme Lebbejk' (Të përgjigjem Ty, o Allah, të përgjigjem Ty), një thirrës nga qielli e thërret atë: 'As nuk të pranohet telbija (La Lebbejk), as nuk ke mbarësi (ve la Sa'dejka). Fitimi yt është haram, furnizimi yt është haram dhe kafsha jote e udhëtimit është haram. Kthehu i ngarkuar me mëkate e jo i shpërblyer, dhe merr lajmin për atë që do të të hidhërojë'. Ndërsa kur njeriu niset si haxhi me pasuri të hallallit, vë këmbën e tij në yzengi dhe kafsha e tij e udhëtimit niset me të, e ai thotë: 'Lebbejk Allahumme Lebbejk', një thirrës nga qielli e thërret atë: 'Të pranohet telbija dhe të priftë e mbara (Lebbejke ve Sa'dejke), Unë vërtet iu përgjigja thirrjes tënde. Kafsha jote e udhëtimit është hallall, rrobat e tua janë hallall dhe furnizimi yt është hallall. Kthehu i shpërblyer e jo i ngarkuar me mëkate, dhe gëzoju asaj që do të të gëzojë'."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Dobësia është e qartë në hadithet e Sulejmanit, askush nuk e pason atë në to dhe ai nuk është i fortë.
١٠٧٩ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ، ثنا سَعِيدٌ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ دَاوُدَ، ثنا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: " مَنْ أَمَّ هَذَا الْبَيْتَ مِنَ الْكَسْبِ الْحَرَامِ شَخَصَ فِي غَيْر طَاعَةِ اللَّهِ، فَإِذَا أَهَلَّ وَوَضَعَ رِجْلَهُ فِي الْغَرْزِ (أَيِ: الرِّكَابِ) وَانْبَعَثَتْ بِهِ رَاحِلَتُهُ، [وَ] قَالَ: لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، نَادَاهُ مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ: لا لَبَّيْكَ وَلا سَعْدَيْكَ كَسْبُكَ حَرَامٌ، وَزَادُكَ حَرَامٌ، وَرَاحِلَتُكَ حَرَامٌ، فَارْجِعْ مَأْزُورًا غَيْرَ مَأْجُورٍ، وَأَبْشِرْ بِمَا يَسُوءُكَ، وَإِذَا خَرَجَ الرَّجُلُ حَاجًّا بِمَالٍ حَلالٍ، وَوَضَعَ رِجْلَهُ فِي الرِّكَابِ، وَانْبَعَثَتْ بِهِ رَاحِلَتُهُ، [وَ] قَالَ: لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، نَادَاهُ مُنَادٍ مِنَ السَّمَاءِ: لَبَّيْكَ وَسَعْدَيْكَ قَدْ أَجَبْتُكَ، رَاحِلَتُكَ حَلالٌ، وَثِيَابُكَ حَلالٌ، وَزَادُكَ حَلالٌ، فَارْجِعْ مَأْجُورًا غَيْرَ مَأْزُورٍ، وَأَبْشِرْ بِمَا يَسُرُّكَ ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: الضَّعْفُ بَيِّنٌ عَلَى أَحَادِيثِ سُلَيْمَانَ، وَلا يُتَابِعُهُ عَلَيْهَا أَحَدٌ، وَهُوَ لَيْسَ بِالْقَوِيِّ.
1079 - Muhammad bin Miskeen narrated to us, Sa'id narrated to us, from Sulayman bin Dawud, Yahya bin Abi Kathir narrated to us, from Abu Salama, from Abu Hurayra, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Whoever intends to visit this House from forbidden earnings sets out in other than obedience to Allah. When he begins the talbiyah and places his foot in the stirrup (al-gharz, meaning: the stirrup) and his mount sets off with him, and he says: 'Labbayka Allahumma Labbayk' (At Your service, O Allah, at Your service), a caller from the heaven calls out to him: 'Neither Labbayk nor Sa'dayk (No service and no happiness to you). Your earning is forbidden, your provision is forbidden, and your mount is forbidden. Return burdened with sin, not rewarded, and receive tidings of what will grieve you.' And when a man goes out as a pilgrim with lawful wealth, places his foot in the stirrup, and his mount sets off with him, and he says: 'Labbayka Allahumma Labbayk,' a caller from the heaven calls out to him: 'Labbayk and Sa'dayk (At your service and at your pleasure), I have indeed answered you. Your mount is lawful, your clothes are lawful, and your provision is lawful. Return rewarded, not burdened with sin, and receive tidings of what will delight you.'"
Commentary Al-Bazzar said: Weakness is evident in the hadiths of Sulayman, and no one follows him in them, and he is not strong.
#1080
1080 - Na ka treguar El-Velid ibn Amr ibn Sukejn, na ka treguar Ebu Asimi, na ka treguar Muhamed ibn Ebi Humejd, nga Muhamed ibn el-Munkedir, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Asnjë haxhi nuk është varfëruar kurrë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Domethënë: nuk është varfëruar. El-Bezzari ka thënë: Muhamed ibn Ebi Humejd është i vetëm në transmetimin e këtij hadithi dhe ai ka hadithe për të cilat nuk ka mbështetje nga transmetues të tjerë. Nuk mendoj se kjo ka qenë e qëllimshme nga ana e tij, por vjen si pasojë e memories së tij të dobët, megjithatë njerëzit e dijes kanë transmetuar prej tij. Kapitulli: Si bëhet ngarkimi gjatë zbritjes (ndalesës).
١٠٨٠ - حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سُكَيْنٍ، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِر، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «مَا أَمْعَرَ حَاجٌّ قَطُّ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: يَعْنِي: مَا افْتَقَرَ.
قَالَ الْبَزَّارُ: تَفَرَّدَ بِهِ مُحَمَّد بْن أَبِي حُمَيْدٍ، وَعِنْدَهُ أَحَادِيثُ لا يُتَابَعُ عَلَيْهَا، وَلا أَحْسَبُ ذَلِكَ مِنْ تَعَمُّدِهِ، وَلَكِنْ مِنْ سُوءِ حِفْظِهِ، فَقَدْ رَوَى عَنْهُ أَهْلُ الْعِلْمِ.
بَابُ كَيْفَ التَّحْمِيلُ عِنْدَ النُّزُولِ
1080 - Al-Walid ibn ‘Amr ibn Sukayn narrated to us, Abu ‘Asim narrated to us, Muhammad ibn Abi Humayd narrated to us, from Muhammad ibn al-Munkadir, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "A pilgrim has never become impoverished."
Commentary Al-Bazzar said: Meaning: he did not become poor. Al-Bazzar said: Muhammad ibn Abi Humayd was alone in narrating it, and he has hadiths for which he is not corroborated. I do not reckon that to be intentional on his part, but rather due to his poor memory, though the people of knowledge have narrated from him. Chapter: How to load baggage upon dismounting.
CHAPTER
باب كيف التحميل عند النزول
Kapitull: Si bëhet ngarkimi gjatë ndalimit
#1081
١٠٨١ - Na ka treguar Ahmed ibn Is’hak el-Ahvazi, na ka treguar Muhamed ibn es-Salt, na ka treguar Kajsi, nga Bekr ibn Vaili, nga ez-Zuhriu, nga Said ibn el-Musejibbi, nga Ebu Hurejra, nga Pejgamberi (s.a.v.s.) (h); dhe na ka treguar Ahmed ibn Uthman ibn Hakim, na ka treguar Ebu Gassan, na ka treguar Kajsi, nga Bekr ibn Vaili, nga ez-Zuhriu, nga Said ibn el-Musejibbi, nga Ebu Hurejra, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), ndërsa formulimi është ai i Muhamed ibn es-Saltit, i cili ka thënë: "Kur të mbartni (të vdekurin), vonojeni mbartjen, sepse këmba është e lidhur dhe dora është e varur."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Bekri të ketë transmetuar ndonjë gjë tjetër përveç kësaj me këtë zinxhir transmetimi.
١٠٨١ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ الأَهْوَازِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّلْت، ثنا قَيْسٌ، عَنْ بَكْرِ بْنِ وَائِلٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ (ح)، وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَان بْن حَكِيم، ثنا أَبُو غَسَّانَ، ثنا قَيْسٌ، عَنْ بَكْرِ بْنِ وَائِلٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، وَاللَّفْظُ لَفْظُ مُحَمَّدِ بْنِ الصَّلْتِ، قَالَ: «إِذَا حَمَلْتُمْ فَأَخِّرُوا الْحَمْلَ، فَإِنَّ الرِّجْلَ مُوَثَّقَةٌ، وَالْيَدَ مُعَلَّقَةٌ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى بَكْرٌ إِلا هَذَا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
1081 - Ahmad bin Ishaq al-Ahwazi narrated to us, Muhammad bin al-Salt narrated to us, Qays narrated to us, from Bakr bin Wa'il, from al-Zuhri, from Sa'id bin al-Musayyib, from Abu Hurayrah, from the Prophet (pbuh) (h), and Ahmad bin 'Uthman bin Hakim narrated to us, Abu Ghassan narrated to us, Qays narrated to us, from Bakr bin Wa'il, from al-Zuhri, from Sa'id bin al-Musayyib, from Abu Hurayrah, from the Prophet (pbuh), and the wording is that of Muhammad bin al-Salt, who said: "When you carry [the deceased], delay the carrying, for the leg is bound and the hand is suspended."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of Bakr narrating anything except this with this chain of narration.
CHAPTER
باب فضل الحج
Kapitull: Vlera e haxhit
#1082
١٠٨٢ - Na ka treguar Muhamed ibn Omer ibn Hejjaxh, na ka treguar Jahja ibn Abdurrahman, na ka treguar el-Erhebi, na ka treguar Ubejde ibn el-Esved, nga Sinan ibn el-Harith, nga Talha ibn Musarrif, nga Muxhahidi, nga Ibn Omeri, i cili ka thënë: Isha i ulur me Pejgamberin (s.a.v.s.) në xhaminë e Minës, kur i erdhën një burrë nga ensarët dhe një burrë nga fisi Thekif. Ata dhanë selamin e pastaj thanë: "O i Dërguari i Allahut, kemi ardhur të të pyesim." Ai u tha: "Nëse dëshironi, ju tregoj unë se për çfarë keni ardhur të më pyesni, e nëse dëshironi, unë hesht e më pyesni ju." Ata thanë: "Na trego, o i Dërguari i Allahut." Thekifi i tha ensariut: "Pyet." Ai tha: "Më trego, o i Dërguari i Allahut." Pejgamberi (s.a.v.s.) tha: "Ke ardhur të më pyesësh për daljen tënde nga shtëpia duke u nisur drejt Shtëpisë së Shenjtë dhe se çfarë shpërblimi ke për këtë; për dy rekatet e tua pas tavafit dhe çfarë shpërblimi kanë ato; për ecjen tënde (sa'jin) mes Safas dhe Mervas dhe shpërblimin e saj; për qëndrimin tënd pasditen e Arafatit dhe shpërblimin e tij; për hedhjen e guralecëve dhe shpërblimin e saj; për therjen e kurbanit dhe shpërblimin e tij; për rruajtjen e kokës dhe shpërblimin e saj; si dhe për tavafin tënd në Shtëpi (Qabe) pas kësaj bashkë me Ifaden dhe shpërblimin e tij." Burri tha: "Pasha Atë që të dërgoi me të vërtetën, pikërisht për këtë erdha të të pyes!" Ai (s.a.v.s.) tha: "Vërtet, kur del nga shtëpia jote duke u nisur drejt Shtëpisë së Shenjtë, deveja jote nuk e vendos thundrën në tokë dhe as nuk e ngre atë, veçse Allahu të shënon me të një mirësi dhe të fshin një gjynah. Sa i përket dy rekateve të tua pas tavafit, ato janë si lirimi i një skllavi nga pasardhësit e Ismailit (a.s.). Sa i përket ecjes tënde mes Safas dhe Mervas pas kësaj, ajo është si lirimi i shtatëdhjetë skllevërve. Sa i përket qëndrimit tënd pasditen e Arafatit, vërtet Allahu (i Plotfuqishëm dhe i Madhërishëm) zbret në qiellin e dynjasë dhe krenohet me ju para melekëve, duke thënë: 'Robërit e Mi kanë ardhur tek Unë të shpupuritur, nga çdo rrugë e largët, duke shpresuar Xhenetin Tim. Edhe sikur gjynahet tuaja të ishin sa numri i kokrrizave të rërës, apo sa pikat e shiut, apo sa shkuma e detit, Unë do t'i falja ato. Shpërndahuni, o robërit e Mi, të falur, ju dhe ata për të cilët keni ndërmjetësuar.' Sa i përket hedhjes së guralecëve (xhimeve), për çdo guralec që hedh të shlyhet një gjynah i madh shkatërrues. Sa i përket kurbanit tënd, ai është i ruajtur për ty tek Zoti yt. Sa i përket rruajtjes së kokës, për çdo qime që rruan ke një mirësi dhe të fshihet me të një gjynah. Sa i përket tavafit tënd në Shtëpi pas kësaj, ti bën tavaf duke mos pasur asnjë gjynah; vjen një melek dhe i vendos duart mes shpatullave të tua e thotë: 'Vepro për të ardhmen, sepse ajo që ka kaluar të është falur'."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Ky hadith është transmetuar përmes disa rrugëve dhe nuk dimë ndonjë rrugë më të mirë se kjo. Gjithashtu është transmetuar nga Ismail ibn Rafi', nga Enesi, dhe hadithi i Ibn Omerit është i ngjashëm me të."
١٠٨٢ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ بْنِ هَيَّاجٍ، ثنا يَحْيَى بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، ثنا الأَرْحَبِيُّ، ثنا عُبَيْدَةُ بْنُ الأَسْوَدِ، عَنْ سِنَانِ بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ طَلْحَةَ بْنِ مُصَرِّفٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: كُنْتُ جَالِسًا مَعَ النَّبِيِّ ﷺ فِي مَسْجِدِ مِنًى، فَأَتَاهُ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ، وَرَجُلٌ مِنْ ثَقِيفٍ، فَسَلَّمَا، ثُمَّ قَالا: يَا رَسُولَ اللَّهِ، جِئْنَا نَسْأَلُكَ، فَقَالَ: «إِنْ شِئْتُمَا أَخْبَرْتُكُمَا بِمَا جِئْتُمَانِي تَسْأَلانِي عَنْهُ فَعَلْتُ، وَإِنْ شِئْتُمَا أَنْ أَمْسِكَ وَتَسْأَلانِي فَعَلْتُ»، فَقَالا: أَخْبِرْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ، فَقَالَ الثَّقَفِيُّ للأَنْصَارِيِّ: سَلْ، فَقَالَ: أَخْبِرْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ، فَقَالَ: «جِئْتَنِي تَسْأَلُنِي عَنْ مَخْرَجِكَ مِنْ بَيْتِكَ تَؤُمُّ الْبَيْتَ الْحَرَامَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ رَكْعَتَيْكَ بَعْدَ الطَّوَافِ وَمَا لَكَ فِيهِمَا، وَعَنْ طَوَافِكَ بِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ وُقُوفِكَ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ رَمْيِكَ الْجِمَارَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ نَحْرِكَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ حَلْقِكَ رَأْسَكَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ طَوَافِكَ بِالْبَيْتِ بَعْدَ ذَلِكَ وَمَا لَكَ فِيهِ مَعَ الإِفَاضَةِ»، فَقَالَ: وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَعَنْ هَذَا جِئْتُ أَسْأَلُكَ، قَالَ: " فَإِنَّكَ إِذَا خَرَجْتَ مِنْ بَيْتِكَ تَؤُمُّ الْبَيْتَ الْحَرَامِ لا تَضَعُ نَاقَتُكَ خُفًّا وَلا تَرْفَعُهُ إِلَّا كَتَبَ اللَّهُ لَكَ بِهِ حَسَنَةً، وَمَحَى عَنْكَ خَطِيئَةً، وَأَمَّا رَكْعَتَاكَ بَعْدَ الطَّوَافِ كَعَتْقِ رَقَبَةٍ مِنْ بَنِي إِسْمَاعِيلَ، وَأَمَّا طَوَافُكَ بِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ بَعْدَ ذَلِكَ كَعَتْقِ سَبْعِينَ رَقَبَةً، وَأَمَّا وُقُوفُكَ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ، فَإِنَّ اللَّهَ ﵎ يَهْبِطُ إِلَى سَمَاءِ الدُّنْيَا، فَيُبَاهِي بِكُمُ الْمَلائِكَةَ، يَقُولُ: عِبَادِي جَاءُونِي شُعْثًا مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ يَرْجُونَ جَنَّتِي، فَلَوْ كَانَتْ ذُنُوبُكُمْ كَعَدَدِ الرَّمْلِ، أَوْ كَقَطْرِ الْمَطَرِ، أَوْ كَزَبَدِ الْبَحْرِ لَغَفَرَهَا، أَوْ لَغَفَرْتُهَا، أَفِيضُوا عِبَادِي مَغْفُورًا لَكُمْ وَلِمَنْ شَفَعْتُمْ لَهُ؛ وَأَمَّا رَمْيُكَ الْجِمَارَ، فَلَكَ بِكُلِّ حَصَاةٍ رَمَيْتَهَا كَبِيرَةٌ مِنَ الْمُوبِقَاتِ، وَأَمَّا نَحْرُكَ فَمَذْخُورٌ لَكَ عِنْدَ رَبِّكَ، وَأَمَّا حِلاقُكَ رَأْسَكَ فَلَكَ بِكُلِّ شَعْرَةٍ حَلَقْتَهَا حَسَنَةٌ، وَيُمْحَى عَنْكَ بِهَا خَطِيئَةٌ، وَأَمَّا طَوَافُكَ بِالْبَيْتِ بَعْدَ ذَلِكَ، فَإِنَّكَ تَطُوفُ وَلا ذَنْبَ لَكَ، يَأْتِي مَلَكٌ حَتَّى يَضَعَ يَدَيْهِ بَيْنَ كَتِفَيْكَ فَيَقُولُ: اعْمَلْ فِيمَا يُسْتَقْبَلُ، فَقَدْ غُفِرَ لَكَ مَا مَضَى ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: قَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ وُجُوهٍ، وَلا نَعْلَمُ لَهُ أَحْسَنَ مِنْ هَذَا الطَّرِيقِ، وَقَدْ رُوِيَ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَافِعٍ، عَنْ أنَسٍ وَحَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ نَحْوُهُ.
1082 - Muhammad ibn Umar ibn Hayyaj narrated to us, Yahya ibn Abd al-Rahman narrated to us, al-Arhabi narrated to us, Ubaydah ibn al-Aswad narrated to us, from Sinan ibn al-Harith, from Talhah ibn Musarrif, from Mujahid, from Ibn Umar, who said: I was sitting with the Prophet (pbuh) in the mosque of Mina, when a man from the Ansar and a man from Thaqif came to him. They offered the salutation of peace and then said: O Messenger of Allah, we have come to ask you. He said: If you wish, I can inform you of what you have come to ask me about, and I shall do so; and if you wish, I can remain silent and you may ask me, and I shall do so. They said: Inform us, O Messenger of Allah. The Thaqafi said to the Ansari: Ask. He said: Inform me, O Messenger of Allah. He said: You came to me to ask about your departure from your home heading to the Sacred House and what is in it for you; about your two rak'ahs after the circumambulation and what is in them for you; about your circumambulation between al-Safa and al-Marwa and what is in it for you; about your standing on the evening of Arafah and what is in it for you; about your throwing of the pebbles and what is in it for you; about your sacrifice and what is in it for you; about the shaving of your head and what is in it for you; and about your circumambulation of the House after that with the Ifadah and what is in it for you. He said: By the One who sent you with the truth, it was for this that I came to ask you. He said: Verily, when you leave your home heading to the Sacred House, your camel does not put down its hoof nor raise it except that Allah writes for you a good deed and erases from you a sin thereby. As for your two rak'ahs after the circumambulation, they are as the freeing of a slave from the progeny of Isma'il. As for your circumambulation between al-Safa and al-Marwa after that, it is as the freeing of seventy slaves. As for your standing on the evening of Arafah, Allah (the Exalted and Majestic) descends to the lowest heaven and boasts of you to the angels, saying: My servants have come to Me disheveled from every deep mountain pass, seeking My Paradise. Even if your sins were as numerous as the grains of sand, or the drops of rain, or the foam of the sea, I would forgive them—or I have forgiven them. Depart, My servants, for you are forgiven, and so are those for whom you intercede. As for your throwing of the pebbles, for every pebble you throw, a major destructive sin is removed for you. As for your sacrifice, it is stored for you with your Lord. As for the shaving of your head, for every hair you shave, you have a good deed and a sin is erased from you thereby. As for your circumambulation of the House after that, you circumambulate while you have no sin remaining. An angel comes and places his hands between your shoulder blades and says: Act for the future, for what is past has been forgiven for you.
Commentary Al-Bazzar said: This hadith has been narrated through several routes, and we do not know of any route for it better than this path. It has also been narrated from Isma'il ibn Rafi', from Anas, and the hadith of Ibn Umar is similar to it.
#1083
١٠٨٣ - Na ka treguar Ibn Sanxheri, na ka treguar El-Hasan ibn er-Rabi', na ka treguar El-Attaf ibn Khalid el-Makhzumi, nga Ismail ibn Rafi', nga Enes ibn Maliku, i cili ka thënë: Isha i ulur me të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) në mesxhidin e Minës, kur erdhën tek ai një burrë nga ensarët dhe një burrë nga fisi Thekif. Ata të dy e përshëndetën atë me selam dhe u lutën për të me një lutje të mirë, e pastaj thanë: "O i Dërguari i Allahut, kemi ardhur të të pyesim." Ai tha: "Nëse dëshironi, unë ju tregoj se për çfarë keni ardhur të më pyesni, dhe unë do ta bëj këtë; e nëse dëshironi, unë do të hesht dhe ju do të më pyesni, dhe unë do t'ju përgjigjem." Ata thanë: "Na trego, o i Dërguari i Allahut, që të na shtohet besimi (imani) ose bindja (jekini)" – dyshimi është nga Ismaili, i cili tha: "Nuk e di cilën nga të dyja tha: besimin apo bindjen?" Pastaj ensariu i tha thekafiut: "Pyete ti të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.)", por thekafiu tha: "Përkundrazi, pyete ti atë, sepse unë ta njoh të drejtën tënde." Kështu ai e pyeti, dhe ai (Pejgamberi) tha: "Ke ardhur të më pyesësh për daljen tënde nga shtëpia duke u drejtuar për në Shtëpinë e Shenjtë dhe çfarë ka për ty në të; për tavafin tënd rreth Shtëpisë dhe çfarë ka për ty në të; për dy rekatet e tua pas tavafit dhe çfarë ka për ty në to; për ecjen tënde (sa'jin) midis Safasë dhe Merves dhe çfarë ka për ty në të; për qëndrimin tënd në pasditen e Arafatit dhe çfarë ka për ty në të; dhe për tavafin tënd rreth Shtëpisë pas kësaj" – d.m.th. tavafin el-ifadah. Ai tha: "Pasha Atë që të dërgoi me të Vërtetën, pikërisht për këtë erdha të të pyesja." Ai (Pejgamberi) tha: "Vërtet, kur ti del nga shtëpia jote duke u drejtuar për në Shtëpinë e Shenjtë, deveja jote nuk e ul thundrën e as nuk e ngre atë, veçse Allahu të shkruan me të një sevap (vepër të mirë), të fshin një gjynah dhe të ngre një gradë. Sa u përket dy rekateve të tua pas tavafit, ato janë si lirimi i një skllavi nga pasardhësit e Ismailit. Sa i përket tavafit (sa'jit) tënd midis Safasë dhe Merves pas kësaj, ai është si lirimi i shtatëdhjetë skllevërve. Sa i përket qëndrimit tënd në pasditen e Arafatit, vërtet Allahu – i Madhëruar dhe i Lavdëruar qoftë – zbret në qiellin e dynjasë dhe mburret me ju para engjëjve, duke thënë: 'Këta janë robërit e Mi; kanë ardhur të shpupuritur, kërkues ndërmjetësimi nga çdo luginë e thellë, duke shpresuar mëshirën dhe faljen Time. Edhe nëse gjynahet tuaja do të ishin sa numri i kokrrizave të rërës, sa numri i pikave të shiut apo sa shkuma e detit, Unë do t'i falja ato. Shpërndahuni, o robërit e Mi, të falur, ju dhe ata për të cilët ndërmjetësoni.' Sa i përket gjuajtjes së gurëve (xhimarit), për çdo gur që gjuan, ka një shlyerje për një gjynah të madh prej gjynaheve shkatërruese dhe dënuese. Sa i përket kurbanit tënd, ai është i ruajtur për ty tek Zoti yt. Sa i përket rruajtjes së kokës, për çdo qime që rruan, ke një sevap dhe të fshihet me të një gjynah." Ai (burri) pyeti: "O i Dërguari i Allahut, po nëse gjynahet janë më pak se aq?" Ai u përgjigj: "Atëherë ato ruhen për ty në llogarinë e veprave të tua të mira. Sa i përket tavafit tënd rreth Shtëpisë pas kësaj – d.m.th. tavafit el-ifadah – ti bën tavaf duke mos pasur asnjë gjynah. Vjen një engjëll dhe vendos dorën e tij midis shpatullave të tua, e pastaj thotë: 'Vepro për atë që të pret në të ardhmen, sepse ajo që ka kaluar të është falur.'" Thekafiu tha: "Atëherë më trego mua, o i Dërguari i Allahut." Ai tha: "Ke ardhur të më pyesësh për namazin." Ai tha: "Pasha Atë që të dërgoi me të Vërtetën, për të erdha të të pyes." Ai (Pejgamberi) tha: "Kur të ngrihesh për namaz, plotësoje abdesin; sepse vërtet, kur shpëlan gojën, gjynahet bien nga..."
١٠٨٣ - حَدَّثَنَا ابْن سَنْجرَ، ثنا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيع، ثنا الْعَطَّافُ بْنُ خَالِدٍ الْمَخْزُومِيُّ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ رَافِعٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ: كُنْتُ قَاعِدًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فِي مَسْجِدِ مِنًى، فَأَتَاهُ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ وَرَجُلٌ مِنْ ثَقِيفٍ، فَسَلَّمَا عَلَيْهِ، وَدَعَيَا لَهُ دُعَاءً حَسَنًا، فَقَالا: يَا رَسُولَ اللَّهِ، جِئْنَاكَ لِنَسْأَلَكَ، فَقَالَ: «إِنْ شِئْتُمَا أَخْبَرْتُكُمَا بِمَا جِئْتُمَا تَسْأَلانِي عَنْهُ فَعَلْتُ، وَإِنْ شِئْتُمَا أَسْكَتُّ وَتَسْأَلانِي فَعَلْتُ»، قَالا: أَخْبِرْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ نَزْدَدْ إِيمَانًا أَوْ يَقِينًا، الشَّكُّ مِنْ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ: لا أَدْرِي أَيَّهُمَا قَالَ؛ إِيمَانًا أَوْ يَقِينًا؟ فَقَالَ الأَنْصَارِيّ لِلثَّقَفِيِّ: سَلْ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ، فَقَالَ الثَّقَفِيُّ: بَلْ أَنْتَ فَسَلْهُ، فَإِنِّي أَعْرِفُ لَكَ حَقَّكَ، فَسَأَلَهُ، فَقَالَ: أَخْبِرْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ: «جِئْتَنِي تَسْأَلُنِي عَنْ مَخْرَجِكَ مِنْ بَيْتِكَ تَؤُمُّ الْبَيْتَ الْحَرَامَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ طَوَافِكَ بِالْبَيْتِ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ رَكْعَتَيْكَ بَعْدَ الطَّوَافِ وَمَا لَكَ فِيهِمَا، وَعَنْ طَوَافِكَ بِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ وُقُوفِكَ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ وَمَا لَكَ فِيهِ، وَعَنْ طَوَافِكَ بِالْبَيْتِ بَعْدَ ذَلِكَ»، يَعْنِي: طَوَافَ الإِفَاضَةِ، فَقَالَ: وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ عَنْ هَذَا جِئْتُ أَسْأَلُكَ، قَالَ: " فَإِنَّكَ إِذَا خَرَجْتَ مِنْ بَيْتِكَ تَؤُمُّ الْبَيْتَ الْحَرَامِ، لا تَضَعُ نَاقَتُكَ خُفًّا وَلا تَرْفَعُهُ إِلَّا كَتَبَ اللَّهُ لَكَ بِهِ حَسَنَةً، وَحَطَّ عَنْكَ بِهِ خَطِيئَةً، وَرَفَعَكَ دَرَجَةً، وَأَمَّا رَكْعَتَاكَ بَعْدَ الطَّوَافِ كَعَتْقِ رَقَبَةٍ مِنْ بَنِي إِسْمَاعِيلَ، وَأَمَّا طَوَافُكَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ بَعْدَ ذَلِكَ كَعَتْقِ سَبْعِينَ رَقَبَةً، وَأَمَّا وُقُوفُكَ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ، فَإِنَّ اللَّهَ ﵎ يَهْبِطُ إِلَى السَّمَاءِ الدُّنْيَا، فَيُبَاهِي بِكُمُ الْمَلائِكَةَ، يَقُولُ: هَؤُلاءِ عِبَادِي، جَاءُوا شُعْثًا شُفَعَاءَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ، يَرْجُونَ رَحْمَتِي وَمَغْفِرَتِي، فَلَوْ كَانَتْ ذُنُوبُكُمْ كَعَدَدِ الرَّمْلِ، وَكَعَدَدِ الْقَطْرِ، وَكَزَبَدِ الْبَحْرِ، لَغَفَرْتُهَا، أَفِيضُوا عِبَادِي مَغْفُورًا لَكُمْ وَلِمَنْ شَفَعْتُمْ لَهُ، وَأَمَّا رَمْيُكَ الْجِمَارَ، فَلَكَ بِكُلِّ حَصَاةٍ تَرْمِيهَا تَكْفِيرُ كَبِيرَةٍ مِنَ الْكَبَائِرِ الْمُوبِقَاتِ الْمُوجِبَاتِ، وَأَمَّا نَحْرُكَ، فَمَذْخُورٌ لَكَ عِنْدَ رَبِّكَ، وَأَمَّا حِلاقُكَ رَأْسَكَ، فَلَكَ بِكُلِّ شَعْرَةٍ حَلَقْتَهَا حَسَنَةٌ، وَتُمْحَى عَنْكَ بِهَا خَطِيئَةٌ " قَالَ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، فَإِنْ كَانَتِ الذُّنُوبُ أَقَلَّ مِنْ ذَلِكَ؟ قَالَ: " إِذًا يُذْخَرُ لَكَ فِي حَسَنَاتِكَ، وَأَمَّا طَوَافُكَ بِالْبَيْتِ بَعْدَ ذَلِكَ، يَعْنِي: الإِفَاضَةَ، فَإِنَّكَ تَطُوفُ وَلا ذَنْبَ لَكَ، يَأْتِي مَلَكٌ حَتَّى يَضَعَ يَدَهُ بَيْنَ كَتِفَيْكَ، ثُمَّ يَقُولُ: اعْمَلْ فِيمَا تَسْتَقْبِلُ فَقَدْ غُفِرَ لَكَ مَا مَضَى " قَالَ الثَّقَفِيُّ: فَأَخْبِرْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَالَ: «جِئْتَنِي تَسْأَلُنَي عَنِ الصَّلاةِ»، قَالَ: وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ عَنْهَا جِئْتُ أَسْأَلُكَ، قَالَ: «إِذَا قُمْتَ إِلَى الصَّلاةِ فَأَسْبِغِ الْوُضُوءَ، فَإِنَّكَ إِذَا تَمَضْمَضْتَ انْتَثَرَتِ الذُّنُوبُ مِنْ
1083 - Ibn Sanjar narrated to us, al-Hasan ibn al-Rabi' narrated to us, al-'Attaf ibn Khalid al-Makhzumi narrated to us, from Isma'il ibn Rafi', from Anas ibn Malik, who said: I was sitting with the Messenger of Allah (pbuh) in the mosque of Mina, and there came to him a man from the Ansar and a man from Thaqif. They both greeted him with peace and offered a beautiful supplication for him, then they said: "O Messenger of Allah, we have come to ask you." He said: "If you both wish, I can inform you of what you have come to ask me about, and I shall do so; and if you both wish, I shall remain silent and you may ask me, and I shall do so." They said: "Inform us, O Messenger of Allah, so that we may increase in faith or certainty" — the doubt is from Isma'il, who said: "I do not know which of the two he said: faith or certainty?" Then the Ansari said to the Thaqafi: "Ask the Messenger of Allah (pbuh)," but the Thaqafi said: "Rather, you ask him, for I recognize your right." So he asked him, and he (the Prophet) said: "You came to me to ask about your departure from your house heading toward the Sacred House and what is in it for you; about your circumambulation (Tawaf) around the House and what is in it for you; about your two units of prayer (Rak'atayn) after the circumambulation and what is in them for you; about your circumambulation (Sa'i) between al-Safa and al-Marwa and what is in it for you; about your standing on the afternoon of 'Arafah and what is in it for you; and about your circumambulation around the House after that," meaning the Tawaf al-Ifadah. He (the man) said: "By He Who sent you with the truth, I have come to ask you about this." He (the Prophet) said: "Indeed, when you depart from your house heading toward the Sacred House, your camel does not put down its hoof nor lift it except that Allah writes for you a good deed thereby, removes from you a sin thereby, and raises you a degree. As for your two units of prayer after the circumambulation, they are like freeing a slave from the descendants of Isma'il. As for your circumambulation between al-Safa and al-Marwa after that, it is like freeing seventy slaves. As for your standing on the afternoon of 'Arafah, Allah—Exalted and Glorified be He—descends to the lowest heaven and prides Himself on you before the angels, saying: 'These are My servants; they have come disheveled, intercessors from every deep mountain pass, hoping for My mercy and My forgiveness. Even if your sins were as numerous as the grains of sand, the drops of rain, or the foam of the sea, I would forgive them. Depart, My servants, forgiven, you and those for whom you intercede.' As for your stoning of the pillars (Jimar), for every pebble you throw, there is an expiation for a major, destructive, and obligatory sin. As for your sacrifice, it is stored for you with your Lord. As for the shaving of your head, for every hair you shave, you have a good deed and a sin is erased from you thereby." He (the man) asked: "O Messenger of Allah, what if the sins are less than that?" He replied: "Then it is stored for you in your good deeds. As for your circumambulation around the House after that—meaning the Ifadah—you circumambulate while having no sin. An angel comes and places his hand between your shoulders, then says: 'Work for what lies ahead, for your past has been forgiven.'" The Thaqafi said: "Then inform me, O Messenger of Allah." He said: "You came to ask me about prayer." He said: "By He Who sent you with the truth, I have come to ask you about it." He (the Prophet) said: "When you stand for prayer, perform the ablution (Wudu) thoroughly; for indeed, when you rinse your mouth, the sins fall from"
CHAPTER
باب الاغتسال للإحرام
Kapitull: Larja për ihram
#1084
1084 - Na ka treguar el-Fadl ibn Jakub el-Xhezari, na ka treguar Sehl ibn Jusufi, na ka treguar Humejdi, nga Bekri, nga Ibn Omari, i cili ka thënë: "Është prej Sunetit që burri të marrë gusël kur dëshiron të hyjë në ihram."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë nga Ibn Omari përmes një rruge më të mirë se kjo."
١٠٨٤ - حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ يَعْقُوبَ الْجَزَرِيُّ، ثنا سَهْلُ بْنُ يُوسُف، ثنا حُمَيْدٌ، عَنْ بَكْرٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: «مِنَ السُّنَّةِ أَنْ يَغْتَسِلَ الرَّجُلُ إِذَا أَرَادَ أَنْ يُحْرِمَ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ مِنْ وَجْهٍ أَحْسَنَ مِنْ هَذَا.
1084 - Al-Fadl ibn Ya'qub al-Jazari narrated to us, Sahl ibn Yusuf narrated to us, Humayd narrated to us, from Bakr, from Ibn Umar, who said: "It is from the Sunnah that a man performs a ritual bath (ghusl) when he intends to enter the state of Ihram."
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know of it from Ibn Umar through a route better than this."
#1085
١٠٨٥ - Na ka treguar Ismail bin Ebi el-Harithi, na ka treguar Zekerija bin Adij, na ka treguar Ubejdullah bin Amri, nga Abdullah bin Muhamed bin Akili, nga Urveja, nga Aisha, e cila ka thënë: "Kur i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) dëshironte të hynte në ihram, ai e lante kokën e tij me mëllagë (khitmi) dhe ushnan (bimë pastruese), dhe e lyente atë me pak vaj, jo në sasi të madhe."
١٠٨٥ - حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْن أَبِي الْحَارِثِ، ثنا زَكَرِيَّا بْنُ عَدِيٍّ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْن عَقِيلٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ إِذَا أَرَادَ أَنْ يُحْرِمَ غَسَلَ رَأْسَهُ بِخِطْمِيٍّ وَأُشْنَانٍ، وَدَهَنَهُ بِشَيْءٍ مِنْ زَيْتٍ غَيْرِ كَثِيرٍ.
1085 - Isma'il ibn Abi al-Harith narrated to us, Zakariyya ibn 'Adi narrated to us, 'Ubayd Allah ibn 'Amr narrated to us, from 'Abd Allah ibn Muhammad ibn 'Aqil, from 'Urwah, from 'Aishah, who said: Whenever the Messenger of Allah (pbuh) intended to enter the state of Ihram, he would wash his head with marshmallow and alkali, and anoint it with a little oil, not a large amount.
CHAPTER
بَابُ مَا يَلْبَسُ الْمُحْرِمُ
Kapitulli: Çfarë vesh muhrimi (haxhiu)
#1086
1086 - Na ka treguar Muhamed ibn Merzuku, na ka treguar Jezid ibn Haruni, më ka njoftuar El-Haxhaxhi – që do të thotë: Ibn Erta’ah – nga Ata’i, i cili ka thënë: "Nuk ka asgjë të keqe që burri të hyjë në ihram me rrobë të lyer me shafran, e cila është larë."
١٠٨٦ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَرْزُوقٍ، ثنا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، أَخْبَرَنِي الْحَجَّاجُ، يَعْنِي: ابْنَ أَرْطَأَةَ، عَنْ عَطَاءٍ، قَالَ: لا بَأْسَ أَنْ يُحْرِمَ الرَّجُلُ فِي الثَّوْبِ الْمَصْبُوغِ بِالزَّعْفَرَانِ قَدْ غُسِلَ.
1086 - Muhammad ibn Marzuq narrated to us, Yazid ibn Harun narrated to us, al-Hajjaj—meaning: Ibn Artat—informed me, on the authority of 'Ata, who said: "There is no harm in a man entering the state of Ihram in a garment dyed with saffron that has been washed."
#1087
1087 - (h) Dhe na e ka treguar atë Muhamed bin Merzuki: Na ka njoftuar Jezidi, nga el-Haxhaxh bin Erta’ah, nga Husejn bin Abdullahu, nga Ikrimah, nga Ibn Abbasi, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka thënë diçka të ngjashme me të.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith me këtë formulim, përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi. Kapitulli: El-Ihlal (Ngritja e zërit gjatë Telbijes).
١٠٨٧ - (ح) وَحَدَّثَنَاهُ مُحَمَّدُ بْنُ مَرْزُوقٍ، أنبا يَزِيدُ، عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَأَةَ، عَنْ حُسَيْنِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ بِنَحْوِهِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ بِهَذَا اللَّفْظِ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ الإِهْلالِ
1087 - (h) And Muhammad ibn Marzuq narrated it to us, Yazid informed us, from al-Hajjaj ibn Artat, from Husayn ibn 'Abdullah, from 'Ikrimah, from Ibn 'Abbas, from the Prophet (pbuh), who said something similar to it.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it with this wording except through this chain of transmission. Chapter: Al-Ihlal (The Raising of the Voice for Talbiyah).
CHAPTER
باب الإهلال
Kapitull: Fillimi i ihramit (Ihlali)
#1088
1088 - Na ka treguar Abdullah bin Muhamed bin el-Haxhaxh, na ka treguar Muadh bin Hisham, nga babai i tij, nga Katadeja, nga Enesi: "Se Pejgamberi (s.a.v.s.) hyri në ihram pas përfundimit të namazit."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk kemi dëgjuar askënd që ta transmetojë këtë nga Muadhi, përveç Abdullah bin Muhamedit, i cili është dhëndri i Muadh bin Hishamit. Kjo (në fakt) transmetohet nga Katadeja, nga Ebu Hasani, nga Ibn Abbasi."
١٠٨٨ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَجَّاج، ثنا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أنَسٍ: «أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَحْرَمَ فِي دُبُرِ الصَّلاةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لَمْ نَسْمَعْهُ مِنْ أَحَدٍ يُحَدِّث بِهِ عَنْ مُعَاذٍ إِلَّا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَهُوَ خَتْنُ مُعَاذِ بْنِ هِشَامٍ، وَإِنَّمَا يُرْوَى هَذَا عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَبِي حَسَّانٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ.
1088 - Abd Allah ibn Muhammad ibn al-Hajjaj narrated to us, Mu'adh ibn Hisham narrated to us, from his father, from Qatadah, from Anas: "That the Prophet (pbuh) entered the state of Ihram at the conclusion of the prayer."
Commentary Al-Bazzar said: We have not heard anyone narrate this from Mu'adh except Abd Allah ibn Muhammad, and he is the son-in-law of Mu'adh ibn Hisham. This is only narrated from Qatadah, from Abu Hassan, from Ibn Abbas.
CHAPTER
باب التلبية
Kapitull: Telbija
#1089
١٠٨٩ - Na kanë treguar El-Hasan ibn es-Sabbah dhe El-Fadl ibn Sehl, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Is-hak ibn Mensur, na ka treguar Ebu Kudejne, nga Ata ibn es-Sa'ib, nga Sa'id ibn Xhubejr, nga Ibn Abbasi, i cili ka thënë: Telbijeja e Musait (a.s.) ishte: "Lebbejk, robi Yt dhe biri i dy robërve Tuaj." Telbijeja e Isait (a.s.) ishte: "Lebbejk, robi Yt dhe biri i robëreshës Tënde." Ndërsa telbijeja e Pejgamberit (s.a.v.s.) ishte: "Lebbejk, Ti nuk ke ortak, lebbejk."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë (hadith) nga Ibn Abbasi përveçse përmes kësaj rruge, dhe nuk e ka transmetuar atë nga Ataiu përveç Ebu Kudejnes.
١٠٨٩ - حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ الصَّبَّاحِ، وَالْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ قَالا: ثنا إِسْحَاقُ ابْنُ مَنْصُورٍ، ثنا أَبُو كُدَيْنَةَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: كَانَتْ تَلْبِيَةُ مُوسَى ﷺ: لَبَّيْكَ، عَبْدُكَ وَابْنُ عَبْدَيْكَ. وَكَانَتْ تَلْبِيَةُ عِيسَى ﷺ: لَبَّيْكَ، عَبْدُكَ وَابْنُ أَمَتِكَ. وَكَانَتْ تَلْبِيَةُ النَّبِيِّ ﷺ: لَبَّيْكَ، لا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَلا رَوَاهُ عَنْ عَطَاءٍ إِلَّا أَبُو كُدَيْنَةَ.
1089 - Al-Hasan ibn al-Sabbah and al-Fadl ibn Sahl narrated to us, they said: Ishaq ibn Mansur narrated to us, Abu Kudaynah narrated to us, from 'Ata ibn al-Sa'ib, from Sa'id ibn Jubayr, from Ibn 'Abbas, who said: The Talbiyah of Moses (pbuh) was: "At Your service, Your servant and the son of Your two servants." The Talbiyah of Jesus (pbuh) was: "At Your service, Your servant and the son of Your maidservant." And the Talbiyah of the Prophet (pbuh) was: "At Your service, You have no partner, at Your service."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of it from Ibn 'Abbas except through this route, and no one narrated it from 'Ata except Abu Kudaynah.
#1090
١٠٩٠ - Kam dëgjuar disa nga shokët tanë duke transmetuar nga en-Nadr ibn Shumejl, na ka treguar Hisham ibn Hassani, nga Ibn Sirini, nga vëllai i tij Jahja, nga Enesi, i cili ka thënë: Telbijeja e Pejgamberit (s.a.v.s.) ishte: "Lebbejk (Të përgjigjem Ty), duke kryer haxhin me vërtetësi, në adhurim dhe në robëri."
١٠٩٠ - سَمِعْتُ بَعْضَ أَصْحَابِنَا يُحَدِّثُ عَنِ النَّضْرِ بْنِ شُمَيْلٍ، ثنا هِشَامُ ابْنُ حَسَّانٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَخِيهِ يَحْيَى، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ: كَانَتْ تَلْبِيَةُ النَّبِيِّ ﷺ: لَبَّيْكَ حَاجًّا حَقًّا تَعَبُّدًا وَرِقًّا.
1090 - I heard some of our companions narrating from al-Nadr ibn Shumayl, Hisham ibn Hassan narrated to us, from Ibn Sirin, from his brother Yahya, from Anas, who said: The Talbiyah of the Prophet (pbuh) was: "At Your service, performing Hajj in truth, in devotion and servitude."
#1091
1091 - (H) Dhe na ka treguar Muhamed ibn Abdilmelik el-Kureshi, na ka treguar Hammad ibn Zejdi, nga Hisham ibn Hasani, nga Ibn Sirini, nga vëllai i tij Jahja ibn Sirini, i cili ka thënë: Telbijeja e Enesit ishte: "Të përgjigjem Ty me haxh të vërtetë... në adhurim dhe robëri."
Komentim Dhe ndoshta ka thënë: Ai e thoshte këtë kur përfundonte telbijen e tij. Hammadi nuk e ka transmetuar këtë me zinxhir të lidhur (musned), por e ka transmetuar en-Nadr ibn Shumejli me zinxhir të lidhur. Jahja ibn Sirini nuk ka transmetuar nga Enesi asgjë tjetër përveç këtij hadithi.
١٠٩١ - (ح) وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ الْقُرَشِيُّ، ثنا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ هِشَامِ بْنِ حَسَّانٍ، عَنِ ابْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَخِيهِ يَحْيَى بْنِ سِيرِين، قَالَ: كَانَتْ تَلْبِيَةُ أَنَسٍ: لَبَّيْكَ حَجًّا حَقًّا … تَعَبُّدًا وَرِقًّا وَرُبَّمَا قَالَ: كَانَ يَقُولُ ذَلِكَ إِذَا فَرَغَ مِنْ تَلْبِيَتِهِ، وَلَمْ يُسْنِدْهُ حَمَّادٌ، وَأَسْنَدَهُ النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ، وَلَمْ يُحَدِّثْ يَحْيَى بْنُ سِيرِينَ عَنْ أنَسٍ إِلَّا هَذَا.
1091 - (H) And Muhammad ibn Abd al-Malik al-Qurashi narrated to us, Hammad ibn Zayd narrated to us, from Hisham ibn Hassan, from Ibn Sirin, from his brother Yahya ibn Sirin, who said: The Talbiyah of Anas was: "At Your service for a Hajj in truth... in worship and servitude."
Commentary And he perhaps said: He used to say that when he finished his Talbiyah. Hammad did not report it with a connected chain, but al-Nadr ibn Shumayl reported it with a connected chain. Yahya ibn Sirin did not narrate from Anas except this hadith.
#1092
1092 - Na ka treguar Muhamed ibn Abdurrahim, na ka treguar Junus ibn Muhamed, na ka treguar Muhamed ibn Muhezzim, nga Maruf ibn Harabudh, nga Ebu et-Tufejl, i cili ka thënë: "E pashë Pejgamberin (s.a.v.s.) mbi devenë e tij el-Kasva, duke shqiptuar telbijen me zë të lartë, ndërsa njerëzit po shtyheshin aq fort me njëri-tjetrin sa pothuajse po vriteshin, duke dëshiruar që ta shikonin atë."
١٠٩٢ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، ثنا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مُهَزِّمٍ، عَنْ مَعْرُوفِ بْنِ خربوذَ، عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ عَلَى نَاقَتِهِ الْقَصْوَاءِ يُهِلُّ، وَالنَّاسُ يَقْتُلُ بَعْضُهُمْ بَعْضًا يُرِيدُونَ أَنْ يَنْظُرُوا إِلَيْهِ.
1092 - Muhammad ibn Abd al-Rahim narrated to us, Yunus ibn Muhammad narrated to us, Muhammad ibn Muhazzim narrated to us, from Ma'ruf ibn Kharabbudh, from Abu al-Tufayl, who said: I saw the Prophet (pbuh) on his she-camel, al-Qaswa', raising his voice with the Talbiyah, while the people were crowding so intensely they were almost killing one another, wanting to look at him.
#1093
1093 - Na ka treguar el-Abas bin Ebi Talib, na ka treguar Muhamed bin Zijad bin Zebar, më ka treguar Sharki bin Kutami, nga Sharahil bin el-Ka’ka’, i cili ka thënë: Më ka treguar Ebu Talk el-Aidhi, i cili ka thënë: E kam dëgjuar Amr bin Ma’di Kerib duke thënë: "E mbaj mend veten tonë në xhahilijet; kur bënim haxhin në Shtëpi, ne thonim:
Kjo është fiseja Zubejd që të ka ardhur me ngulm...
duke vrapuar mbi deve të dobëta me shikim rreptë mënjanë.
Ato përshkojnë ultësira dhe male të vështira...
i kanë braktisur idhujt, i kanë lënë ata bosh."
Ai tha: "Ndërsa sot ne themi ashtu siç na ka mësuar i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): 'Labejk Allahume labejk, labejk la sherike leke labejk, inel-hamde ven-ni’mete leke vel-mulk, la sherike lek' (Të përgjigjem Ty, o Allah, të përgjigjem; të përgjigjem Ty, Ti nuk ke asnjë shok, të përgjigjem; vërtet falënderimi, mirësia dhe sundimi Të takojnë vetëm Ty, Ti nuk ke asnjë shok)."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Zinxhiri i tij i transmetimit (isnad) nuk është i qëndrueshëm; ai mund të merret parasysh vetëm nëse nuk njohim ndonjë transmetim tjetër. Amri ka pranuar Islamin në kohën e Pejgamberit (s.a.v.s.) dhe nuk ka transmetuar asnjë hadith tjetër përveç këtij."
١٠٩٣ - حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ زِيَادِ بْنِ زَبَّارٍ، حَدَّثَنِي شَرْقِيُّ بْنُ قطامِيٍّ، عَنْ شَرَاحِيلَ بْنِ الْقَعْقَاعِ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبُو طَلْقٍ الْعَائِذِيُّ قَالَ: سَمِعْت عَمْرَو بْنَ مَعْدِي كَرِبَ يَقُولُ: لَقَدْ رَأَيْتُنَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَنَحْنُ إِذَا حَجَجْنَا الْبَيْتَ نَقُولُ: هَذِي زُبَيْدٌ قَدْ أَتَتْكَ قَسْرًا … تَعْدُو بِهَا مُضْمِرَاتٍ شَزَرًا يَقْطَعْنَ خَبْتًا وَجِبَالا وَعْرًا … قَدْ تَرَكُوا الأَصْنَامَ خَلُّوا صَفَرًا قَالَ: وَنَحْنُ الْيَوْمَ نَقُولُ كَمَا عَلَّمَنَا رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ، لَبَّيْكَ لا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ، إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ، لا شَرِيكَ لَكَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: إِسْنَادُهُ لَيْسَ بِالثَّابِتِ، وَإِنَّمَا يُحْتَمَلُ إِذَا لَمْ نَعْرِفْ غَيْرَهُ، وَقَدْ أَسْلَمَ عَمْرٌو فِي زَمَنِ النَّبِيِّ ﷺ وَلَمْ يُحَدِّثْ إِلَّا بِهَذَا.
1093 - Al-Abbas bin Abi Talib narrated to us, Muhammad bin Ziyad bin Zabbar narrated to us, Sharqi bin Qutami narrated to me, from Sharahil bin al-Qa'qa', who said: Abu Talq al-A'idhi narrated to me, saying: I heard 'Amr bin Ma'di Karib say: I remember us in the Jahiliyyah (Pre-Islamic Period of Ignorance), and when we performed the pilgrimage to the House, we would say:
"This is Zubayd, having come to You by force... running upon lean mounts looking askance.
They traverse desert plains and rugged mountains... they have abandoned the idols and left them void."
He said: "And today we say as the Messenger of Allah (pbuh) taught us: 'Labbayk Allahumma Labbayk, Labbayk, You have no partner, Labbayk. Verily, all praise, grace, and sovereignty belong to You. You have no partner.'"
Commentary Al-Bazzar said: Its chain of transmission is not firmly established; it is only tolerable if we do not know of any other narration. 'Amr embraced Islam during the era of the Prophet (pbuh) and did not narrate any tradition except this one.
#1094
١٠٩٤ - Na treguan Muhamed ibn el-Muthanna dhe Amr ibn Aliu, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Jahja ibn Said el-Kattani, nga Ibn Axhlani, nga Abdullahu ibn Ebi Seleme, nga Sa'di, se ai e kishte dëgjuar një burrë duke thënë: "Labejk, o Zot i Shkallëve të Ngjitjes", e ai i tha: "Vërtet, Ai është Zoti i Shkallëve të Ngjitjes, mirëpo ne nuk e thonim këtë kur ishim me Pejgamberin tonë (s.a.v.s.)."
١٠٩٤ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَعَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالا: ثنا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ، عَنِ ابْنِ عَجْلانَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ سَعْدٍ، أَنَّهُ سَمِعَ رَجُلا يَقُولُ: لَبَّيْكَ ذَا الْمَعَارِجِ، فَقَالَ: إِنَّهُ ذُو الْمَعَارِجِ، وَلَكِنْ لَمْ نَكُنْ نَقُولَ مَعَ نَبِيِّنَا ﷺ ذَلِكَ.
1094 - Muhammad ibn al-Muthanna and 'Amr ibn 'Ali narrated to us, they both said: Yahya ibn Sa'id al-Qattan narrated to us, from Ibn 'Ajlan, from 'Abdullah ibn Abi Salamah, from Sa'd, that he heard a man saying: "Labbayk, O Owner of the Ways of Ascent," so he said: "Indeed, He is the Owner of the Ways of Ascent, but we did not used to say that with our Prophet (pbuh)."
CHAPTER
بَابُ تَلْبِيَةِ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ
Kapitulli: Telbija e njerëzve të xhahilijetit
#1095
١٠٩٥ - Na kanë treguar Abu Kamil-i dhe Hilal bin Jahja: Na ka treguar Abu Awanah, nga Katade, nga Enesi, i cili ka thënë: "Njerëzit pas Ismailit (a.s.) ishin në Islam. Pastaj shejtani filloi t'u pëshpëriste njerëzve diçka, duke dashur t'i kthente ata nga Islami, derisa u futi atyre (ndryshimin) në Telbije: 'Të përgjigjem Ty, o Allah, të përgjigjem Ty... Të përgjigjem Ty, Ti nuk ke asnjë ortak, përveç një ortaku që është i Joti... Ti e zotëron atë dhe atë që ai zotëron.' Ai tha: 'Dhe ai vazhdoi kështu derisa i nxori ata nga Islami drejt shirkut (idhujtarisë).'"
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk njohim askënd që ta ketë transmetuar këtë hadith në këtë formë, përveç Abu Awanah-së." Kapitulli: Çfarë lejohet të vrasë muhrimi (personi në ihram).
١٠٩٥ - حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ، وَهِلالُ بْنُ يَحْيَى، ثنا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أنَسٍ، قَالَ: كَانَ النَّاسُ بَعْدَ إِسْمَاعِيلَ عَلَى الإِسْلامِ، فَكَانَ الشَّيْطَانُ يُحَدِّثُ النَّاسَ بِالشَّيْءِ، يُرِيدُ أَنْ يَرُدَّهُمْ عَنِ الإِسْلامِ، حَتَّى أَدْخَلَ عَلَيْهِمْ فِي التَّلْبِيَةِ لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ … لَبَّيْكَ لا شَرِيكَ لَكْ إِلَّا شَرِيكًا هُوَ لَكَ … تَمْلِكُهُ وَمَا مَلَكْ قَالَ: فَمَا زَالَ حَتَّى أَخْرَجَهُمْ عَنِ الإِسْلامِ إِلَى الشِّرْكِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ أَحَدًا حَدَّثَ بِهِ إِلَّا أَبُو عَوَانَةَ هَكَذَا.
بَابُ مَا يَقْتُلُ الْمُحْرِمُ
1095 - Abu Kamil and Hilal ibn Yahya narrated to us: Abu 'Awanah narrated to us, from Qatadah, from Anas, who said: "The people after Ishmael remained upon Islam. Then Satan would suggest things to the people, wanting to turn them away from Islam, until he introduced into their Talbiyah: 'At Your service, O Allah, at Your service... At Your service, You have no partner, except for a partner that belongs to You... You possess him and what he possesses.' He said: 'And he continued until he led them out of Islam into polytheism (Shirk).'"
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know of anyone who narrated it in this manner except for Abu 'Awanah." Chapter: What the person in the state of Ihram may kill.
CHAPTER
باب ما يقتل المحرم
Kapitull: Çfarë lejohet të vrasë ai që është në ihram
#1096
1096 - Na ka treguar Gasan bin Abdullahu, na ka treguar Jusuf bin Nafiu, na ka treguar Abdurrahman bin Ebi el-Meval, nga Ubejdullah bin Ebi Rafi’, nga babai i tij, i cili ka thënë: "Teksa i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.)"
١٠٩٦ - حَدَّثَنَا غَسَّانُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، ثنا يُوسُفُ بْنُ نَافِعٍ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الْمَوَالِ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْن أَبِي رَافِعٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: بَيْنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ
1096 - Ghassan bin Abdullah narrated to us, Yusuf bin Nafi' narrated to us, Abdul Rahman bin Abi al-Mawal narrated to us, from Ubaydullah bin Abi Rafi', from his father, who said: While the Messenger of Allah (pbuh)
#1097
1097 - Na ka treguar Jusuf bin Musa, na ka treguar Xheriri, nga Lejthi, nga Tausi, nga Ibn Abasi, dhe nga Nafiu, nga Ibn Omeri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Pesë janë të gjitha dëmtuese, të cilat i vret muhrimi: miu, huta, korbi, akrepi dhe qeni i tërbuar." Thashë: Hadithi i Ibn Omerit është në Sahih.
Komentim Al-Bezzari ka thënë: Nuk e dimë këtë nga Ibn Omeri përveçse përmes kësaj rruge.
Kapi: Muhrimi që bën hixhamë.
١٠٩٧ - حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى، ثنا جَرِيرٌ، عَنْ لَيْثٍ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، وَعَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: " خَمْسٌ كُلُّهُنَّ فَاسِقَةٌ، يَقْتُلُهُنَّ الْمُحْرِمُ: الْفَأْرَةُ، وَالْحُدَيَّا، وَالْغُرَابُ، وَالْعَقْرَبُ، وَالْكَلْبُ الْعَقُورُ ". قُلْتُ: حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ فِي الصَّحِيحِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ.
بَابُ الْمُحْرِمِ يَحْتَجِمُ
1097 - Yusuf ibn Musa narrated to us, Jarir narrated to us, from Layth, from Tawus, from Ibn Abbas, and from Nafi', from Ibn Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "There are five, all of which are noxious, that a person in the state of Ihram may kill: the mouse, the kite, the crow, the scorpion, and the rabid dog." I said: The Hadith of Ibn Umar is in the Sahih.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Ibn Umar except through this route. Chapter: The Muhrim undergoing cupping.
CHAPTER
باب المحرم يحتجم
Kapitull: Hixhamja për atë që është në ihram
#1098
1098 - Na ka treguar Ahmed bin Amr bin Ubejde, na ka treguar Ebu Asimi, nga Uthman bin el-Esvedi, nga Ibn Ebi Mulejke, nga Aishja se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka bërë hixhame ndërsa ishte në gjendjen e ihramit.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Më shumë se një transmetues e ka përcjellë këtë me zinxhir të lidhur (musned), ndërsa disa prej tyre e kanë transmetuar nga Ebu Asimi, nga Ibn Ebi Mulejke në formën mursel.
١٠٩٨ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عُبَيْدَةَ، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، عَنْ عُثْمَانَ بْنِ الأَسْوَدِ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنْ عَائِشَةَ: «أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ احْتَجَمَ وَهُوَ مُحْرِمٌ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: أَسْنَدَهُ غَيْرُ وَاحِدٍ، وَرَوَاهُ بَعْضُهُمْ عَنْ أَبِي عَاصِمٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ مُرْسَلا.
1098 - Ahmad ibn 'Amr ibn 'Ubaydah narrated to us, Abu 'Asim narrated to us, from 'Uthman ibn al-Aswad, from Ibn Abi Mulaykah, from 'Aishah: that the Prophet (pbuh) underwent cupping while he was in the state of Ihram.
Commentary Al-Bazzar said: More than one person narrated it with a connected chain, and some of them narrated it from Abu 'Asim, from Ibn Abi Mulaykah in a Mursal manner.
CHAPTER
بَابُ الْحَاجِّ الشَّعِثِ التَّفِلِ
Kapitulli: Haxhiu me flokë të shpupuritur dhe i pluhurosur
#1099
١٠٩٩ - Na ka treguar Ibrahim bin el-Xhunejdi, më ka treguar Abdurrahim bin Mutarrifi, më ka treguar Isa bin Junusi, nga Ibrahim bin Jezidi, nga Muhamed bin Abbad bin Xhaferi, nga Ibn Omeri, i cili ka thënë: U nisëm bashkë me Omerin, derisa kur arritëm në Dhul-Hulejfe, ai shqiptoi Telbijen dhe edhe ne e shqiptuam Telbijen. Atëherë pranë nesh kaloi një kalorës, nga i cili po njihej era e parfumit. Omeri tha: "Kush është ky?" Ata thanë: "Muaviu." Ai tha: "Çfarë është kjo, o Muavi!" Ai u përgjigj: "Kalova pranë Umm Habibe bint Ebi Sufjanit dhe ajo ma bëri këtë." Omeri i tha: "Kthehu dhe laje atë, sepse vërtet e kam dëgjuar të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke thënë: 'Haxhiu është ai që është i shpupuritur dhe i paparfumosur (që nuk përdor erëra të mira).'"
١٠٩٩ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْجُنَيْدِ، حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ مُطَرِّفٍ، حَدَّثَنِي عِيسَى بْنُ يُونُسَ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ يَزِيدَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبَّادِ بْنِ جَعْفَرٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: أَقْبَلْنَا مَعَ عُمَرَ، حَتَّى إِذَا كُنَّا بِذِي الْحُلَيْفَةِ أَهَلَّ وَأَهْلَلْنَا، فَمَرَّ بِنَا رَاكِبٌ يَنْفَحُ مِنْهُ رِيحُ الطِّيبِ. فَقَالَ عُمَرُ: مَنْ هَذَا؟ قَالُوا: مُعَاوِيَةُ. فَقَالَ: مَا هَذَا يَا مُعَاوِيَةُ! قَالَ: مَرَرْتُ بِأُمِّ حَبِيبَةَ بِنْتِ أَبِي سُفْيَانَ فَفَعَلَتْ بِي هَذَا، قَالَ: ارْجِعْ فَاغْسِلْهُ عَنْكَ، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ: الْحَاجُّ الشَّعِثُ التَّفِلُ.
1099 - Ibrahim ibn al-Junayd narrated to us, Abdul Rahim ibn Mutarrif narrated to me, Isa ibn Yunus narrated to me, from Ibrahim ibn Yazid, from Muhammad ibn Abbad ibn Ja'far, from Ibn Umar, who said: We set out with Umar, until when we were at Dhu al-Hulayfah, he raised his voice with the Talbiyah and we raised our voices with the Talbiyah. Then a rider passed by us from whom the fragrance of perfume was wafting. Umar said: "Who is this?" They said: "Muawiyah." He said: "What is this, O Muawiyah!" He replied: "I passed by Umm Habibah bint Abi Sufyan and she did this to me." He said: "Go back and wash it off yourself, for I heard the Messenger of Allah (pbuh) saying: 'The pilgrim is the one who is disheveled and unperfumed.'"
CHAPTER
باب لحم الصيد
Kapitull: Mishi i gjahut
#1100
١١٠٠ - Na ka treguar Muhamed ibn Ma’meri, na ka treguar Ebu Amiri, na ka treguar Sulejman ibn el-Mugira, nga Ali ibn Zejdi, nga Abdullahu ibn el-Harith ibn Neufeli, i cili ka thënë: Aliu ishte i ngarkuar me një çështje prej çështjeve të Mekës në kohën e Uthmanit. Uthmani u drejtua për në Mekë dhe ai (Aliu) e priti atë në Kudejd, e njerëzit gjuajtën...
١١٠٠ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا أَبُو عَامِرٍ، ثنا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ، قَالَ: كَانَ إِلَى عَلِيٍّ أَمْرٌ مِنْ أَمْرِ مَكَّةَ فِي زَمَنِ عُثْمَانَ، فَأَقْبَلَ عُثْمَانُ إِلَى مَكَّةَ فَاسْتَقْبَلَهُ بِقُدَيْدٍ، فَاصْطَادَ أَهْلُ
1100 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, Abu 'Amir narrated to us, Sulayman ibn al-Mughira narrated to us, from 'Ali ibn Zayd, from 'Abdullah ibn al-Harith ibn Nawfal, who said: 'Ali was in charge of a matter among the affairs of Mecca during the time of 'Uthman. 'Uthman approached Mecca, and he ['Ali] met him at Qudayd, and the people hunted...
CHAPTER
باب جواز أكله لمن لم يقصد بصيده
Kapitull: Lejimi i ngrënies së tij për atë që nuk ka pasur qëllim gjuetinë
#1101
1101 - Na kanë treguar Muhamed bin Uthman el-Ukejli dhe Ismail bin Bishr bin Mansur es-Sulejmi, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Abdyl-Ala bin Abdyl-Ala, nga Ubejdullah bin Umeri, nga Ijad bin Abdilah bin Sa’di, nga Ebu Seid el-Hudriu, i cili ka thënë: "I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) dërgoi..."
١١٠١ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ الْعُقَيْلِيُّ، وَإِسْمَاعِيلُ بْنُ بِشْرِ بْنِ مَنْصُورٍ السُّلَيْمِيُّ، قَالا: ثنا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ عِيَاضِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ: بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ
1101 - Muhammad bin 'Uthman al-'Uqayli and Isma'il bin Bishr bin Mansur al-Sulaymi narrated to us, they said: 'Abd al-A'la bin 'Abd al-A'la narrated to us, from 'Ubayd Allah bin 'Umar, from 'Iyad bin 'Abd Allah bin Sa'd, from Abu Sa'id al-Khudri, who said: The Messenger of Allah (pbuh) sent...
#1103
1103 - Na ka treguar Mahmud ibn Bekr ibn Abdurrahman, [i cili ka thënë]: më ka treguar babai im, [i cili ka thënë]: na ka treguar Isa ibn el-Muhtar, nga Ibn Ebi Lejla, nga Abdulkerimi, nga Abdullah ibn el-Harithi, nga Ibn Abbasi, nga Aliu: Se Pejgamberi (s.a.v.s.) dha lehtësim (leje) lidhur me mishin e gjahut për muhrimin (personin në gjendjen e ihramit).
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që dikush ta ketë transmetuar këtë në këtë formë, përveç Abdulkerimit.
Kapitulli: Atë që është transmetuar rreth kurbanit të Haxhit (el-hedji).
١١٠٣ - حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، حَدَّثَنِي أَبِي، ثنا عِيسَى ابْنُ الْمُخْتَارِ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَبْدِ الْكَرِيمِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ عَلِيٍّ: أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ رَخَّصَ فِي لَحْمِ الصَّيْدِ لِلْمُحْرِمِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ هَكَذَا إِلَّا عَبْدُ الْكَرِيمِ.
بَابُ مَا جَاءَ فِي الْهَدْيِ
1103 - Mahmud ibn Bakr ibn Abd al-Rahman narrated to us, [saying] my father narrated to me, [saying] Isa ibn al-Mukhtar narrated to us, from Ibn Abi Layla, from Abd al-Karim, from Abd Allah ibn al-Harith, from Ibn Abbas, from Ali: That the Prophet (pbuh) granted a concession regarding the meat of game for the person in the state of ritual consecration (muhrim).
Commentary Al-Bazzar said: We do not know anyone who narrated it in this manner except Abd al-Karim.
Chapter: What has been narrated regarding the sacrificial offering (al-hady).
CHAPTER
باب ما جاء في الهدي
Kapitull: Çfarë është transmetuar për kurbanin e haxhit (Hedjin)
#1104
1104 - Na ka treguar El-Hasen bin Halaf, na ka treguar Is-hak bin Jusuf, nga Sheriku, nga Haxhaxhi, nga Ata-i, nga Ibn Abbasi: se Pejgamberi (s.a.v.s.) ofroi si kurban njëqind deve, të cilave u ishin vënë qafore dhe ishin të mbuluara me mbulesa.
١١٠٤ - حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ خَلَفٍ، ثنا إِسْحَاقُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ شَرِيكٍ، عَنْ حَجَّاجٍ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ: أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَهْدَى مِائَةَ بَدَنَةٍ مُقَلَّدَةٍ مُجَلَّلَةٍ.
1104 - Al-Hasan bin Khalaf narrated to us, Ishaq bin Yusuf narrated to us, from Sharik, from Hajjaj, from 'Ata', from Ibn 'Abbas: that the Prophet (pbuh) offered a sacrifice of one hundred camels, garlanded and covered with saddle-cloths.
#1105
1105 - Na ka treguar Muhamed ibn Is’hak ibn Abani, na ka treguar Ibrahim ibn Tahmani, nga Saidi, nga Katadeja, nga Enesi, se Pejgamberi (s.a.v.s.) kaloi pranë Dhul-Hulejfes dhe urdhëroi që t’u bëhej shenjë (të shënoheshin), domethënë: devetë e kurbanit (el-budn).
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë transmetim nga Enesi përveçse përmes kësaj rruge; transmetohet nga Katadeja, nga Ebu Hasani, nga Ibn Abbasi. Kapitull.
١١٠٥ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ بْنِ أَبَانٍ، ثنا إِبْرَاهِيمُ بْنُ طَهْمَانَ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أنَسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ مَرَّ بِذِي الْحُلَيْفَةِ فَأَمَرَ أَنْ تُشْعَرَ، يَعْنِي: الْبُدْنَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ أنَسٍ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، مَا يُرْوَى عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَبِي حَسَّان، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ.
بَابٌ
1105 - Muhammad ibn Ishaq ibn Aban narrated to us, Ibrahim ibn Tahman narrated to us, from Sa'id, from Qatadah, from Anas, that the Prophet (pbuh) passed by Dhu al-Hulayfah and commanded that they should be marked, meaning: the sacrificial camels (al-budn).
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Anas except through this route; it is narrated from Qatadah, from Abu Hassan, from Ibn 'Abbas. Chapter.
CHAPTER
باب
Kapitull
#1106
١١٠٦ - Na ka treguar Muhamed ibn Is'hak es-Saganij, na ka treguar El-Hasen ibn er-Rabia, na ka treguar Ebu Zubejd Abther ibn el-Kasimi, nga El-A'meshi, nga Ebu Sufjani, nga Xhabiri, i cili ka thënë: "Ndër kurbanët (hedij) që dërgoi i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) kishte edhe dele të shënjuara me qafore."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes kësaj rruge. Në fakt, shokët e El-A'meshit e transmetojnë atë prej tij, nga Ibrahimi, nga El-Esuedi, nga Aishja, dhe Abtheri nuk është pasuar nga të tjerët në transmetimin e tij nga Xhabiri." Kapitulli: Rreth atij që dërgon kurbanin dhe qëndron në vendin e tij.
١١٠٦ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ الصَّاغَانِيُّ، ثنا الْحَسَنُ بْنُ الرَّبِيعِ، ثنا أَبُو زُبَيْدٍ عَبْثَرُ بْنُ الْقَاسِمِ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي سُفْيَانَ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: كَانَ فِيمَا أَهْدَى رَسُولُ اللَّهِ ﷺ غَنَمًا مُقَلَّدَةً.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، إِنَّمَا يَرْوِيهِ أَصْحَابُ الأَعْمَشِ عَنْهُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، وَلَمْ يُتَابَعْ عَبْثَرٌ عَلَى قَوْلِهِ، عَنْ جَابِرٍ.
بَابٌ فِيمَنْ بَعَثَ بِهَدْيٍ وَأَقَامَ
1106 - Muhammad ibn Ishaq al-Saghani narrated to us, al-Hasan ibn al-Rabi' narrated to us, Abu Zubayd 'Abthar ibn al-Qasim narrated to us, from al-A'mash, from Abu Sufyan, from Jabir, who said: Among the sacrificial gifts offered by the Messenger of Allah (pbuh) were garlanded sheep.
Commentary al-Bazzar said: We do not know this from Jabir except through this route. Rather, the companions of al-A'mash narrate it from him, from Ibrahim, from al-Aswad, from 'Aishah, and 'Abthar was not followed in his narration from Jabir. Chapter: Regarding the one who sends a sacrificial gift and remains.
CHAPTER
باب فيمن بعث بهدي وأقام
Kapitull: Për atë që dërgon kurbanin dhe qëndron vetë
#1107
1107 - Na ka treguar Jusuf ibn Musa, na ka treguar Uthman ibn el-Jeman, na ka treguar Davud ibn Kajs, nga Abdurrahman ibn Ata, nga Ibn Xhabiri, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Isha me Pejgamberin (s.a.v.s.) dhe shokët e tij ishin me të në xhami, kur Pejgamberi (s.a.v.s.) e shqeu këmishën e tij derisa doli prej saj. Ai u pyet për këtë, dhe Pejgamberi (s.a.v.s.) tha: "Vërtet, jam urdhëruar për kurban (hedj)."
Komentim Them: E ka transmetuar Imam Ahmedi, i cili ka thënë: Ai u pyet për këtë, dhe tha: "I kisha lënë takim (caktuar) që kurbani im të shënohej sot te ky e ai ujë, dhe pastaj u kujtova."
١١٠٧ - حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى، ثنا عُثْمَانُ بْنُ الْيَمَانِ، ثنا دَاوُد بْنُ قَيْسٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَطَاءٍ، عَنِ ابْنِ جَابِرٍ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيّ ﷺ وَأَصْحَابُهُ مَعُه فِي الْمَسْجِدِ، فَشَقَّ النَّبِيُّ ﷺ قَمِيصَهُ حَتَّى خَرَجَ مِنْهُ، فَسُئِلَ عَنْ ذَلِكَ، فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ: «إِنِّي أُمِرْتُ بِهَدْيٍ». قُلْتُ: رَوَاهُ الإِمَامُ أَحْمَدُ، فَقَالَ: سُئِلَ عَنْ ذَلِكَ، فَقَالَ: إِنِّي وَاعَدْتُ هَدْيِي يُشْعَرُ الْيَوْمَ عَلَى مَاءِ كَذَا وَكَذَا، فَذَكَرْتُ.
1107 - Yusuf ibn Musa narrated to us, Uthman ibn al-Yaman narrated to us, Dawud ibn Qays narrated to us, from Abd al-Rahman ibn Ata, from Ibn Jabir, from Jabir, who said: I was with the Prophet (pbuh) while his companions were with him in the mosque, and the Prophet (pbuh) tore his shirt until he emerged from it. He was asked about that, and the Prophet (pbuh) said: "Indeed, I have been commanded with a sacrificial offering."
Commentary I say: It was narrated by Imam Ahmad, who stated: He was asked about that, and he said: "I had appointed for my sacrificial offering to be marked today at such and such water, and then I remembered."
#1108
١١٠٨ - Na ka treguar Muhamed ibn el-Hejthem el-Bagdadiu, na ka treguar Is-hak ibn Ibrahim el-Hunejniu, na ka treguar Faidi, i liri i Ubejdullah ibn Aliut, nga Ubejdullah ibn Ali ibn Ebi Rafi’, nga gjyshi i tij, i cili ka thënë: „E kam parë Pejgamberin (s.a.v.s.) duke bërë tavaf rreth Shtëpisë mbi devenë e tij, duke e prekur qoshen (Ruknin) me shkopin e tij të krrabur.“
١١٠٨ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْهَيْثَمِ الْبَغَدْادِيُّ، ثنا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحُنَيْنِيُّ، ثنا فَائِدٌ مَوْلَى عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْن عَلِيِّ بْنِ أَبِي رَافِعٍ، عَنْ جَدِّهِ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ طَافَ بِالْبَيْتِ عَلَى رَاحِلَتِهِ يَسْتَلِمُ الرُّكْنَ بِمِحْجَنِهِ.
1108 - Muhammad ibn al-Haytham al-Baghdadi narrated to us, Ishaq ibn Ibrahim al-Hunaini narrated to us, Fa'id the freed slave of 'Ubayd Allah ibn 'Ali narrated to us, from 'Ubayd Allah ibn 'Ali ibn Abi Rafi', from his grandfather, who said: I saw the Prophet (pbuh) circumambulating the House on his mount, touching the Corner with his crooked staff.
#1109
1109 - Na ka treguar Abdusamed bin Sulejman el-Mukri', na ka treguar el-Ala' bin Sinan, na ka treguar Ikrime bin Ammar, nga Damdam bin Xhews, nga Abdullah bin Hanzale, i cili ka thënë: "E kam parë Pejgamberin (s.a.v.s.) duke bërë tavaf rreth Shtëpisë mbi devenë e tij, duke e prekur Qoshen me shkopin e tij të lakuar."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që dikush tjetër ta ketë transmetuar këtë nga Ikrimja, përveç el-Ala-it.
١١٠٩ - حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ بْنُ سُلَيْمَانَ الْمُقْرِئُ، ثنا الْعَلاءُ بْنُ سِنَانٍ، ثنا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، عَنْ ضَمْضَمِ بْنِ جَوْسٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَنْظَلَةَ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ يَطُوفُ بِالْبَيْتِ عَلَى رَاحِلَتِهِ يَسْتَلِمُ الرُّكْنَ بِمِحْجَنِهِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ عَنْ عِكْرِمَةَ إِلا الْعَلاءُ.
1109 - Abd al-Samad ibn Sulayman al-Muqri' narrated to us, al-Ala' ibn Sinan narrated to us, Ikrimah ibn Ammar narrated to us, from Damdam ibn Jaws, from Abdullah ibn Hanzalah, who said: "I saw the Prophet (pbuh) performing Tawaf around the House upon his mount, touching the Corner with his hooked staff."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of anyone who narrated it from Ikrimah except al-Ala'.
#1110
1110 - Na ka treguar Ebu Kamili, na ka treguar Muhamed ibn Abdurrahimi, nga Ebu Malik el-Eshxha’iu, nga babai i tij, se Pejgamberi (s.a.v.s.) kreu tavafin rreth Shtëpisë mbi kafshën e tij udhëtuese, duke e prekur qoshen me shkopin e tij me kokë të kthyer.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që dikush ta ketë transmetuar këtë nga Ebu Maliku përveç Muhamedit, dhe as prej tij përveç Ebu Kamilit; kështu është përcjellë, dhe mbase ai është Maliku.
١١١٠ - حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، عَنْ أَبِي مَالِكٍ الأَشْجَعِيِّ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ طَافَ بِالْبَيْتِ عَلَى رَاحِلَتِهِ يَسْتَلِمُ الرُّكْنَ بِمِحْجَنِهِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ أَحَدًا حَدَّثَ بِهِ عَنْ أَبِي مَالِكٍ إِلَّا مُحَمَّدٌ، وَلا عَنْهُ إِلا أَبُو كَامِلٍ، كَذَا وَلَعَلَّهُ مَالِكٌ.
1110 - Abu Kamil narrated to us, Muhammad ibn 'Abd al-Rahim narrated to us, from Abu Malik al-Ashja'i, from his father, that the Prophet (pbuh) performed circumambulation around the House on his mount, touching the Corner with his hooked staff.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know anyone who narrated this from Abu Malik except Muhammad, nor anyone from him except Abu Kamil; thus it was transmitted, and perhaps he is Malik.
CHAPTER
بَابُ الطَّوَافِ بَعْدَ الْعَصْرِ
Kapitulli: Tavafi pas namazit të ikindisë
#1111
1111 - Na ka treguar Muhamed ibn el-Muthena, na ka treguar Abd el-Vehabi, na ka treguar Ejubi, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), se ai ka thënë: «O bijtë e Abd Menafit, mos e pengoni askënd që të bëjë tavaf rreth kësaj Shtëpie në çfarëdo ore të natës apo të ditës dhe që të falet».
Komentim El-Bezzari ka thënë: Kështu na e ka treguar Ebu Musa në vitin dyzet e tetë në shtëpinë e Beni Umejrit. Pastaj ai e tregoi atë një herë tjetër dhe tha: Na ka treguar Abd el-Vehabi, nga Ejubi, nga Ebu ez-Zubejri, dhe nuk tha "nga Xhabiri", dhe kjo është e sakta sa i përket hadithit të Ejubit. Sipas nesh, kjo ishte thjesht një rrëshqitje e gjuhës së tij; kjo njihet vetëm nga Ebu ez-Zubejri, nga Abdull-llah ibn Babah, nga Xhubejr ibn Mut'imi. Kapitulli: Çfarë preket nga qoshet.
١١١١ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، ثنا عَبْدُ الْوَهَّابِ، ثنا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، أَنَّهُ قَالَ: «يَا بَنِي عَبْدِ مَنَافٍ، لا تَمْنَعُوا أَحَدًا يَطُوفُ بِهَذَا الْبَيْتِ أَيَّ سَاعَةٍ مِنْ لَيْلٍ أَوْ نَهَارٍ وَيُصَلِّي».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: هَكَذَا حَدَّثَنَاهُ أَبُو مُوسَى فِي سَنَةِ ثَمَانٍ وَأَرْبَعِينَ فِي دَارِ بَنِي عُمَيْرٍ، ثُمَّ إِنَّهُ حَدَّثَ بِهِ مَرَّةً أُخْرَى، فَقَالَ: حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، وَلَمْ يَقُلْ عَنْ جَابِرٍ، وَهُوَ الصَّوَابُ، مِنْ حَدِيثِ أَيُّوبَ، وَإِنَّمَا كَانَ سَبَقَهُ لِسَانُهُ عِنْدَنَا، إِنَّمَا يُعْرَفُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَابَاهْ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعَمٍ.
بَابُ مَا يُسْتَلَمُ مِنَ الأَرْكَانِ
1111 - Muhammad ibn al-Muthanna narrated to us, saying: Abd al-Wahhab narrated to us, saying: Ayyub narrated to us, from Abu al-Zubayr, from Jabir, from the Prophet (pbuh), that he said: "O children of Abd Manaf, do not prevent anyone from circumambulating this House at any hour of the night or day, and from praying."
Commentary Al-Bazzar said: Abu Musa narrated it to us in this manner in the year forty-eight in the house of Bani Umayr. Then he narrated it another time and said: Abd al-Wahhab narrated to us, from Ayyub, from Abu al-Zubayr, and he did not say "from Jabir," and that is what is correct regarding the narration of Ayyub. It was merely a slip of his tongue in our view; it is only known from Abu al-Zubayr, from Abd Allah ibn Babah, from Jubayr ibn Mut'im. Chapter: What is touched of the corners.
CHAPTER
بَابُ مَا يُسْتَلَمُ مِنَ الأَرْكَانِ
Kapitulli: Cilat qoshe (të Qabesë) duhen prekur
#1112
1112 - Na ka treguar Abdullah bin Shebibi, na ka treguar Abdullah bin Abdulmelik bin Shejbe, na ka treguar Abdullah bin Xhaferi, nga Asim bin Ubejdullahu, nga Abdullah bin Amir bin Rabia, nga babai i tij, i cili ka thënë: "I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) nuk prekte asnjë nga qoshet (e Qabes), përveç qoshes Jemenite dhe asaj të Gurit të Zi."
١١١٢ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَبِيبٍ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ شَيْبَةَ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: لَمْ يَكُنْ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ يَسْتَلِمُ مِنَ الأَرْكَانِ إِلَّا الْيَمَانِيَّ وَالأَسْوَدَ.
1112 - Abdullah bin Shabib narrated to us, Abdullah bin Abdul Malik bin Shaybah narrated to us, Abdullah bin Ja'far narrated to us, from 'Asim bin 'Ubaydullah, from Abdullah bin 'Amir bin Rabi'ah, from his father, who said: The Messenger of Allah (pbuh) did not touch any of the corners except the Yamani and the Black.
CHAPTER
باب استلام الحجر اليماني
Kapitull: Prekja e qoshes jemene (Rukni Jemani)
#1113
1113 - Na ka treguar Ahmed ibn Muhamed ibn Seid el-Enmatiu, na ka treguar Abdurrahman ibn Abdullah ed-Deshtekiu, na ka treguar Zuhejr ibn Muavije, nga Hishami, nga Urveja, nga babai i tij, nga...
١١١٣ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ الأَنْمَاطِيُّ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الدَّشْتَكِيُّ، ثنا زُهَيْرُ بْنُ مُعَاوِيَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ
1113 - Ahmad ibn Muhammad ibn Sa'id al-Anmati narrated to us, Abd al-Rahman ibn Abd Allah al-Dashtaki narrated to us, Zuhayr ibn Mu'awiya narrated to us, from Hisham, from Urwa, from his father, from
CHAPTER
بَابُ السُّجُودِ عَلَى الْحَجَرِ
Kapitulli: Sexhdeja mbi Gurin e Zi
#1114
1114 - Na ka treguar Muhammed ibn el-Muthenna, na ka treguar Ebu Asim, na ka treguar Xha'fer ibn Muhammed el-Mahzumi, i cili ka thënë: E kam parë Muhammed ibn Abbad ibn Xha'ferin duke e puthur Gurin, e pastaj bëri sexhde mbi të. Ai tha: E kam parë Omerin duke e puthur atë dhe duke bërë sexhde mbi të, e ai tha: E kam parë të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke e puthur atë dhe duke bërë sexhde mbi të.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Omeri përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi. Kaptina: Vlera e Gurit të Zi.
١١١٤ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، ثنا جَعْفَرُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَخْزُومِيُّ، قَالَ: رَأَيْتُ مُحَمَّدَ بْنَ عَبَّادِ بْنِ جَعْفَرٍ قَبَّلَ الْحَجَرَ، ثُمَّ سَجَدَ عَلَيْهِ، فَقَالَ: رَأَيْتُ عُمَرَ قَبَّلَهُ وَسَجَدَ عَلَيْهِ، وَقَالَ: رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَبَّلَهُ وَسَجَدَ عَلَيْهِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عُمَرَ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ فَضْلِ الْحَجَرِ الأَسْوَدِ
1114 - Muhammad ibn al-Muthanna narrated to us, Abu ‘Asim narrated to us, Ja‘far ibn Muhammad al-Makhzumi narrated to us, he said: I saw Muhammad ibn ‘Abbad ibn Ja‘far kiss the Stone and then prostrate upon it. He then said: I saw ‘Umar kiss it and prostrate upon it, and he said: I saw the Messenger of Allah (pbuh) kiss it and prostrate upon it.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from ‘Umar except through this chain of transmission. Chapter: The Virtue of the Black Stone.
CHAPTER
باب فضل الحجر الأسود
Kapitull: Vlera e Gurit të Zi
#1115
1115 - Na ka treguar Muhamed ibn el-Muthena, na ka treguar Shadh ibn Fejjad, na ka treguar Omer ibn Ibrahim, nga Katadeja, nga Enesi, nga i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.), se ai ka thënë: "Guri i Zi është prej gurëve të Xhenetit."
١١١٥ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، ثنا شَاذُ بْنُ فَيَّاضٍ، ثنا عُمَرُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أنَسٍ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ، أَنَّهُ قَالَ: «الْحَجَرُ الأَسْوَدُ مِنْ حِجَارَةِ الْجَنَّةِ».
1115 - Muhammad ibn al-Muthanna narrated to us, Shadh ibn Fayyad narrated to us, 'Umar ibn Ibrahim narrated to us, from Qatadah, from Anas, from the Messenger of Allah (pbuh), that he said: "The Black Stone is from the stones of Paradise."
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1116
1116 - Na ka treguar Seid ibn Jahja ibn Seid el-Umeviu, më ka treguar babai im, na ka treguar Uthman ibn Ata el-Hurasaniu, nga babai i tij, nga Ishak ibn Kabise ibn Dhuejbi, nga babai i tij, nga Ebu Hurejra se ai dhe Zejd ibn Thabiti patën një mospajtim rreth Kur'anit.
١١١٦ - حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الأُمَوِيُّ، حَدَّثَنِي أَبِي، ثنا عُثْمَانُ بْنُ عَطَاءٍ الْخُرَاسَانِيُّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ قَبِيصَةَ بْنِ ذُؤَيْبٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ اخْتَلَفَ هُوَ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فِي الْقُرْآنِ.
1116 - Sa'id ibn Yahya ibn Sa'id al-Umawi narrated to us, my father narrated to me, 'Uthman ibn 'Ata' al-Khurasani narrated to us, from his father, from Ishaq ibn Qabisah ibn Dhu'ayb, from his father, from Abu Hurayrah, that he and Zayd ibn Thabit differed regarding the Qur'an.
CHAPTER
باب السعي
Kapitull: Saj-i (Vrapimi midis Safas dhe Marvas)
#1117
1117 - Na ka treguar Abdurrahman bin el-Esuedi, na ka treguar Zejd bin el-Hubabi, na ka treguar Harb bin Surejxhi, nga Muhamed bin Ali bin el-Husejni, nga Ibn el-Hanefije, nga Aliu, i cili ka thënë: E kam parë të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke bërë sa'jin (ecjen) midis Safasë dhe Mervasë.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Aliu përveçse përmes këtij zinxhiri të transmetimit.
١١١٧ - حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ الأَسْوَدِ، ثنا زَيْدُ بْنُ الْحُبَابِ، ثنا حَرْبُ بْنُ سُرَيْجٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ الْحُسَيْنِ، عَنِ ابْنِ الْحَنَفِيَّةِ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ: رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَسْعَى بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَلِيٍّ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
1117 - Abd al-Rahman bin al-Aswad narrated to us, Zayd bin al-Hubab narrated to us, Harb bin Surayj narrated to us, from Muhammad bin Ali bin al-Husayn, from Ibn al-Hanafiyyah, from Ali, who said: I saw the Messenger of Allah (pbuh) performing Sa'i between al-Safa and al-Marwa.
Commentary al-Bazzar said: We do not know it from Ali except through this chain of narration.
#1118
1118 - Na ka treguar Seleme bin Shebibi, na ka treguar Ebu el-Mugire Abdulkuddus bin el-Haxhaxhi, na ka treguar Seid bin Beshiri, nga Katadeja, nga Ikrimja, nga Ibn Abbasi, se Pejgamberi (s.a.v.s.) eci një vit dhe bëri sa'j (nxitoi) një vit tjetër.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith me këtë formulim përveçse nga hadithi i Seid bin Beshirit.
١١١٨ - حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ، ثنا أَبُو الْمُغِيرَةِ عَبْدُ الْقُدُّوسِ بْنُ الْحَجَّاجِ، ثنا سَعِيدُ بْنُ بَشِيرٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ مَشَى عَامًا وَسَعَى عَامًا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ بِهَذَا اللَّفْظِ إِلا مِنْ حَدِيثِ سَعِيدِ بْنِ بَشِيرٍ.
1118 - Salamah bin Shabib narrated to us, Abu al-Mughirah Abd al-Quddus bin al-Hajjaj narrated to us, Sa'id bin Bashir narrated to us, from Qatadah, from 'Ikrimah, from Ibn 'Abbas, that the Prophet (pbuh) walked in one year and performed Sa'y in another year.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it with this wording except from the hadith of Sa'id bin Bashir.
CHAPTER
بَابُ فَسْخِ الْحَجِّ إِلَى الْعُمْرَةِ
Kapitulli: Shndërrimi i Haxhit në Umre
#1119
١١١٩ - Na ka treguar Abdullah bin Shebibi, na ka treguar Is’hak bin Muhamedi, na ka treguar Muhamed bin Xhaferi, më ka treguar Kethir bin Abdilahu, nga Bekr bin Abdilah el-Muzeniu, nga Abdullah bin Abd Hilal el-Muzeniu, i cili ka thënë: "Nuk i lejohet askujt pas nesh të hyjë në ihram për haxh, e pastaj ta anulojë haxhin e tij me një umre."
١١١٩ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَبِيبٍ، ثنا إِسْحَاقُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنِي كَثِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ هِلالٍ الْمُزَنِيِّ، قَالَ: لَيْسَ لأَحَدٍ بَعْدَنَا أَنْ يُحْرِمَ بِالْحَجِّ، ثُمَّ يَفْسَخُ حَجَّهُ بِعُمْرَةٍ.
1119 - Abdullah ibn Shabib narrated to us, Ishaq ibn Muhammad narrated to us, Muhammad ibn Ja'far narrated to us, Kathir ibn Abdillah narrated to me, from Bakr ibn Abdillah al-Muzani, from Abdullah ibn Abd Hilal al-Muzani, who said: "It is not for anyone after us to enter into the state of Ihram for Hajj and then annul his Hajj for an Umrah."
CHAPTER
باب المشي في الحج
Kapitull: Ecja gjatë haxhit
#1120
١١٢٠ - Na ka treguar Abdullah bin Saidi, na ka rrëfyer Isa bin Suvadeh, na ka rrëfyer Ismail bin Ebi Halidi, nga Zadhani, nga Ibn Abbasi, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Kush e kryen haxhin në këmbë, për çdo hap që bën, do t'i shënohen shtatëqind mirësi prej mirësive të Haremit." Disa prej tyre pyetën: "E çfarë janë mirësitë e Haremit?" Ai u përgjigj: "Çdo mirësi është e barabartë me njëqind mijë mirësi."
١١٢٠ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، ثنا عِيسَى بْنُ سَوَادَةَ، ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبِي خَالِدٍ، عَنْ زَاذَانَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «مَنْ حَجَّ مَاشِيًا، كُتِبَ لَهُ بِكُلِّ خُطْوَةٍ سَبْعُ مِائَةِ حَسَنَةٍ مِنْ حَسَنَاتِ الْحَرَمِ»، قَالَ بَعْضُهُمْ: وَمَا حَسَنَاتُ الْحَرَمِ؟ قَالَ: «كُلُّ حَسَنَةٍ بِمِائَةِ أَلْفِ حَسَنَةٍ».
1120 - Abdullah bin Sa'id narrated to us, Isa bin Sawadah narrated to us, Isma'il bin Abi Khalid narrated to us, from Zadhan, from Ibn Abbas, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Whoever performs Hajj on foot, for every step he takes, seven hundred good deeds from the good deeds of the Sanctuary shall be recorded for him." Some of them asked: "And what are the good deeds of the Sanctuary?" He replied: "Each good deed is equivalent to one hundred thousand good deeds."
#1121
1121 - Na kanë treguar Ahmed bin Aban el-Kureshi dhe Ahmed bin el-Kasim eth-Thegri, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Jahja bin Sulejm, na ka treguar Muhamed bin Muslim, nga Ismail bin Ibrahim, nga Said bin Xhubejr, nga Ibn Abbasi, se ai ka thënë: "O bijtë e mi, dilni nga Meka si haxhinj në këmbë derisa të ktheheni në Mekë në këmbë, sepse unë e kam dëgjuar të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke thënë: 'Vërtet, haxhiu kalorës ka për çdo hap që bën kafsha e tij shtatëdhjetë të mira, ndërsa haxhiu këmbësor ka për çdo hap që bën shtatëqind të mira prej të mirave të Haremit'. U tha: 'O i Dërguari i Allahut, e çfarë janë të mirat e Haremit?'. Ai tha: 'Një e mirë vlen sa njëqind mijë të mira'."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë me këtë formulim përveçse përmes kësaj rruge, ndërsa është transmetuar diçka e ngjashme nga Ibn Abbasi përmes një zinxhiri tjetër transmetimi.
KREU: HAXHI I LAMTUMIRËS
١١٢١ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبَانٍ الْقُرَشِيُّ، وَأَحْمَدُ بْنُ الْقَاسِمِ الثَّغْرِيُّ، قَالا: ثنا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّهُ قَالَ: يَا بَنِيَّ، اخْرُجُوا مِنْ مَكَّةَ حَاجِّينَ مُشَاةً حَتَّى تَرْجِعُوا إِلَى مَكَّةَ مُشَاةً، فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ، يَقُولُ: «إِنَّ الْحَاجَّ الرَّاكِبَ لَهُ بِكُلِّ خُطْوَةٍ تَخْطُوهَا رَاحِلَتُهُ سَبْعُونَ حَسَنَةً، وَإِنَّ الْحَاجَّ الْمَاشِي لَهُ بِكُلِّ خُطْوَةٍ يَخْطُوهَا سَبْعُ مِائَةِ حَسَنَةٍ مِنْ حَسَنَاتِ الْحَرَمِ»، قِيلَ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَمَا حَسَنَاتُ الْحَرَمِ؟ قَالَ: «الْحَسَنَةُ بِمِائَةِ أَلْفِ حَسَنَةٍ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ بِهَذَا اللَّفْظِ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَرُوِيَ قَرِيبًا مِنْهُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ بِغَيْرِ هَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ حَجَّةِ الْوَدَاعِ
1121 - Ahmad ibn Aban al-Qurashi and Ahmad ibn al-Qasim al-Thaghri narrated to us, they said: Yahya ibn Sulaym narrated to us, Muhammad ibn Muslim narrated to us, from Isma'il ibn Ibrahim, from Sa'id ibn Jubayr, from Ibn Abbas, that he said: O my sons, depart from Mecca as pilgrims on foot until you return to Mecca on foot, for I heard the Messenger of Allah (pbuh) saying: "Indeed, the riding pilgrim receives seventy good deeds for every step his mount takes, and the walking pilgrim receives seven hundred good deeds from the good deeds of the Sanctuary for every step he takes." It was said: O Messenger of Allah, and what are the good deeds of the Sanctuary? He said: "A single good deed is equivalent to one hundred thousand good deeds."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it with this wording except through this route, and something similar to it was narrated from Ibn Abbas through a different chain of narration.
Chapter: The Farewell Pilgrimage.
CHAPTER
باب حجة الوداع
Kapitull: Haxhi i Lamtumirës
#1122
١١٢٢ - Na ka treguar El-Abbas bin Xhafer el-Hashimi, na ka treguar Ebu Shejh el-Harrani, na ka treguar Musa bin A’jen, nga Lejthi, nga Tausi, nga Ibn Abbasi, se Pejgamberi (s.a.v.s.) e quante Haxhin e Lamtumirës "Haxhi i Islamit".
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë të jetë transmetuar përveçse përmes kësaj rruge; Musa bin A’jen është i vetmi që e ka transmetuar atë, dhe ai është një banor i Harranit, i besueshëm.
١١٢٢ - حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ جَعْفَرٍ الْهَاشِمِيُّ، ثنا أَبُو شَيْخٍ الْحَرَّانِيُّ، ثنا مُوسَى بْنُ أَعْيَنَ، عَنْ لَيْثٍ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ كَانَ يُسَمِّي حَجَّةَ الْوَدَاعِ حَجَّةَ الإِسْلامِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ رُوِيَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، تَفَرَّدَ بِهِ مُوسَى بْنُ أَعْيَنَ، وَهُوَ حَرَّانِيٌّ ثِقَةٌ.
1122 - Al-Abbas ibn Ja'far al-Hashimi narrated to us, Abu Shaykh al-Harrani narrated to us, Musa ibn A'yan narrated to us, from Layth, from Tawus, from Ibn Abbas, that the Prophet (pbuh) used to call the Farewell Pilgrimage the Pilgrimage of Islam.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it narrated except through this route; Musa ibn A'yan was solitary in reporting it, and he is a reliable narrator from Harran.
#1123
1123 - Na ka treguar Abdullah bin Shebibi, na ka treguar Ebu Bekr bin Ebi Shejbe, na ka treguar Abdullah bin Nafiu, nga Asim bin Umeri, nga Asim bin Ubejdilahu, nga Abdullah bin Amir bin Rabia, nga babai i tij, se Pejgamberi (s.a.v.s.) e kreu haxhin ndaras (Ifrad).
١١٢٣ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ شَبِيبٍ، ثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نَافِعٍ، عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَفْرَدَ الْحَجَّ.
1123 - Abdullah bin Shabib narrated to us, Abu Bakr bin Abi Shaybah narrated to us, Abdullah bin Nafi' narrated to us, from 'Asim bin 'Umar, from 'Asim bin 'Ubaydillah, from Abdullah bin 'Amir bin Rabi'ah, from his father, that the Prophet (pbuh) performed Hajj singly.
#1124
1124 - Na kanë treguar Ibrahim ibn Abdull-llah ibn el-Xhunejd dhe Tulajk ibn Muhamed el-Wasiti, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Said ibn Sulejmani, na ka treguar Jezid ibn Ata, nga Ismail ibn Ebi Halidi, nga Ibn Ebi Aufa, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e bashkoi Haxhin me Umren vetëm sepse ai e dinte se nuk do të kryente Haxh pas atij viti të tij.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Jezid ibn Ata ka gabuar në këtë hadith kur ka thënë: "nga Ibn Ebi Aufa", sepse e sakta është: nga Ismaili, nga Abdull-llah ibn Ebi Katade, nga Pejgamberi (s.a.v.s.). Gjithashtu, atë e ka transmetuar Jahja ibn Saidi, nga Ismaili, nga Abdull-llah ibn Ebi Katade, nga babai i tij, nga Pejgamberi (s.a.v.s.).
١١٢٤ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْجُنَيْدِ، وَطُلَيْقُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْوَاسِطِيُّ، قَالا: ثنا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، ثنا يَزِيدُ بْنُ عَطَاءٍ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ ابْن أَبِي خَالِدٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي أَوْفَى، قَالَ: إِنَّمَا جَمَعَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ؛ لأَنَّهُ عَلِمَ أَنَّهُ لا يَحُجَّ بَعْدَ عَامِهِ ذَلِكَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: أَخْطَأَ فِيهِ يَزِيدُ بْنُ عَطَاءٍ، إِذْ قَالَ: عَنِ ابْنِ أَبِي أَوْفَى، إِنَّمَا الصَّحِيحُ عَنْ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ.
وَرَوَاهُ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي قَتَادَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ.
1124 - Ibrahim ibn Abd Allah ibn al-Junayd and Tulayq ibn Muhammad al-Wasiti narrated to us, they said: Sa'id ibn Sulayman narrated to us, Yazid ibn 'Ata narrated to us, from Isma'il ibn Abi Khalid, from Ibn Abi Awfa, who said: The Messenger of Allah (pbuh) only combined the Hajj and Umrah because he knew that he would not perform Hajj after that year of his.
Commentary Al-Bazzar said: Yazid ibn 'Ata erred in it when he said: "from Ibn Abi Awfa," for what is correct is from Isma'il, from Abd Allah ibn Abi Qatadah, from the Prophet (pbuh). And Yahya ibn Sa'id narrated it from Isma'il, from Abd Allah ibn Abi Qatadah, from his father, from the Prophet (pbuh).
#1125
1125 - Na ka treguar Mukaddem ibn Muhamedi, më ka treguar axha im el-Kasim ibn Jahja ibn Mukaddem, nga Abdullah ibn Uthman ibn Huthejmi, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) erdhi dhe i bashkoi haxhin dhe umren, i priu kurbanëve dhe tha: "Kushdo që nuk i ka vendosur qaforen (shënuar) kurbanit, le ta bëjë atë umre."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes këtij zinxhiri të transmetimit. Kapitulli: Tërë Arafati është vendqëndrim.
١١٢٥ - حَدَّثَنَا مُقَدّمُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنِي عَمِّي الْقَاسِمُ بْنُ يَحْيَى بْنِ مُقَدّمٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَدِمَ، فَقَرَنَ بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ، وَسَاقَ الْهَدْيَ، وَقَالَ: «مَنْ لَمْ يُقَلِّدِ الْهَدْيَ، فَلْيَجْعَلْهَا عُمْرَةً».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ عَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ
1125 - Muqaddam ibn Muhammad narrated to us, my uncle al-Qasim ibn Yahya ibn Muqaddam narrated to me, from Abd Allah ibn Uthman ibn Khuthaym, from Abu al-Zubayr, from Jabir, that the Messenger of Allah (pbuh) arrived and performed Hajj and Umrah together, and drove the sacrificial animals, and said: "Whoever has not garlanded the sacrificial animal, let him make it an Umrah."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Jabir except through this chain of transmission. Chapter: All of Arafah is a place of standing.
CHAPTER
باب عرفة كلها موقف
Kapitull: Mbarë Arafati është vendqëndrim
#1126
١١٢٦ - Na ka treguar Jusuf bin Musa, na ka treguar Abdulmelik bin Abdulaziz, na ka treguar Seid bin Abdulaziz et-Tenukhi, nga Sulejman bin Musa, nga Abdurrahman ibn Ebi Husejn, nga Xhubejr bin Mut'im, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Mbarë Arafati është vendqëndrim, por largohuni nga Uranah; mbarë Muzdelifeja është vendqëndrim, por largohuni nga Muhassiri; dhe në të gjitha ditët e teshrikut ka therrje (kurban)."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Seidi është i vetmi që e ka transmetuar këtë, dhe nuk merret si argument ajo në të cilën ai është i vetëm në transmetim.
١١٢٦ - حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى، ثنا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ، ثنا سَعِيدُ بْنُ عَبْد الْعَزِيزِ التَّنُوخِيُّ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ مُوسَى، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ ابْنِ أَبِي حُسَيْنٍ، عَنْ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعَمٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «كُلُّ عَرَفَاتٍ مَوْقِفٌ، وَارْتَفِعُوا عَنْ عُرْنَةَ، وَكُلُّ مُزْدَلِفَةَ مَوْقِفٌ، وَارْتَفِعُوا عَنْ مُحَسِّرٍ، وَفِي كُلِّ أَيَّامِ التَّشْرِيقِ ذَبْحٌ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: تَفَرَّدَ بِهِ سَعِيدٌ، وَلا يُحَجُّ بِمَا تَفَرَّدَ بِهِ.
1126 - Yusuf ibn Musa narrated to us, Abdul Malik ibn Abd al-Aziz narrated to us, Sa'id ibn Abd al-Aziz al-Tanukhi narrated to us, from Sulayman ibn Musa, from Abd al-Rahman ibn Abi Husayn, from Jubayr ibn Mut'im, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "All of Arafat is a standing place, but stay away from 'Uranah; and all of Muzdalifah is a standing place, but stay away from Muhassir; and in all the days of Tashriq there is slaughtering."
Commentary Al-Bazzar said: Sa'id was unique in reporting this, and that which he reports uniquely is not to be used as a proof.
#1127
1127 - Na ka treguar Hautherah bin Muhamed el-Minkari nga libri i tij, na ka treguar Sufjan bin Ujejne, nga Amr bin Dinari, nga Tausi, nga Ibn Abbasi, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), i cili ka thënë: "Mbarë Arafati është vendqëndrim, dhe mbarë Mina është vendtherje."
Komentim Dhe na ka treguar Ahmed bin Abdeh, na ka njoftuar Sufjan bin Ujejne; thashë: "Ai përmendi të ngjashmen me të nga Tausi si transmetim mursal." El-Bezzari ka thënë: "Nuk dimë që ndokush ta ketë transmetuar këtë nga Ibn Abbasi përveç Hautheras, dhe ai nuk është pasuar (nga të tjerë)." Kapitull mbi dhjetë ditët.
١١٢٧ - وَحَدَّثَنَا حَوْثَرَةُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمِنْقَرِيُّ مِنْ كِتَابِهِ، ثنا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ: «عَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ، وَمِنًى كُلُّهَا مَنْحَرٌ».
شرح وَحَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، أَنْبَأَ سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، قُلْتُ: فَذَكَرَ نَحْوَهُ عَنْ طَاوُسٍ مُرْسَلا قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ أَحَدًا قَالَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلا حَوْثَرَةُ، وَلَمْ يُتَابَعْ.
بَابٌ فِي أَيَّامِ الْعَشْرِ
1127 - And Hawtharah ibn Muhammad al-Minqari narrated to us from his book, Sufyan ibn ‘Uyaynah narrated to us, from ‘Amr ibn Dinar, from Tawus, from Ibn ‘Abbas, from the Prophet (pbuh), who said: "All of ‘Arafah is a place of standing, and all of Mina is a place of sacrifice."
Commentary And Ahmad ibn ‘Abdah narrated to us, Sufyan ibn ‘Uyaynah informed us; I said: then he mentioned the like of it from Tawus as a mursal report. Al-Bazzar said: "We do not know of anyone who narrated it from Ibn ‘Abbas except Hawtharah, and he was not corroborated." Chapter Regarding the Ten Days.
CHAPTER
باب في أيام العشر
Kapitull: Rreth dhjetë ditëve
#1128
١١٢٨ - Na ka treguar Abu Kamil, na ka treguar Abu en-Nadr, domethënë Asim bin Hilali, nga Ejjubi, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: «Ditët më të mira të kësaj bote janë dhjetë ditët», domethënë: dhjetë ditët e Dhul-Hixhes. U pyet: «As të ngjashmet me to në rrugën e Allahut?» Ai tha: «As të ngjashmet me to në rrugën e Allahut, përveç një njeriu, fytyra e të cilit u mbulua me pluhur (në fushëbetejë).» Dhe u përmend Arafati, e ai tha: «Është ditë mburrjeje; Allahu i Madhëruar zbret në qiellin e dynjasë dhe thotë: "Robërit e Mi kanë ardhur tek Unë të shpupuritur, të pluhurosur dhe të ekspozuar në diell; kanë ardhur nga çdo rrugë e largët, duke kërkuar mëshirën Time dhe duke kërkuar mbrojtje nga dënimi Im, ndonëse nuk Më kanë parë." Kështu, nuk kemi parë ndonjë ditë në të cilën ka më shumë burra e gra të liruar nga Zjarri.»
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e dimë këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes Ebu ez-Zubejrit, dhe nuk dimë që dikush ta ketë transmetuar nga Ejjubi përveç Asimit. Megjithatë, atë e kanë transmetuar edhe Hisham bin Ebi Abdilah dhe Merzuk bin Ebi Bekr. Sa i përket hadithit të Hishamit, na e ka treguar Osman bin Hafs el-Ezdi, i cili tha: na ka treguar Muhamed bin Maruani.
١١٢٨ - حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ، ثنا أَبُو النَّضْرِ، يَعْنِي: عَاصِمَ بْنَ هِلالٍ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ، قَالَ: «أَفْضَلُ أَيَّامِ الدُّنْيَا أَيَّامُ الْعَشْرِ»، يَعْنِي: عَشْرَ ذِي الْحَجَّةِ، قِيلَ: وَلا مِثْلُهُنَّ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، قَالَ: «وَلا مِثْلُهُنَّ فِي سَبِيلِ اللَّهِ إِلَّا رَجُلٌ عُفِّرَ وَجْهَهُ فِي التُّرَابِ»، وَذُكِرَ عَرَفَةُ، فَقَالَ: " يَوْمُ مُبَاهَاةٍ يَنْزِلُ اللَّهُ ﵎ إِلَى سَمَاءِ الدُّنْيَا، فَيَقُولُ: عِبَادِي شُعْثًا غُبْرًا ضَاحينَ، جَاءُوا مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ يَسْأَلُونَ رَحْمَتِي، وَيَسْتَعِيذُونَ مِنْ عَذَابِي وَلَمْ يَرَوْا، فَلَمْ نَرَ يَوْمًا أَكْثَرَ عَتِيقًا وَعَتِيقَةً مِنَ النَّارِ ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، وَلا نَعْلَمُ رَوَاهُ عَنْ أَيُّوبَ إِلا عَاصِمٌ، وَقَدْ رَوَاهُ هِشَامُ بْنُ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ وَمَرْزُوقُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، فَأَمَّا حَدِيثُ هِشَامٍ فَحَدَّثَنَاهُ عُثْمَانُ بْنُ حَفْصٍ الأَزْدِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مروان
1128 - Abu Kamil narrated to us, Abu al-Nadr—meaning 'Asim ibn Hilal—narrated to us, from Ayyub, from Abu al-Zubayr, from Jabir, that the Messenger of Allah (pbuh) said: "The best days of this world are the ten days," meaning: the ten days of Dhu al-Hijjah. It was asked: "Not even their like in the cause of Allah?" He said: "Not even their like in the cause of Allah, except for a man whose face was covered in dust." And 'Arafah was mentioned, and he said: "It is a day of pride; Allah (Exalted be He) descends to the lowest heaven and says: 'My servants have come to Me disheveled, dusty, and exposed to the sun; they have come from every distant pass, asking for My mercy and seeking refuge from My punishment, though they have not seen [Me/it].' Thus, we have not seen a day in which more men and women are freed from the Fire."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know this from Jabir except through Abu al-Zubayr, and we do not know anyone who narrated it from Ayyub except 'Asim. However, Hisham ibn Abi 'Abdillah and Marzuq ibn Abi Bakr also narrated it. As for the narration of Hisham, 'Uthman ibn Hafs al-Azdi narrated it to us, saying: Muhammad ibn Marwan narrated to us.
CHAPTER
بَابُ الإِيضَاعِ فِي وَادِي مُحَسِّرٍ
Kapitulli: Shpejtimi në luginën e Muhasirit
#1129
1129 - Na ka treguar Muhamed ibn Isa et-Temimi, na ka treguar Abdylxhabar ibn Seidi, nga Ebu Bekër el-Amiri, nga Hisham ibn Hashimi, nga Amir ibn Sadi, nga babai i tij, i cili ka thënë: "E kam parë Pejgamberin (s.a.v.s.) duke e shpejtuar hapin në luginën Muhassir."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Sadi përveçse përmes kësaj rruge me këtë zinxhir transmetimi, dhe ky Ebu Bekri është Ibn Ebi Sebreh, i cili është i dobët (lejjin) në hadith. Kapitulli: Kur duhet ta ndërpresë haxhiu telbijen.
١١٢٩ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عِيسَى التَّمِيمِيُّ، ثنا عَبْدُ الْجَبَّارِ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِي بَكْرٍ الْعَامِرِيِّ، عَنْ هِشَامِ بْنِ هَاشِمٍ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ أَوْضَعَ فِي وَادِي مُحَسِّرٍ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ سَعْدٍ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ بِهَذَا الإِسْنَادِ، وَأَبُو بَكْرٍ هَذَا هُوَ ابْن أَبِي سَبْرَةَ لَيِّنُ الْحَدِيثِ.
بَابُ مَتَى يَقْطَعُ الْحَاجُّ التَّلْبِيَةَ
1129 - Muhammad ibn 'Isa al-Tamimi narrated to us, 'Abd al-Jabbar ibn Sa'id narrated to us, from Abu Bakr al-'Amiri, from Hisham ibn Hashim, from 'Amir ibn Sa'd, from his father, who said: I saw the Prophet (pbuh) quicken his pace in the Valley of Muhassir.
Chapter: When the Pilgrim Discontinues the Talbiyah.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Sa'd except through this route with this chain of transmission, and this Abu Bakr is Ibn Abi Sabrah, who is weak in Hadith.
CHAPTER
باب متى يقطع الحاج التلبية
Kapitull: Kur e ndërpret haxhiu telbijen
#1130
1130 - Na kanë treguar Muhamed bin el-Muthanna dhe Amër bin Ali, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Muhamed bin Ebi Adij, nga Muhamed bin Ishaku: Më ka treguar Aban bin Salihu, nga Ikrimja, i cili ka thënë: Qëndrova me Hysejn bin Aliun në Muzdelife dhe vazhdimisht e dëgjoja duke thënë: "Lebbejk, lebbejk", derisa hodhi gurët në Xhemre. Atëherë i thashë: "O Ebu Abdullah, çfarë është ky ihlal (shqiptim i telbijes)?" Ai tha: "E kam dëgjuar Ali bin Ebi Talibin duke shqiptuar telbijen derisa arriti te Xhemreja, dhe ai më ka treguar se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka shqiptuar telbijen derisa arriti tek ajo."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Ky hadith ka zinxhir transmetimi të mirë (hasen), dhe nuk e njohim këtë nga Aliu përveçse përmes kësaj rruge.
١١٣٠ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَعَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالا: ثنا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنِي أَبَانُ بْنُ صَالِحٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، قَالَ: وَقَفْتُ مَعَ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ بِالْمُزْدَلِفَةِ، فَلَمْ أَزَلْ أَسْمَعُهُ يَقُولُ: لَبَّيْكَ لَبَّيْكَ، حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ، فَقُلْتُ: يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ، مَا هَذَا الإِهْلالُ، قَالَ: سَمِعْتُ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ يُهِلُّ حَتَّى انْتَهَى إِلَى الْجَمْرَةِ، وَحَدَّثَنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ أَهَلَّ حَتَّى انْتَهَى إِلَيْهَا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: وَهَذَا الْحَدِيثُ حَسَنُ الإِسْنَادِ، وَلا نَعْلَمُهُ عَنْ عَلِيٍّ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ.
1130 - Muhammad bin al-Muthanna and 'Amr bin 'Ali narrated to us, they said: Muhammad bin Abi 'Adiyy narrated to us, from Muhammad bin Ishaq: Aban bin Salih narrated to me, from 'Ikrimah, who said: I stood with al-Husayn bin 'Ali at al-Muzdalifah, and I continued to hear him saying: 'Labbayk, Labbayk' until he stoned the Jamrah. So I said: 'O Abu 'Abdullah, what is this Ihall?' He said: 'I heard 'Ali bin Abi Talib reciting the talbiyah until he reached the Jamrah, and he narrated to me that the Messenger of Allah (pbuh) recited the talbiyah until he reached it.'
Commentary Al-Bazzar said: This Hadith has a good (Hasan) chain of transmission, and we do not know it from 'Ali except through this route.
CHAPTER
بَابُ رَمْيِ الْجِمَارِ
Kapitulli: Hedhja e guralecëve (Xhemarati)
#1131
١١٣١ - Na tregoi Muhamed ibn Abdylmeliku, na tregoi Bishr ibn el-Mufaddali, na tregoi Abdurrahman ibn Harmala, nga Jahja ibn Hindi, nga Harmala ibn Amri, i cili ka thënë: "Dola me të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) në Haxhin e Lamtumirës, duke qenë i hipur prapa xhaxhait tim mbi kafshë. E pashë të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke e vendosur njërën dorë mbi tjetrën, andaj i thashë xhaxhait tim: 'Çfarë po thotë?' Ai u përgjigj: 'Po thotë: Gjuani xhematë me guralecë të vegjël (të madhësisë së atyre që hidhen me gishta).'"
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Harmala të ketë transmetuar ndonjë hadith tjetër përveç këtij me këtë zinxhir transmetimi.
KREU: KUR DALIN HAXHINJTË NGA IHRAMI.
١١٣١ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ، ثنا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ حَرْمَلَةَ، عَنْ يَحْيَى بْنِ هِنْدٍ، عَنْ حَرْمَلَةَ بْنِ عَمْرٍو، قَالَ: خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ مُرْدِفِي عَمِّي، فَرَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ وَاضِعًا إِحْدَى يَدَيْهِ عَلَى الأُخْرَى، فَقُلْت لِعَمِّي: مَا يَقُولُ؟ قَالَ: يَقُولُ: ارْمُوا الْجِمَارَ بِمِثْلِ حَصَى الْخَذْفِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى حَرْمَلَةُ إِلا هَذَا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ مَتَى يَحِلُّ الْحَاجُّ
1131 - Muhammad ibn Abd al-Malik related to us, Bishr ibn al-Mufaddal related to us, Abd al-Rahman ibn Harmalah related to us, from Yahya ibn Hind, from Harmalah ibn Amr, who said: I went out with the Messenger of Allah (pbuh) during the Farewell Pilgrimage while I was riding behind my uncle. I saw the Messenger of Allah (pbuh) placing one of his hands over the other, so I said to my uncle: What is he saying? He said: He says: "Throw the pebbles with stones the size of flicked pebbles."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know Harmalah to have narrated anything except this through this chain of transmission.
Chapter: When the pilgrim exits the state of Ihram.
CHAPTER
بَابُ مَتَى يَحِلُّ الْحَاجُّ
Kapitulli: Kur del haxhiu nga gjendja e ihramit
#1132
1132 - Na ka treguar Sulejman bin Halad el-Mu'edib, na ka treguar Junus bin Muhamed, na ka treguar Fulejh bin Sulejman, nga Nafiu, nga Ibn Umeri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Kushdo që e godet xhemren me shtatë guralecë — xhemren që ndodhet te Akaba — pastaj largohet dhe ther kurbanin, e pastaj rruan kokën, atëherë i është bërë e lejuar çdo gjë që i ishte ndaluar nga çështjet e haxhit."
Komentim Thashë: Për këtë ekziston një transmetim mewkuf (i ndalur te Ibn Umeri), në të cilin shtohet: "përveç grave".
١١٣٢ - حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ خَلَّادٍ الْمُؤَدِّبُ، ثنا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا فُلَيْحُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «مَنْ رَمَى الْجَمْرَةَ بِسَبْعِ حَصَيَاتٍ، الْجَمْرَةُ الَّتِي عِنْدَ الْعَقَبَةِ، ثُمَّ انْصَرَفَ، فَنَحَرَ هَدْيًا، ثُمَّ حَلَقَ، فَقَدْ حَلَّ لَهُ مَا حُرِّمَ عَلَيْهِ مِنْ شَأْنِ الْحَجِّ». قُلْتُ: لَهُ أَثَرٌ مَوْقُوفٌ عَلَيْهِ، وَفِيهِ: «إِلا النِّسَاءَ».
1132 - Sulayman ibn Khallad al-Mu'addib narrated to us, Yunus ibn Muhammad narrated to us, Fulayh ibn Sulayman narrated to us, from Nafi‘, from Ibn ‘Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Whoever throws seven pebbles at the Jamrah, the Jamrah which is at al-‘Aqabah, then departs and slaughters a sacrificial animal, then shaves his head, then everything that was prohibited for him regarding the matters of Hajj has become permissible for him."
Commentary I said: It has a Mawquf narration attributed to him, and in it: "Except women."
CHAPTER
باب التهنئة بتمام الحج
Kapitull: Urime për përfundimin e haxhit
#1133
1133 - Na ka treguar Muhamed ibn Mirdasi, na ka treguar Ebu Bekr el-Hanefiu, na ka treguar Davud el-Evdiu, nga esh-Sha'biu, nga Urve ibn Mudarrisi, i cili ka thënë: Erdha te Pejgamberi (s.a.v.s.) në Mina, e ai tha: "Largoje frikën tënde, o Urve."
١١٣٣ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِرْدَاسٍ، ثنا أَبُو بَكْرٍ الْحَنَفِيُّ، ثنا دَاوُد الأَوْدِيُّ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ مُضَرِّسٍ، قَالَ: أَتَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ بِمِنًى، فَقَالَ: «أَفْرِخْ رَوْعَكَ يَا عُرْوَةُ».
1133 - Muhammad ibn Mirdas narrated to us, Abu Bakr al-Hanafi narrated to us, Dawud al-Awdi narrated to us, from al-Sha'bi, from 'Urwah ibn Mudarris, who said: I came to the Prophet (pbuh) at Mina, and he said: "Let your fear depart, O 'Urwah."
CHAPTER
بَابُ لا تُوضَعُ النَّوَاصِي إِلا فِي حَجٍّ أَوْ عُمْرَةٍ
Kapitulli: Balluket nuk rruhen përveçse në Haxh ose Umre
#1134
1134 - Na ka treguar Amr ibn Maliku, na ka treguar Muhamed ibn Sulejman ibn Mesmuli, na ka treguar Omer ibn Muhamed ibn el-Munkadiri, nga babai i tij, nga Xhabiri, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: "Balluket nuk rruhen përveçse në Haxh ose në Umre."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse me këtë zinxhir transmetimi. Omeri ka transmetuar hadithe nga libra, prandaj ka lindur një dyshim ndaj tij; përndryshe, baza e hadithit është e njohur. Kapitulli mbi rruajtjen dhe shkurtimin e flokëve.
١١٣٤ - حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَالِكٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ بْنِ مَسْمُولٍ، ثنا عُمَرُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «لا تُوضَعُ النَّوَاصِي إِلا فِي حَجٍّ أَوْ عُمْرَةٍ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ، وَعُمَرُ حَدَّثَ بِأَحَادِيثَ عَنْ كُتُبٍ فَوَقَعَ فِي النَّفْسِ مِنْهُ تُهْمَةٌ، وَإِلَّا فَأَصْلُ الْحَدِيثِ مَعْرُوفٌ.
بَابٌ فِي الْحَلْقِ وَالتَّقْصِيرِ
1134 - Amr ibn Malik narrated to us, Muhammad ibn Sulayman ibn Masmul narrated to us, Umar ibn Muhammad ibn al-Munkadir narrated to us, from his father, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Forelocks are not to be shaved except in Hajj or Umrah."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Jabir except through this chain of transmission, and Umar narrated hadiths from books, which caused a suspicion to arise regarding him; otherwise, the basis of the hadicth is well-known. Chapter on Shaving and Shortening the Hair.
CHAPTER
باب في الحلق والتقصير
Kapitulli mbi rruajtjen dhe shkurtimin e flokëve
#1135
1135 - Na ka treguar Ahmed bin Abdeh, na ka njoftuar Sufjani, nga Ibrahim bin Mejsereh, nga Vehb bin Abdullah bin Karib, ose Marib, nga babai i tij, i cili ka thënë: E kam dëgjuar Pejgamberin (s.a.v.s.) duke thënë: "O Allah, falini ata që rruajnë kokat!" Ata thanë: "O i Dërguari i Allahut, po ata që i shkurtojnë (flokët)?" Ai tha: "O Allah, falini ata që rruajnë kokat!" Në herën e tretë ose të katërt, ai tha: "Edhe ata që i shkurtojnë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Ibn Karibi të ketë transmetuar diçka tjetër përveç kësaj.
١١٣٥ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، أبنا سُفْيَانُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ، عَنْ وَهْبِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ قَارِبٍ، أَوْ مَارِبٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: سَمِعْتُ النَّبِيَّ ﷺ يَقُولُ: «اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُحَلِّقِينَ»، قَالُوا: يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَالْمُقَصِّرِينَ؟ قَالَ: «اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُحَلِّقِينَ»، قَالَ فِي الثَّالِثَةِ أَوِ الرَّابِعَةِ: «وَلِلْمُقَصِّرِينَ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى ابْنُ قَارِبٍ إِلا هَذَا.
1135 - Ahmad bin ‘Abdah narrated to us, Sufyan informed us, on the authority of Ibrahim bin Maysarah, on the authority of Wahb bin ‘Abdullah bin Qarib, or Marib, on the authority of his father, who said: I heard the Prophet (pbuh) saying: "O Allah, forgive those who shave their heads." They said: "O Messenger of Allah, and those who shorten their hair?" He said: "O Allah, forgive those who shave their heads." He said on the third or fourth time: "And those who shorten their hair."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know that Ibn Qarib narrated anything except this.
CHAPTER
بَابُ النَّهْيِ عَنِ الْحَلْقِ لِلنِّسَاءِ
Kapitulli: Ndalimi i rruajtjes së kokës për gratë
#1136
1136 - Na ka treguar Abdulla ibn Jusuf eth-Thekafi, na ka treguar Rauh ibn Ata ibn Ebi Mejmuneh, më ka treguar babai im, nga Vehb ibn Umejr, i cili ka thënë: E kam dëgjuar Osmanin duke thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e ka ndaluar që gruaja të rruajë kokën e saj.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Vehbi të ketë transmetuar diçka tjetër përveç kësaj, dhe askush nuk ka transmetuar prej tij përveç Atasë, ndërsa Rauhu nuk është i fortë.
١١٣٦ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ الثَّقَفِيُّ، ثنا رَوْحُ بْنُ عَطَاءِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ وَهْبِ بْنِ عُمَيْرٍ، قَالَ: سَمِعْتُ عُثْمَانَ يَقُولُ: نَهَى رَسُولُ اللَّهِ ﷺ أَنْ تَحْلِقَ الْمَرْأَةُ رَأْسَهَا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى وَهْبٌ إِلا هَذَا، وَلا حَدَّثَ عَنْهُ إِلا عَطَاءٌ، وَرَوْحٌ فَلَيْسَ بِالْقَوِيِّ.
1136 - Abd Allah ibn Yusuf al-Thaqafi narrated to us, Rawh ibn 'Ata' ibn Abi Maymunah narrated to us, my father narrated to me, from Wahb ibn 'Umayr, who said: I heard 'Uthman saying: The Messenger of Allah (pbuh) forbade that a woman should shave her head.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know that Wahb narrated anything except this, and no one narrated from him except 'Ata', and Rawh is not strong.
#1137
١١٣٧ - Na ka treguar Is-hak bin Sulejman Ebu Jakub el-Bagdadi, na ka treguar Mu'ela bin Abdurrahman el-Uasiti, na ka treguar Abdulhamid bin Xhafer, nga Hishami, nga babai i tij, nga Aisha, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka ndaluar që gruaja ta rruajë kokën e saj.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Mu'ela nuk pasohet në hadithin e tij.
KREU: HUDHJA E GURALECËVE PAS KALIMIT TË DIELLIT NGA ZENITHI (ZEVALI)
١١٣٧ - حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ سُلَيْمَانَ أَبُو يَعْقُوبَ الْبَغْدَادِيُّ، ثنا مُعَلَّى بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْوَاسِطِيُّ، ثنا عَبْدُ الْحَمِيدِ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ نَهَى أَنْ تَحْلِقَ الْمَرْأَةُ رَأْسَهَا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: وَمُعَلَّى لا يُتَابَعُ عَلَى حَدِيثِهِ.
بَابُ رَمْيِ الْجِمَارِ بَعْدَ الزَّوَالِ
1137 - Ishaq ibn Sulayman Abu Ya'qub al-Baghdadi narrated to us, Mu'alla ibn 'Abd al-Rahman al-Wasiti narrated to us, 'Abd al-Hamid ibn Ja'far narrated to us, from Hisham, from his father, from 'Aishah, that the Prophet (pbuh) forbade a woman from shaving her head.
Commentary Al-Bazzar said: And Mu'alla is not followed in his narration.
Chapter: Pelting of the Jamarat after the Zenith.
CHAPTER
بَابُ رَمْيِ الْجِمَارِ بَعْدَ الزَّوَالِ
Kapitulli: Hedhja e guralecëve pas zevalit (mesditës)
#1138
1138 - Na ka treguar Muhamed bin Ma’meri, na ka treguar Amr bin Salihi, na ka treguar El-Haxhaxhi, nga Ata, nga Ibn Abbasi, i cili ka thënë: Pejgamberi (s.a.v.s.) nuk i hidhte guralecët derisa të kalonte dielli mesin e qiellit (derisa të fillonte zevali).
١١٣٨ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا عَمْرُو بْنُ صَالِحٍ، ثنا الْحَجَّاجُ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ: كَانَ النَّبِيُّ ﷺ لا يَرْمِي حَتَّى تَزُولَ الشَّمْسُ.
1138 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, 'Amr ibn Salih narrated to us, al-Hajjaj narrated to us, from 'Ata', from Ibn 'Abbas, who said: The Prophet (pbuh) would not perform the stoning until the sun had passed its meridian.
CHAPTER
باب رمي الرعاء
Kapitulli mbi hedhjen e guralecëve nga barinjtë
#1139
1139 - Na ka treguar Abd el-Ala bin Hammad, na ka treguar Muslim bin Halidi, na ka treguar Ubejdullah bin Omeri, nga Nafiu, nga Ibn Omeri, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) u dha lehtësim barinjve të deveve që t'i hedhin (gurët) natën.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Ibn Omeri përveçse përmes kësaj rruge; Muslim bin Halidi është i vetmi që e ka transmetuar atë.
١١٣٩ - حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ حَمَّادٍ، ثنا مُسْلِمُ بْنُ خَالِدٍ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ رَخَّصَ لِرِعَاءِ الإِبِلِ أَنْ يَرْمُوا بِاللَّيْلِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، تَفَرَّدَ بِهِ مُسْلِمُ بْنُ خَالِدٍ.
1139 - Abd al-A'la ibn Hammad narrated to us, Muslim ibn Khalid narrated to us, 'Ubayd Allah ibn 'Umar narrated to us, from Nafi', from Ibn 'Umar, that the Messenger of Allah (pbuh) granted a concession to the camel herders to throw [the pebbles] at night.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Ibn 'Umar except through this route; Muslim ibn Khalid was unique in narrating it.
CHAPTER
بَابُ فَضْلِ رَمْيِ الْجِمَارِ
Kapitulli: Vlera e hedhjes së guralecëve
#1140
1140 - Na ka treguar Ibrahim ibn Said el-Xhevheriu, na ka treguar Sad ibn Abdilhamid ibn Xhaferi, na ka treguar Ibn Ebi ez-Zinadi, nga Musa ibn Ukbe, nga Salihu, i liri i et-Tevemehs, nga Ibn Abbasi, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: "Kur t'i hedhësh gurët (xhimerat), ata do të jenë dritë për ty në Ditën e Kiametit."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë si hadith të lidhur nga Ibn Abbasi, përveçse përmes kësaj rruge. Kapitulli: Hutbeja në Mina.
١١٤٠ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ، ثنا سَعْدُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ جَعْفَرٍ، ثنا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ صَالِحٍ مَوْلَى التَّوْءَمَةِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِذَا رَمَيْتَ الْجِمَارَ، كَانَ لَكَ نُورًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ مُتَّصِلا عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلا بِهَذَا الطَّرِيقِ.
بَابُ الْخُطْبَةِ بِمِنًى
1140 - Ibrahim ibn Sa'id al-Jawhari narrated to us, Sa'd ibn 'Abd al-Hamid ibn Ja'far narrated to us, Ibn Abi al-Zinad narrated to us, from Musa ibn 'Uqbah, from Salih, the freed slave of al-Taw’amah, from Ibn ‘Abbas, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "When you pelt the stones (al-Jimar), it will be a light for you on the Day of Resurrection."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it to be connected from Ibn ‘Abbas except through this route. Chapter: The Sermon at Mina.
CHAPTER
باب الخطبة بمنى
Kapitulli mbi hutben në Mina
#1141
١١٤١ - Na tregoi Muhamed bin Ma'meri, na tregoi Buhluli, nga Musa bin Ubejde, më ka treguar Sadaka bin Jesari dhe Abdullah bin Dinari, nga Ibn Omeri.

Dhe na tregoi El-Velid bin Amr bin Sukejni, na tregoi Ebu Hemam Muhamed bin ez-Zibrikani, na tregoi Musa bin Ubejde, nga Abdullah bin Dinari dhe Sadaka bin Jesari, nga Ibn Omeri, i cili ka thënë: Kjo sure i zbriti të Dërguarit të Allahut (s.a.v.s.) në Mina, ndërsa ai ishte në mes të ditëve të Teshrikut, kështu ai e kuptoi se ajo ishte lamtumira. Ai urdhëroi për deveshën e tij El-Kasva, e cila u shalua për të, pastaj hipi mbi të dhe qëndroi para njerëzve te Akabeja. Aty u mblodhën tek ai aq muslimanë sa deshi Allahu. Ai e falënderoi Allahun dhe e lëvdoi Atë ashtu siç i takon, e më pas tha: "Më tej: O njerëz, vërtet çdo gjakmarrje që ishte në xhahilijet është e shfuqizuar, dhe gjaku i parë i juaji që po shfuqizoj është gjaku i Rabia bin el-Harithit, i cili ishte i dhënë për gjidhënie te fisi Benu Lejth dhe e vrau fisi Hudhejl. Çdo kamatë (riba) që ishte në xhahilijet është e anuluar, dhe kamata e parë e juaja që po anuloj është kamata e El-Abas bin Abdylmutalibit. O njerëz, koha është rrotulluar në gjendjen e saj ashtu siç ishte ditën kur Allahu krijoi qiejt dhe tokën. Vërtet, numri i muajve është dymbëdhjetë, katër prej tyre janë të shenjtë: Rexhebi i fiseve Mudar, që është mes muajve Xhumada dhe Shaban, Dhu el-Kideja, Dhu el-Hixheja dhe El-Muharremi. 'Kjo është feja e drejtë, andaj mos i bëni vetes padrejtësi në tyre' [Et-Teube: 36]. 'Vërtet, shtyrja e muajve të shenjtë (en-nesi’) është vetëm shtim i mosbesimit, me të cilin humbin ata që nuk besuan. Ata e lejojnë atë një vit dhe e ndalojnë një vit tjetër, për t'u përputhur me numrin e atyre që Allahu i ka bërë të shenjtë' [Et-Teube: 37]. Ata e lejonin muajin Safer një vit dhe e ndalonin muajin El-Muharrem një vit tjetër, e herë tjetër e ndalonin Saferin dhe e lejonin El-Muharremin; kjo ishte shtyrja (en-nesi’). O njerëz, kushdo që ka te vetja ndonjë amanet, le t'ia kthejë atij që ia ka besuar. O njerëz, shejtani është dëshpëruar se do të adhurohet në vendin tuaj në fundin e kohës, por ai mund të mbetet i kënaqur me ju për vepra që ju i konsideroni të vogla; prandaj ruajeni fenë tuaj nga veprat e parëndësishme. O njerëz, vërtet gratë te ju janë si ndihmëtare, ju i keni marrë ato me amanetin e Allahut dhe i keni bërë të lejuara marrëdhëniet me to me fjalën e Allahut. Ju keni të drejta mbi to dhe ato kanë të drejta mbi ju. E drejta juaj mbi to është që të mos lejojnë askënd të shkelë në shtretërit tuaj dhe të mos ju kundërshtojnë në punë të mira. Nëse ato e bëjnë këtë, atëherë ju nuk keni rrugë sanksionimi ndaj tyre. Ato kanë të drejtën e furnizimit dhe veshjes së tyre sipas rregullave të mirënjohura. E nëse i goditni, goditni ato lehtë, pa shkaktuar lëndim. Nuk i lejohet askujt pasuria e vëllait të tij, përveç asaj që ai e jep me vullnetin e tij të mirë. O njerëz, unë kam lënë mes jush atë që, nëse kapeni fort pas saj, nuk do të humbni kurrë: Librin e Allahut, andaj veproni sipas tij. O njerëz, çfarë dite është kjo?" Ata thanë: "Ditë e shenjtë." Ai tha: "Po cili vend është ky?" Ata thanë: "Vend i shenjtë." Ai tha: "Po cili muaj është ky?" Ata thanë: "Muaj i shenjtë." Ai tha: "Vërtet Allahu, i Madhëruar dhe i Lartësuar, ua ka bërë të shenjtë gjakun, pasurinë dhe nderin tuaj, ashtu siç është i shenjtë kjo ditë e juaja, në këtë muaj tuajin dhe në këtë vend tuajin. Ai që është i pranishëm le t'ia përcjellë atij që mungon. Nuk ka Pejgamber pas meje dhe nuk ka umet pas jush." Pastaj i ngriti duart dhe tha: "O Allah, dëshmo!"
Komentim Unë thashë: Një pjesë e këtij hadithi gjendet në Sahih dhe në koleksione të tjera.
١١٤١ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا بُهْلُولٌ، عَنْ مُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ، حَدَّثَنِي صَدَقَةُ بْنُ يَسَارٍ، وعَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ. وَحَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ سُكَيْنٍ، ثنا أَبُو هَمَّامٍ مُحَمَّدُ بْنُ الزِّبْرِقَانِ، ثنا مُوسَى بْنُ عُبَيْدَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ، وَصَدَقَةَ بْنِ يَسَارٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: نَزَلَتْ هَذِهِ السُّورَةُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ ﷺ بِمِنًى وَهُوَ فِي أَوْسَطِ أَيَّامِ التَّشْرِيقِ، فَعَرَفَ أَنَّهُ الْوَدَاعُ، فَأَمَرَ بِرَاحِلَتِهِ الْقَصْوَاءِ فَرُحِلَتْ لَهُ، ثُمَّ رَكِبَ، فَوَقَفَ لِلنَّاسِ بِالْعَقَبَةِ، وَاجْتَمَعَ إِلَيْهِ مَا شَاءَ اللَّهُ مِنَ الْمُسْلِمِينَ، فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ، ثُمَّ قَالَ: " أَمَّا بَعْدُ، أَيُّهَا النَّاسُ، فَإِنَّ كُلَّ دَمٍ كَانَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، فَهُوَ هَدَرٌ، وَإِنَّ أَوَّلَ دِمَائِكُمْ أُهْدِرَ دَمُ رَبِيعَةَ بْنِ الْحَارِثِ، كَانَ مُسْتَرْضَعًا فِي بَنِي لَيْثٍ، فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ، وَكُلُّ رِبًا كَانَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، فَهُوَ مَوْضُوعٌ، وَإِنَّ أَوَّلَ رِبَاكُمْ أَضَعُ رِبَا الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، أَيُّهَا النَّاسُ، إِنَّ الزَّمَانَ قَدِ اسْتَدَارَ كَهَيْأَتِهِ يَوْمَ خَلَقَ اللَّهُ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ، وَإِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا، مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ، رَجَبُ مُضَرَ الَّذِي بَيْنَ جُمَادَى وَشَعْبَانَ، وَذُو الْقِعْدَةِ، وَذُو الْحِجَّةِ، وَالْمُحَرَّمُ، ﴿ذَلِكَ الدِّينُ الْقَيِّمُ فَلا تَظْلِمُوا فِيهِنَّ أَنْفُسَكُمْ﴾ [التوبة: ٣٦]، ﴿إِنَّمَا النَّسِيءُ زِيَادَةٌ فِي الْكُفْرِ يُضَلُّ بِهِ الَّذِينَ كَفَرُوا يُحِلُّونَهُ عَامًا وَيُحَرِّمُونَهُ عَامًا لِيُوَاطِئُوا عِدَّةَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ﴾ [التوبة: ٣٧]، كَانُوا يُحِلُّونَ صَفَرًا عَامًا، وَيُحَرِّمُونَ الْمُحَرَّمَ عَامًا، وَيُحَرِّمُونَ صَفَرًا عَامًا، وَيُحِلُّونَ الْمُحَرَّمَ عَامًا، فَذَلِكَ النَّسِيءُ، يَا أَيُّهَا النَّاسُ، مَنْ كَانَتْ عِنْدَهُ وَدِيعَةٌ، فَلْيُؤَدِّهَا إِلَى مَنِ ائْتَمَنَهُ عَلَيْهَا، أَيُّهَا النَّاسُ، إِنَّ الشَّيْطَانَ قَدْ يَئِسَ أَنْ يُعْبَدَ بِبِلادِكُمْ آخِرَ الزَّمَانِ، وَقَدْ يَرْضَى مِنْكُمْ بِمُحَقِّرَاتِ الأَعْمَالِ، فَاحْذَرُوا عَلَى دِينِكُمْ مُحَقِّرَاتِ الأَعْمَالِ، أَيُّهَا النَّاسُ، إِنَّ النِّسَاءَ عِنْدَكُمْ عَوَانٌ أَخَذْتُمُوهُنَّ بِأَمَانَةِ اللَّهِ، وَاسْتَحْلَلْتُمْ فُرُوجَهُنَّ بِكَلِمَةِ اللَّهِ، لَكُمْ عَلَيْهِنَّ حَقٌّ، وَلَهُنَّ عَلَيْكُمْ حَقٌّ، وَمِنْ حَقِّكُمْ عَلَيْهِنَّ أَنْ لا يُوطَئْنَ فَرْشَكُمْ، وَلا يَعْصِيَنَّكُمْ فِي مَعْرُوفٍ، فَإِنْ فَعَلْنَ ذَلِكَ، فَلَيْسَ لَكُمْ عَلَيْهِنَّ سَبِيلٌ، وَلَهُنَّ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ، فَإِنْ ضَرَبْتُمْ فَاضْرِبُوا ضَرْبًا غَيْرَ مُبَرِّحٍ، لا يَحِلُّ لامْرِئٍ مِنْ مَالِ أَخِيهِ إِلا مَا طَابَتْ بِهِ نَفْسُهُ، أَيُّهَا النَّاسُ، إِنِّي تَرَكْتُ فِيكُمْ مَا إِنْ تَمَسَّكْتُمْ بِهِ لَمْ تَضِلُّوا كِتَابَ اللَّهِ فَاعْمَلُوا بِهِ، أَيُّهَا النَّاسُ، أَيُّ يَوْمٍ هَذَا؟ " قَالُوا: يَوْمٌ حَرَامٌ، قَالَ: «فَأَيُّ بَلَدٍ هَذَا؟» قَالُوا: بَلَدٌ حَرَامٌ، قَالَ: «فَأَيُّ شَهْرٍ هَذَا؟» قَالوا: شَهْرٌ حَرَامٌ، قَالَ: «فَإِنَّ اللَّهَ ﵎ حَرَّمَ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ كَحُرْمَةِ هَذَا الْيَوْمِ، وَهَذَا الشَّهْرِ، وَهَذَا الْبَلَدِ، أَلَا لَيُبَلِّغْ شَاهِدُكُمْ غَائِبَكُمْ، لا نَبِيَّ بَعْدِي، وَلا أُمَّةَ بَعْدِكُمْ»، ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ: «اللَّهُمَّ اشْهَدْ». قُلْتُ: فِي الصَّحِيحِ وَغَيْرِهِ طَرَفٌ مِنْهُ.
1141 - Muhammad bin Ma'mar narrated to us, Buhlul narrated to us, from Musa bin 'Ubaydah, Sadaqah bin Yasar and 'Abdullah bin Dinar narrated to me, from Ibn 'Umar.

And Al-Walid bin 'Amr bin Sukayn narrated to us, Abu Hammam Muhammad bin al-Zibriqan narrated to us, Musa bin 'Ubaydah narrated to us, from 'Abdullah bin Dinar and Sadaqah bin Yasar, from Ibn 'Umar, who said: This Surah was revealed to the Messenger of Allah (pbuh) at Mina while he was in the middle of the Days of Tashriq, so he knew that it was the farewell. He ordered his she-camel, al-Qaswa, to be prepared, and it was saddled for him. Then he rode it and stood before the people at al-'Aqabah, and as many Muslims as Allah willed gathered to him. He praised Allah and extolled Him as He deserves, then said: "To proceed: O people, indeed every blood [vengeance] that was in the pre-Islamic period of ignorance is abolished, and the first of your blood I abolish is the blood of Rabi'ah bin al-Harith, who was being nursed among the Banu Layth and was killed by Hudhayl. Every usury (riba) that was in the pre-Islamic period of ignorance is waived, and the first of your usury I waive is the usury of al-'Abbas bin 'Abd al-Muttalib. O people, time has turned a full circle to its state on the day Allah created the heavens and the earth. Indeed, the number of months is twelve months, four of which are sacred: Rajab of Mudar, which is between Jumada and Shaban, Dhu al-Qi'dah, Dhu al-Hijjah, and al-Muharram. 'That is the correct religion, so do not wrong yourselves therein' [At-Tawbah: 36]. 'Indeed, the postponement [of a sacred month] is an increase in disbelief whereby those who disbelieve are led astray. They make it lawful one year and unlawful another year to agree with the number which Allah has made unlawful' [At-Tawbah: 37]. They used to make Safar lawful one year and make al-Muharram unlawful one year, and they would make Safar unlawful one year and al-Muharram lawful another year; that is the postponement (al-nasi'). O people, whoever has a trust, let him return it to the one who entrusted him with it. O people, Satan has despaired of being worshipped in your land toward the end of time, but he may be pleased with you regarding the insignificant deeds you belittle; so beware for your religion regarding the deeds you belittle. O people, indeed women are as captives with you; you have taken them by the trust of Allah and made their private parts lawful by the word of Allah. You have a right over them and they have a right over you. Your right over them is that they do not allow anyone to tread upon your beds and that they do not disobey you in what is right. If they do that, then you have no way [of blame] over them. They are entitled to their provision and clothing in a reasonable manner. If you strike them, then strike them without severity. It is not lawful for a man to take from his brother’s property except what he gives with a good heart. O people, I have left among you that which, if you hold fast to it, you will not go astray: the Book of Allah, so act according to it. O people, what day is this?" They said: "A sacred day." He said: "What land is this?" They said: "A sacred land." He said: "What month is this?" They said: "A sacred month." He said: "Indeed, Allah, the Mighty and Sublime, has made your blood, your property, and your honor sacred, like the sanctity of this day of yours, in this month of yours, in this land of yours. Let those who are present convey it to those who are absent. There is no prophet after me, and no nation after you." Then he raised his hands and said: "O Allah, bear witness."
Commentary I said: A portion of it is in the Sahih and other collections.
#1142
١١٤٢ - Na ka treguar Muhamed ibn Ma'meri, na ka treguar Rauh ibn Ubade, na ka treguar Esh'ath ibn Seuuar, nga Muhamed ibn Sirini, nga Ebu Hurejra, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Vërtet, koha është rrotulluar në gjendjen e saj fillestare ashtu siç ishte ditën kur Allahu krijoi qiejt dhe tokën." Dhe ai ka thënë: "Vërtet, numri i muajve tek Allahu është dymbëdhjetë muaj në Librin e Allahut, prej tyre katër janë të shenjtë: tre janë të njëpasnjëshëm, dhe Rexhebi i fiseve Mudar, i cili është midis Xhumadesë dhe Shabanit."
Komentim Ka thënë el-Bezzari: Nuk e njohim këtë hadith nga Ebu Hurejra përveçse përmes kësaj rruge. Atë e kanë transmetuar Ibn Auni, Kurreja dhe Ibn Sirini, nga Abdurrahman ibn Ebi Bekrete, nga babai i tij. Nuk dimë që dikush ta ketë transmetuar nga Ebu Hurejra përveç Rauhit, dhe nuk e kemi dëgjuar atë përveçse nga Ibn Ma'meri.
١١٤٢ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا رَوْحُ بْنُ عُبَادَةَ، ثنا أَشْعَثُ بْنُ سَوَّارٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِنَّ الزَّمَانَ قَدِ اسْتَدَارَ كَهَيْئَتِهِ يَوْمَ خَلَقَ اللَّهُ السَّمَوَاتِ وَالأَرْضَ»، وَقَالَ: " إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِنْدَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِي كِتَابِ اللَّهِ، مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ: ثَلاثَةٌ مُتَوَالِيَاتٌ، وَرَجَبُ مُضَرَ الَّذِي بَيْنَ جُمَادَى وَشَعْبَانَ ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَرَوَاهُ ابْنُ عَوْنٍ، وَقُرَّةُ، وَابْنُ سِيرِينَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ.
وَلا نَعْلَمُ رَوَاهُ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ إِلا رَوْحٌ، وَلَمْ نَسْمَعْهُ إِلا مِنَ ابْنِ مَعْمَرٍ.
1142 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, Rawh ibn 'Ubadah narrated to us, Ash'ath ibn Sawwar narrated to us, from Muhammad ibn Sirin, from Abu Hurayrah, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Indeed, time has revolved back to its original state as it was on the day Allah created the heavens and the earth." And he said: "Indeed, the number of months with Allah is twelve months in the Book of Allah, of which four are sacred: three are consecutive, and Rajab of Mudar, which is between Jumada and Sha'ban."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it to be narrated from Abu Hurayrah except through this route. It was narrated by Ibn 'Awn, Qurrah, and Ibn Sirin, from 'Abd al-Rahman ibn Abi Bakrah, from his father. We do not know anyone who narrated it from Abu Hurayrah except Rawh, and we only heard it from Ibn Ma'mar.
#1143
١١٤٣ - Na ka treguar Ibrahim bin Haniu, na ka treguar Uthman bin Ebi Salihu, na ka njoftuar Ibn Vehbi, nga Ebu Hani el-Havlaniu, nga Amër bin Malik el-Xhenbiu, nga Fedale bin Ubejd el-Ensariu, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë në Haxhin e Lamtumirës: «Kjo është një ditë e shenjtë dhe ky është një vend i shenjtë. Me të vërtetë, gjakrat tuaja, pasuritë tuaja dhe nderi juaj janë të shenjta për ju, ashtu siç është e shenjtë kjo ditë dhe ky vend deri në ditën kur do ta takojnë Atë; madje edhe një shtyrje që një musliman ia bën një muslimani me qëllim për t’i bërë keq. Dhe a t'ju tregoj se kush është muslimani? Ai prej gjuhës dhe dorës së të cilit njerëzit janë të sigurt. Besimtari është ai të cilit njerëzit i besojnë pasuritë dhe jetët e tyre. Emigranti (muhaxhiri) është ai që braktis gabimet dhe mëkatet. Ndërsa muxhahidi (luftëtari) është ai që lufton nepsin e tij në bindje ndaj Allahut të Lartësuar.»
Komentim Thashë: Tek Ibn Maxhe gjendet një pjesë e tij: «Besimtari është ai të cilit njerëzit i besojnë, ndërsa emigranti është ai që braktis gabimet dhe mëkatet.»
١١٤٣ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ هَانِئٍ، ثنا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي صَالِحٍ، أبنا ابْنُ وَهْبٍ، عَنْ أَبِي هَانِئٍ الْخَوْلانِيِّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَالِكٍ الْجَنْبِيِّ، عَنْ فَضَالَةَ بْنِ عُبَيْدٍ الأَنْصَارِيِّ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ، أَنَّهُ قَالَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ: «هَذَا يَوْمٌ حَرَامٌ، وَبَلَدٌ حَرَامٌ، فَدِمَاؤُكُمْ وَأَمْوَالُكُمْ وَأَعْرَاضُكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ، مِثْلُ هَذَا الْيَوْمِ، وَهَذَا الْبَلَدِ إِلَى يَوْمِ يَلْقَوْنَهُ، وَحَتَّى دَفْعَةٌ دَفَعَهَا مُسْلِمٌ مُسْلِمًا يُرِيدُ بِهَا سُوءًا، وَسَأُخْبِرُكُمْ مَنِ الْمُسْلِمُ؟ مَنْ سَلِمَ النَّاسُ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ، وَالْمُؤْمِنُ مَنْ أَمِنَهُ النَّاسُ عَلَى أَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ، وَالْمُهَاجِرُ مَنْ هَجَرَ الْخَطَايَا وَالذُّنُوبِ، وَالْمُجَاهِدُ مَنْ جَاهَدَ نَفْسَهُ فِي طَاعَةِ اللَّهِ تَعَالَى». قُلْتُ: عِنْدَ ابْنِ مَاجَهْ مِنْهُ: «الْمُؤْمِنُ مَنْ أَمِنَهُ النَّاسُ، وَالْمُهَاجِرُ مَنْ هَجَرَ الْخَطَايَا وَالذُنُوبَ».
1143 - Ibrahim bin Hani’ narrated to us, Uthman bin Abi Salih narrated to us, Ibn Wahb informed us, from Abu Hani’ al-Khawlani, from ‘Amr bin Malik al-Janbi, from Fadalah bin ‘Ubayd al-Ansari, from the Messenger of Allah (pbuh), that he said during the Farewell Pilgrimage: “This is a sacred day, and a sacred land. Indeed, your blood, your wealth, and your honor are sacred to you, like the sanctity of this day and this land, until the day they meet Him; even a shove that a Muslim gives a Muslim, intending harm by it. And shall I inform you who the Muslim is? He is the one from whose tongue and hand people are safe. And the believer is the one whom people trust with their wealth and their lives. And the emigrant (Muhajir) is the one who abandons mistakes and sins. And the mujahid (struggler) is the one who strives against his own self in obedience to Allah, the Exalted.”
Commentary I said: Ibn Majah recorded a portion of it: “The believer is the one whom people trust, and the emigrant is the one who abandons mistakes and sins.”
CHAPTER
بَابٌ فِي الْمَرْأَةِ تَحِيضُ وَلَمْ تَقْضِ نُسُكَهَا
Kapitulli: Rreth gruas që i vijnë menstruacionet pa i përfunduar ritet
#1144
1144 - Na ka treguar Ahmed ibn Davud el-Kufi, na ka treguar Ahmed ibn Abdil-Gaffar, na ka treguar el-A'meshi, nga Ebu Sufjani, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): «Dy janë prijës, megjithëse nuk janë [zakonisht] prijës: gruaja që kryen haxhin me një grup dhe i vijnë menstruacionet para se të kryejë tavafin e vizitës (Tavaf ez-Zijareh) në Shtëpi [Qabe]; shoqëruesit e saj nuk duhet të nisen derisa të marrin leje prej saj. Dhe burri që ndjek një xhenaze dhe falet për të; ai nuk duhet të kthehet derisa të kërkojë leje nga familja e xhenazes.»
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith me këtë tekst nga ndonjë rrugë më të mirë se kjo, përkundër faktit se el-A'meshi nuk ka dëgjuar nga Ebu Sufjani — megjithëse ka transmetuar rreth njëqind hadithe prej tij — dhe ne përmendim nga hadithi i tij vetëm atë që nuk e ruajmë nga të tjerët për shkak të kësaj të mete, ndërsa ai vetë është i besueshëm. Këtë hadith nuk e ka transmetuar nga el-A'meshi askush tjetër përveç Abdil-Gaffarit. Unë [autori] them: U habita nga thënia e tij: "Nuk ka dëgjuar nga Ebu Sufjani." Kapitulli: Lidhur me atë që vdes duke pasur detyrim haxhin.
١١٤٤ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ دَاوُدَ الْكُوفِيُّ، ثنا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الْغَفَّارِ، ثنا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي سُفْيَانَ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «أَمِيرَانِ وَلَيْسَ بِأَمِيرَيْنِ، الْمَرْأَةُ تَحُجُّ مَعَ الْقَوْمِ فَتَحِيضُ قَبْلَ أَنْ تَطُوفَ بِالْبَيْتِ طَوَافَ الزِّيَارَةِ، فَلَيْسَ لأَصْحَابِهَا أَنْ يَنْفِرُوا حَتَّى يَسْتَأْذِنُوهَا، وَالرَّجُلُ يَتْبَعُ الْجِنَازَةَ، فَيُصَلِّي عَلَيْهَا لَيْسَ لَهُ أَنْ يَرْجِعَ حَتَّى يَسْتَأْمِرَ أَهْلَ الْجِنَازَةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ بِهَذَا اللَّفْظِ مِنْ وَجْهٍ أَحْسَنَ مِنْ هَذَا، عَلَى أَنَّ الأَعْمَشَ لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِي سُفْيَانَ، وَقَدْ رَوَى عَنْهُ نَحْوَ مِائَةِ حَدِيثٍ، وَإِنَّمَا نَذْكُرُ مِنْ حَدِيثِهِ مَالا نَحْفَظُهُ عَنْ غَيْرِهِ لِهَذِهِ الْعِلَّةِ، وَهُوَ فِي نَفْسِهِ ثِقَةٌ، وَلا رَوَى هَذَا عَنِ الأَعْمَشِ إِلا عَبْدُ الْغَفَّارِ.
قُلْتُ: عَجِبْتُ مِنْ قَوْلِهِ: لَمْ يَسْمَعْ مِنْ أَبِي سُفْيَانَ.
بَابٌ فِيمَنْ مَاتَ وَعَلَيْهِ حَجٌّ
1144 - Ahmad ibn Dawud al-Kufi narrated to us, saying: Ahmad ibn 'Abd al-Ghaffar narrated to us, saying: al-A'mash narrated to us, from Abu Sufyan, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Two are leaders though they are not [customary] leaders: a woman who performs Hajj with a group and menstruates before she performs the Visitational Circumambulation (Tawaf al-Ziyarah) of the House; it is not for her companions to depart until they seek her permission. And a man who follows a funeral procession and prays over it; he is not to return until he seeks the permission of the family of the deceased."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it with this wording from any route better than this, despite the fact that al-A'mash did not hear from Abu Sufyan—though he narrated about a hundred hadiths from him—and we only mention from his hadith what we do not preserve from others because of this defect, and he himself is trustworthy. No one narrated this from al-A'mash except 'Abd al-Ghaffar. I [the author] say: I was surprised by his statement: "He did not hear from Abu Sufyan." Chapter: Regarding the one who dies while owing a Hajj.
CHAPTER
باب فيمن مات وعليه حج
Kapitulli për atë që vdes duke pasur obligim Haxhin
#1145
1145 - Na ka treguar Abdullah bin Muhamed el-Hadadiu, na ka treguar Ismail bin Nasri, na ka treguar Sadaka, d.m.th. Ibn Musa, nga Thabiti, nga Enesi, i cili ka thënë: Një burrë erdhi te Pejgamberi (s.a.v.s.) dhe tha: "Vërtet, babai im ka vdekur pa e kryer haxhin e Islamit." I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) tha: "Më thuaj, po sikur babai yt të kishte ndonjë borxh, a do ta shlyeje atë për të?" Ai u përgjigj: "Po." Ai tha: "Atëherë ky është një borxh mbi të, prandaj shlyeje atë."
١١٤٥ - حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْهَدَادِيُّ، ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ نَصْرٍ، ثنا صَدَقَةُ، يَعْنِي: ابْنَ مُوسَى، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أنَسٍ، قَالَ: جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ ﷺ فَقَالَ: إِنَّ أَبِي مَاتَ وَلَمْ يَحُجَّ حَجَّةَ الإِسْلامِ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «أَرَأَيْتَ لَوْ كَانَ عَلَى أَبِيكَ دَيْنٌ أَكُنْتَ تَقْضِينَهُ عَنْهُ؟» فَقَالَ: نَعَمْ، قَالَ: «فَإِنَّهُ دَيْنٌ عَلَيْهِ، فَاقْضِهِ».
1145 - Abdullah bin Muhammad al-Hadadi narrated to us, Isma'il bin Nasr narrated to us, Sadaqah, meaning ibn Musa, narrated to us, from Thabit, from Anas, who said: A man came to the Prophet (pbuh) and said: "Indeed, my father died and did not perform the Hajj of Islam." The Messenger of Allah (pbuh) said: "Do you see, if your father had a debt, would you have paid it off for him?" He said: "Yes." He said: "Then it is a debt upon him, so pay it off."
CHAPTER
بَابٌ فِي الْمَرْأَةِ تَحِيضُ قَبْل طَوَافِ الْوَدَاعِ
Kapitulli: Rreth gruas që i vijnë menstruacionet para tavafit të lamtumirës
#1146
1146 - Na ka treguar Jusuf ibn Musa, na ka treguar Asbati, nga Muhamed ibn Amri, nga Ebu Seleme, nga Ebu Hurejre, se Pejgamberi (s.a.v.s.) u njoftua se Safija kishte hyrë në ciklin menstrual. Ai tha: "Nuk po e shoh atë veçse si penguese tonën (që do të na vonojë)." Ata i thanë: "Ajo e ka kryer Tavafin el-Ifadah në ditën e kurbanit." Ai tha: "Atëherë, le të niset."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Asbati është i vetmi në transmetimin e këtij hadithi.
Kaptina: Kryerja e njëpasnjëshme e haxhit dhe umres.
١١٤٦ - حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى، ثنا أَسْبَاطٌ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أُخْبِرَ أَنَّ صَفِيَّةَ حَاضَتْ، قَالَ: «لا أَرَاهَا إِلا حَابِسَتَنَا»، قَالُوا: إِنَّهَا أَفَاضَتْ يَوْمَ النَّحْرِ، قَالَ: «فَلْتَنْفِرْ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: تَفَرَّدَ بِهِ أَسْبَاطٌ.
بَابُ الْمُتَابَعَةِ بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ
1146 - Yusuf ibn Musa narrated to us, Asbat narrated to us, from Muhammad ibn 'Amr, from Abu Salamah, from Abu Hurayrah, that the Prophet (pbuh) was informed that Safiyyah had menstruated. He said: "I do not see her except as delaying us." They said: "She performed the Tawaf al-Ifadah on the Day of Sacrifice." He said: "Then let her depart."
Commentary Al-Bazzar said: Asbat was unique in narrating it. Chapter: Performing Hajj and 'Umrah Successively.
CHAPTER
بَابُ الْمُتَابَعَةِ بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ
Kapitulli: Kryerja e njëpasnjëshme e Haxhit dhe Umres
#1147
1147 - Na ka treguar Ibrahim ibn Seid el-Xhewheriu, na ka treguar Bishr ibn el-Mundhiri, na ka treguar Muhamed ibn Muslimi, nga Amër ibn Dinari, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Pasojeni Haxhin dhe Umren me njëra-tjetrën (kryejini ato shpesh dhe radhazi), sepse ato të dyja e largojnë varfërinë dhe mëkatet, ashtu siç largon kaceku i kovaçit zgjyrën e hekurit."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi." Kapitulli: Umreja ka hyrë në Haxh.
١١٤٧ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ، ثنا بِشْرُ بْنُ الْمُنْذِرِ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «تَابِعُوا بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ، فَإِنَّهُمَا يَنْفِيَانِ الْفَقْرَ وَالذُّنُوبَ كَمَا يَنْفِي الْكِيرُ خَبَثَ الْحَدِيدِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ دَخَلَتِ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ
1147 - Ibrahim ibn Sa'id al-Jawhari narrated to us, Bishr ibn al-Mundhir narrated to us, Muhammad ibn Muslim narrated to us, from 'Amr ibn Dinar, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Perform Hajj and 'Umrah consecutively, for they both eliminate poverty and sins just as the bellows eliminate the dross of iron."
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know of this from Jabir except through this chain of transmission." Chapter: 'Umrah has entered into Hajj.
CHAPTER
باب دخلت العمرة في الحج
Kapitulli: Hyrja e Umres në Haxh
#1148
١١٤٨ - Na ka treguar Amr ibn Aliu, na ka treguar Abu Kutejbe, na ka treguar Kejsi, nga Mensuri, nga Kilab ibn Aliu; dhe ai (transmetuesi) ka thënë një herë: na ka treguar Kejsi, nga Mudrik ibn Aliu, nga Mensur ibn Ebi Sulejmani, nga Nafi' ibn Xhubejr ibn Mut'imi, nga babai i tij, i cili ka thënë: "E pashë Pejgamberin (s.a.v.s.) duke i shkurtuar flokët në El-Merva me një teh të gjerë (mishkas), pastaj tha: 'Umreja ka hyrë në Haxh deri në Ditën e Kiametit'."
١١٤٨ - حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، ثنا أَبُو قُتَيْبَة، ثنا قَيْسٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ كِلابِ بْنِ عَلِيٍّ، وَقَالَ مَرَّةً: ثنا قَيْسٌ، عَنْ مُدْرِكِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ مَنْصُورِ بْنِ أَبِي سُلَيْمَانَ، عَنْ نَافِعِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعَمٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ قَصَرَ عَلَى الْمَرْوَةِ بِمِشقَصٍ، ثُمَّ قَالَ: «دَخَلَتِ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ».
1148 - 'Amr ibn 'Ali narrated to us, Abu Qutaybah narrated to us, Qays narrated to us, from Mansur, from Kilab ibn 'Ali; and he said once: Qays narrated to us, from Mudrik ibn 'Ali, from Mansur ibn Abi Sulayman, from Nafi' ibn Jubayr ibn Mut'im, from his father, who said: I saw the Prophet (pbuh) shortening his hair at al-Marwa with a broad-headed blade, then he said: "The 'Umrah has entered into the Hajj until the Day of Resurrection."
CHAPTER
بَابُ كَمِ اعْتَمَرَ النَّبِيُّ ﷺ
Kapitulli: Sa herë ka kryer Umre Pejgamberi (ﷺ)
#1149
١١٤٩ - Na ka treguar Muhamed ibn Ma’meri, na ka treguar Sehl ibn Bekari, na ka treguar Vuhejbi, nga Ibn Khuthejmi – e ai është Abdullah ibn Uthman ibn Khuthejmi – nga Seid ibn Xhubejri, Talk ibn Habibi dhe Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka kryer tri Umre, të gjitha në muajin Dhul-Kadeh: njëra prej tyre ishte në kohën e el-Hudejbijes, tjetra gjatë marrëveshjes së paqes me kurejshët, dhe tjetra gjatë kthimit të tij nga Taifi, në kohën e Hunejnit, nga el-Xhirranah.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Seidi të ketë transmetuar nga Xhabiri përveç këtij hadithi. Kapitulli mbi Umren në Ramadan.
١١٤٩ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا سَهْلُ بْنُ بَكَّارٍ، ثنا وُهَيْبٌ، عَنِ ابْنِ خُثَيْمٍ، وَهُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، وَطَلْقِ بْنِ حَبِيبٍ، وَأَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ اعْتَمَرَ ثَلاثَ عُمَرٍ، كُلُّهَا فِي ذِي الْقِعْدَةِ، إِحْدَاهُنَّ فِي زَمَنِ الْحُدَيْبِيَةِ، وَالأُخْرَى فِي صُلْحِ قُرَيْشٍ، وَالأُخْرَى مَرْجِعَهُ مِنَ الطَّائِفِ، زَمَنَ حُنَيْنٍ، مِنَ الْجِعِرَّانَةِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَى سَعِيدٌ عَنْ جَابِرٍ إِلَّا هَذَا.
بَابٌ فِي عُمْرَةِ رَمَضَانَ
1149 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, Sahl ibn Bakkar narrated to us, Wuhaib narrated to us, from Ibn Khuthaym—and he is Abdullah ibn Uthman ibn Khuthaym—from Sa'id ibn Jubayr, Talq ibn Habib, and Abu al-Zubayr, from Jabir, that the Prophet (pbuh) performed three Umrahs, all of them in Dhu al-Qi'dah: one of them at the time of al-Hudaybiyyah, another during the peace treaty with Quraysh, and the other upon his return from al-Ta'if, at the time of Hunayn, from al-Ji'irranah.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know that Sa'id narrated from Jabir except this one. Chapter Regarding Umrah in Ramadan.
CHAPTER
باب في عمرة رمضان
Kapitulli mbi Umren në Ramazan
#1150
١١٥٠ - Na ka treguar Jahja bin Hakimi, na ka treguar Ebu Kutejbe, na ka treguar Harb bin Surejxhi, na ka treguar Muhamed bin Aliu, nga Muhamed bin Aliu, nga Aliu, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: "Një umre në Ramadan është e barabartë me një haxh."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Aliu si të ngritur (marfu') te Pejgamberi, përveçse përmes këtij zinxhiri të transmetimit.
١١٥٠ - حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَكِيمٍ، ثنا أَبُو قُتَيْبَةَ، ثنا حَرْبُ بْنُ سُرَيْجٍ، ثنا محمد بْنُ عَلِيٍّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «عُمْرَةٌ فِي رَمَضَانَ تَعْدِلُ حَجَّةً».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَلِيٍّ مَرْفُوعًا إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
1150 - Yahya bin Hakim narrated to us, Abu Qutaybah narrated to us, Harb bin Surayj narrated to us, Muhammad bin 'Ali narrated to us, from Muhammad bin 'Ali, from 'Ali, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "An 'Umrah in Ramadan is equivalent to a Hajj."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from 'Ali as a marfu' (attributed to the Prophet) narration except through this chain of transmission.
#1151
1151 - Na ka treguar Ali bin Harbi, na ka treguar Muhammed bin Fudajli, nga El-Muhtar bin Fulfuli, nga Talk bin Habibi, nga Ebu Tulajku, i cili ka thënë: Umm Tulajku kërkoi prej meje një deve për të kryer Haxhin mbi të, prandaj i thashë: "Tashmë e kam caktuar atë në rrugë të Allahut." Ajo tha: "Vërtet, është në rrugë të Allahut që unë të kryej Haxhin mbi të." Atëherë e pyeta të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.)...
١١٥١ - حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَرْبٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ فُضَيْلٍ، عَنِ الْمُخْتَارِ بْنِ فُلْفُلٍ، عَنْ طَلْقِ بْنِ حَبِيبٍ، عَنْ أَبِي طُلَيْقٍ، قَالَ: طَلَبَتْ مِنِّي أُمُّ طُلَيْقٍ جَمَلا تَحُجُّ عَلَيْهِ، فَقُلْتُ: قَدْ جَعَلْتُهُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، قَالَتْ: إِنَّهُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَنْ أَحُجَّ عَلَيْهِ، فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ
1151 - Ali ibn Harb narrated to us, Muhammad ibn Fudayl narrated to us, from al-Mukhtar ibn Fulful, from Talq ibn Habib, from Abu Tulayq, who said: Umm Tulayq requested from me a camel to perform Hajj upon, so I said: "I have dedicated it to the cause of Allah." She said: "Indeed, it is in the cause of Allah that I perform Hajj upon it." So I asked the Messenger of Allah (pbuh)...
CHAPTER
بَابُ مَتَى يَقْطَعُ الْمُعْتَمِرُ التَّلْبِيَةَ
Kapitulli: Kur e ndërpret telbijen ai që kryen Umren
#1152
١١٥٢ - Na ka treguar Amri, na ka rrëfyer Abdurrahman bin Uthmani, na ka rrëfyer Bahr bin Murar bin Abdurrahman bin Ebi Bekrah, nga gjyshi i tij Abdurrahman bin Ebi Bekrah, nga babai i tij, se Pejgamberi (s.a.v.s.) u nis për në njërën prej umreve të tij dhe unë dola bashkë me të; ai nuk e ndërpreu telbijen derisa e preku Gurin (Haxherul Esuadin).
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Ebu Bekrah përveçse përmes kësaj rruge, dhe nuk dimë ndonjë që ta ketë pasuar Amër bin Malikun në transmetimin e tij nga Ebu Bekrah. Bahri është një transmetues basri i njohur. Kapitull mbi haxhilerët dhe ata që kryejnë umren.
١١٥٢ - حَدَّثَنَا عَمْرٌو، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عُثْمَان، ثنا بَحْرُ بْنُ مرارِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْن أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ جَدِّهِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ خَرَجَ فِي بَعْضِ عُمَرِهِ، وَخَرَجْتُ مَعَهُ، مَا قَطَعَ التَّلْبِيَةَ حَتَّى اسْتَلَمَ الْحَجَرَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ أَبِي بَكْرَةَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَلا نَعْلَمُ أَحَدًا تَابَعَ عَمْرَو بْنَ مَالِكٍ عَلَيْهِ عَنْ أَبِي بَكْرَةَ، وَبَحْرٌ بَصْرِيٌّ مَعْرُوفٌ.
بَابٌ فِي الْحُجَّاجِ وَالْعُمَّارِ
1152 - Amr narrated to us, Abd al-Rahman bin Uthman related to us, Bahr bin Murar bin Abd al-Rahman bin Abi Bakrah related to us, from his grandfather Abd al-Rahman bin Abi Bakrah, from his father, that the Prophet (pbuh) set out for one of his Umrahs, and I went out with him, and he did not cease the Talbiyah until he touched the Stone.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Abu Bakrah except through this route, and we do not know anyone who followed Amr bin Malik in narrating it from Abu Bakrah, and Bahr is a well-known Basran. Chapter Regarding the Pilgrims of Hajj and Umrah.
CHAPTER
باب في الحجاج والعمار
Kapitulli mbi haxhinjtë dhe vizitorët e Umres
#1153
١١٥٣ - Na ka treguar El-Velid ibn Amr, na ka treguar Ebu Asim, na ka treguar Muhamed ibn Ebi Humejd, nga Muhamed ibn el-Munkedir, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Pelegrinët e Haxhit dhe të Umres janë delegacioni i Allahut; Ai i thirri ata dhe ata iu përgjigjën Atij, dhe ata kërkuan prej Tij, e Ai u dha atyre."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes Ibn el-Munkedirit, dhe është transmetuar nga Ibn Ebi Humejdi dhe Talha ibn Amri."
١١٥٣ - حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ عَمْرٍو، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي حُمَيْدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «الْحُجَّاجُ وَالْعُمَّارُ وَفْدُ اللَّهِ، دَعَاهُمْ فَأَجَابُوهُ، وَسَأَلُوهُ فَأَعْطَاهُمْ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا عَنِ ابْنِ الْمُنْكَدِر، وَرَوَاهُ عَنِ ابْنِ أَبِي حُمَيْدٍ، وَطَلْحَةَ بْنِ عَمْرٍو.
1153 - Al-Walid ibn ‘Amr narrated to us, Abu ‘Asim narrated to us, Muhammad ibn Abi Humayd narrated to us, from Muhammad ibn al-Munkadir, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "The pilgrims of Hajj and ‘Umrah are the delegation of Allah; He called them and they responded to Him, and they asked of Him and He gave to them."
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know it from Jabir except through Ibn al-Munkadir, and it was narrated from Ibn Abi Humayd and Talhah ibn ‘Amr."
#1154
1154 - Na ka treguar Amër ibn Aliu, na ka treguar Ebu Asimi, na ka treguar Abdullah ibn Isai — një burrë prej banorëve të Jemenit — nga Seleme ibn Vehrami, nga një burrë, nga Ebu Musa.
١١٥٤ - حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عِيسَى، رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ وَهْرَامٍ، عَنْ رَجُلٍ، عَنْ أَبِي مُوسَى،
1154 - Amr ibn Ali narrated to us, Abu Asim narrated to us, Abdullah ibn Isa—a man from the people of Yemen—narrated to us, from Salama ibn Wahram, from a man, from Abu Musa.
CHAPTER
بَابُ طَلَبِ الدُّعَاءِ مِنْهُمْ
Kapitulli: Kërkimi i lutjes (duasë) prej tyre
#1155
1155 - Na ka treguar Ibrahim ibn Seid el-Xhevheriu: na ka treguar Husejn ibn Muhamedi: na ka treguar Sheriku, nga Mensuri, nga Ebu Hazimi, nga Ebu Hurejra, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): «Haxhiu falet, dhe i falet edhe atij për të cilin haxhiu kërkon falje.»
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që dikush ta ketë transmetuar këtë në këtë formë përveç Sherikut, as prej tij përveç Husejnit, dhe nuk e kemi dëgjuar këtë përveçse nga Ibrahimi.
KAPITULLI MBI VLERËN E MEKËS
١١٥٥ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ الْجَوْهَرِيُّ، ثنا حُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا شَرِيكٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي حَازِمٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «يُغْفَرُ لِلْحَاجِّ، وَلِمَنِ اسْتَغْفَرَ لَهُ الْحَاجُّ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ هَكَذَا إِلا شَرِيكٌ، وَلا عَنْهُ إِلا حُسَيْنٌ، وَلَمْ نَسْمَعْهُ إِلا مِنْ إِبْرَاهِيمَ.
بَابُ فَضْلِ مَكَّةَ
1155 - Ibrahim ibn Sa'id al-Jawhari narrated to us: Husayn ibn Muhammad narrated to us: Sharik narrated to us, from Mansur, from Abu Hazim, from Abu Hurayrah, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "The pilgrim is forgiven, and the one for whom the pilgrim seeks forgiveness is forgiven."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of anyone who narrated it in this manner except Sharik, nor anyone from him except Husayn, and we did not hear it except from Ibrahim.
Chapter on the Virtue of Makkah
CHAPTER
باب فضل مكة
Kapitulli mbi vlerën e Mekës
#1156
1156 - Na ka treguar Ahmed ibn Mansuri, na ka treguar Abdurrezaku, na ka njoftuar Ma'meri, nga ez-Zuhriu, nga Ebu Seleme, nga Ebu Hurejre, se Pejgamberi (s.a.v.s.) u ndal në Hazuerah dhe tha: "Vërtet e di se ti je toka më e dashur e Allahut tek Ai, dhe sikur populli im të mos më kishte dëbuar prej teje, nuk do të isha larguar." Unë them: Shejh Xhemaludini ia ka atribuar këtë en-Nesaiut, por nuk e kam parë atë në el-Sagir.
Komentim Ka thënë el-Bezzari: Nuk dimë që dikush tjetër ta ketë transmetuar këtë nga ez-Zuhriu, përveç Ma'merit.
١١٥٦ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنْصُورٍ، ثنا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أبنا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ وَقَفَ عَلَى الْحَزْوَرَةِ، فَقَالَ: «لَقَدْ عَلِمْتُ أَنَّكِ أَحَبُّ أَرْضِ اللَّهِ إِلَيْهِ، وَلَوْلا أَنَّ قَوْمِي أَخْرَجُونِي مِنْكِ مَا خَرَجْتُ». قُلْتُ: عَزَاهُ الشَّيْخُ جَمَالُ الدِّينِ إِلَى النَّسَائِيِّ، وَلَمْ أَرَهُ فِي الصَّغِيرِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ عَنِ الزُّهْرِيِّ إِلا مَعْمَرٌ.
1156 - Ahmad ibn Mansur narrated to us, Abdul Razzaq narrated to us, Ma'mar informed us, from al-Zuhri, from Abu Salamah, from Abu Hurairah, that the Prophet (pbuh) stood at al-Hazwarah and said: "I certainly know that you are the most beloved of Allah’s lands to Him, and had my people not driven me out from you, I would not have left." I say: Sheikh Jamal al-Din attributed it to al-Nasa'i, but I did not see it in al-Saghir.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of anyone who narrated it from al-Zuhri except Ma'mar.
#1157
1157 - Na ka treguar Muhamed ibn Beshari, na ka treguar Abdulvehabi, na ka treguar Muhamed ibn Amri, nga Ebu Seleme, nga Ebu Hurejra, i cili përmendi hadithe me këtë zinxhir, e pastaj tha: Dhe përmes tij përcillet se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) qëndroi në vitin e Çlirimit në el-Haxhun dhe tha: «Pasha Allahun! Ti vërtet je toka më e mirë e Allahut dhe toka më e dashur e Allahut tek Allahu i Lartësuar. Sikur të mos më kishin dëbuar prej teje, nuk do të isha larguar. Dhe vërtet, ajo nuk i është lejuar askujt pas meje, ndërsa mua më është lejuar vetëm për një orë të ditës, mandej ajo është e shenjtë që nga ky çast i imi; nuk i priten pemët e saj, nuk i korret bari i saj dhe nuk i merret gjëja e humbur, përveçse nga ai që e shpall atë publikisht.» Tha: Atëherë një burrë tha — ndërsa njerëzit pretendonin se ai ishte Abasi: «O i Dërguari i Allahut, përveç idhkirit? Sepse ai na shërben për shtëpitë tona dhe për varret tona.» Atëherë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) tha: «Përveç idhkirit.»
Komentim Thashë: Një pjesë e tij gjendet në Sahih.
١١٥٧ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، ثنا عَبْدُ الْوَهَّابِ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، فَذَكَرَ أَحَادِيثَ بِهَذَا، ثُمَّ قَالَ: وَبِهِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ وَقَفَ عَامَ الْفَتْحِ بِالْحَجُونِ، فَقَالَ: «وَاللَّهِ إِنَّكِ لأَخْيَرُ أَرْضِ اللَّهِ وَأَحَبُّ أَرْضِ اللَّهِ إِلَى اللَّهِ تَعَالَى، لَوْلا أَنِّي أُخْرِجْتُ مِنْكِ مَا خَرَجْتُ، وَإِنَّهَا لَمْ تَحِلَّ لأَحَدٍ بَعْدِي، وَإِنَّمَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةٌ مِنْ نَهَارٍ، ثُمَّ هِيَ حَرَامٌ سَاعَتِي هَذِهِ، لا يُعْضَدُ شَجَرُهَا، وَلا يُحْتَشُّ كَلَؤُهَا، وَلا يُلْتَقَطُ ضَالَّتُهَا إِلا لِمُنْشِدٍ»، قَالَ: فَقَالَ رَجُلٌ، وَزَعَمَ النَّاسُ أَنَّهُ عَبَّاسٌ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِلا الإِذْخَرَ؟ فَإِنَّهُ لِبُيَوتِنَا وَلِقُبُورِنَا، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِلَّا الإِذْخَرَ». قُلْتُ: فِي الصَّحِيحِ بَعْضُهُ.
1157 - Muhammad ibn Bashshar narrated to us, Abd al-Wahhab narrated to us, Muhammad ibn 'Amr narrated to us, from Abu Salama, from Abu Hurairah, and he mentioned hadiths with this [chain], then he said: And through it, that the Messenger of Allah (pbuh) stood during the year of the Conquest at al-Hajun and said: "By Allah, you are indeed the best of Allah's land and the most beloved of Allah's land to Allah the Exalted. Had I not been driven out from you, I would not have left. And indeed, it has not been made lawful for anyone after me, and it was only made lawful for me for an hour of a day, then it is sacred as of this hour of mine; its trees shall not be lopped, its vegetation shall not be uprooted, and its lost property shall not be picked up except by one who makes a public announcement of it." He said: Then a man said—and people claimed he was al-Abbas: "O Messenger of Allah, except for Idhkhir? For it is for our houses and our graves." The Messenger of Allah (pbuh) then said: "Except for Idhkhir."
Commentary I said: Some of it is in the Sahih.
CHAPTER
باب في بناء الكعبة
Kapitulli mbi ndërtimin e Qabes
#1158
1158 - Na tregoi Ahmed bin Muhamed bin Seid, shoqëruesi i Tajalisiut, na tregoi Abdurrahman bin Abdullah ed-Deshteki, na njoftoi Amër bin Ebi Kajs, na tregoi Simaku, nga Ikrimja, nga Ibn Abbasi, nga babai i tij el-Abbas bin Abdulmuttalib, i cili ka thënë: "Ne po bartnim gurë drejt Shtëpisë (Qabesë) kur Kurejshët po e ndërtonin Shtëpinë, dhe kishte burra që po bartnin [gurë]."
١١٥٨ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَعِيدٍ صَاحِبُ الطَّيَالِسَةِ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الدَّشْتَكِيُّ، أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ أَبِي قَيْسٍ، ثنا سِمَاكٌ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ أَبِيهِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، قَالَ: كُنَّا نَنْقُلُ الْحِجَارَةَ إِلَى الْبَيْتِ حِينَ بَنَتْ قُرَيْشٌ الْبَيْتَ، وَكَانَ رِجَالٌ يَنْقُلُونَ
1158 - Ahmad bin Muhammad bin Sa'id, the companion of al-Tayalisa, narrated to us, Abdurrahman bin Abdullah al-Dashtaki narrated to us, Amr bin Abi Qays informed us, Simak narrated to us, from Ikrimah, from Ibn Abbas, from his father al-Abbas bin Abdul Muttalib, who said: "We were carrying stones to the House when the Quraysh were building the House, and there were men carrying [them]."
#1159
1159 - Na e ka treguar Ahmed ibn Abdeh, na ka njoftuar El-Husejn ibn el-Hasan, na ka treguar Kajsi, nga Simaku, nga Ikrimah, nga Ibn Abbasi, nga el-Abbasi, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), i cili ka thënë ngjashëm me të.
١١٥٩ - حَدَّثَنَاهُ أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ، أنا الْحُسَيْنُ بْنُ الْحَسَنِ، ثنا قَيْسٌ، عَنْ سِمَاكٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ الْعَبَّاسِ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ بِنَحْوِهِ.
1159 - Ahmad ibn 'Abdah narrated it to us, al-Husayn ibn al-Hasan informed us, Qays narrated to us, from Simak, from 'Ikrimah, from Ibn 'Abbas, from al-'Abbas, from the Prophet (pbuh), he narrated similarly.
CHAPTER
باب تجديد أنصاب الحرم
Kapitulli mbi rinovimin e shenjave kufitare të Haremit
#1160
1160 - Na kanë treguar Bishr bin Muadhi dhe Muhamed bin Musa el-Harashiu, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Fudejl bin Sulejmani, na ka treguar Abdullah bin Uthman bin Huthejmi, nga Muhamed bin el-Esved bin Halefi, nga babai i tij, se Pejgamberi (s.a.v.s.) e urdhëroi atë që t'i rinovonte shenjat kufitare të Haremit.
١١٦٠ - حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْحَرَشِيُّ، قَالا: ثنا فُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ خُثَيْمٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الأَسْوَدِ بْنِ خَلَفٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَمَرَهُ أَنْ يُجَدِّدَ أَنْصَابَ الْحَرَمِ.
1160 - Bishr bin Mu'adh and Muhammad bin Musa al-Harashi narrated to us, they both said: Fudayl bin Sulayman narrated to us, 'Abdullah bin 'Uthman bin Khuthaym narrated to us, from Muhammad bin al-Aswad bin Khalaf, from his father, that the Prophet (pbuh) ordered him to renew the boundary markers of the Sanctuary.
CHAPTER
باب دخول الكعبة والصلاة فيها
Kapitulli mbi hyrjen në Qabe dhe faljen në të
#1161
١١٦١ - Na ka treguar Tulajk ibn Muhamed el-Vasitij, na ka treguar Said ibn Sulejmani, na ka treguar Abdullah ibn Mu'ammeli, mekas i njohur, më ka treguar Ibn Muhejsini, nga Ata ibn Ebi Rebahu, nga Ibn Abbasi, i cili e përcjell nga Pejgamberi (s.a.v.s.) se ka thënë: "Kushdo që hyn në Shtëpi (Qabe), ka hyrë në një mirësi dhe ka dalë i falur."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë (hadith) nga Ibn Abbasi përveçse përmes kësaj rruge."
١١٦١ - حَدَّثَنَا طُلَيْقُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْوَاسِطِيُّ، ثنا سَعِيدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُؤَمَّلٍ مَكِّيٌّ مَشْهُورٌ، حَدَّثَنِي ابْن مُحَيْصِنٍ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، رَفَعَهُ، قَالَ: «مَنْ دَخَلَ الْبَيْتَ دَخَلَ فِي حَسَنَةٍ وَخَرَجَ مَغْفُورًا لَهُ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ إِلا هَذَا الْوَجْهِ.
1161 - Tulayq ibn Muhammad al-Wasiti related to us, Sa'id ibn Sulayman related to us, Abdullah ibn Mu'ammal, a famous Meccan, related to us, Ibn Muhaysin related to me, from 'Ata ibn Abi Rabah, from Ibn 'Abbas, attributing it to the Prophet (pbuh), who said: "Whoever enters the House enters into a good deed and exits having been forgiven."
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know of it from Ibn 'Abbas except through this route."
#1162
1162 - Na ka treguar Ibrahim bin Rashid, na ka treguar Zejd bin Auf, na ka treguar Hammad bin Seleme, nga Muhamed bin Amr, nga Ebu Seleme, nga Ebu Hurejre, i cili ka thënë: Kur ishte dita e Çlirimit (të Mekës), i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) i dërgoi fjalë nënës së Uthman bin Talhas: "Më dërgo çelësin e Qabesë." Ajo tha: "Jo, pasha Latin dhe Uzan, nuk do ta dërgoj atë te ti." Atëherë dikush tha: "Dërgo dikë që t'ia marrë me forcë." Djali i saj, Uthmani, tha: "O i Dërguari i Allahut, ajo sapo është ndarë nga mosbesimi, prandaj më dërgo mua te ajo që të ta sjell atë." Ai tha: Kështu ai shkoi tek ajo dhe i tha: "O nëna ime, vërtet ka ardhur një çështje ndryshe nga ajo që ishte, dhe nëse nuk ma jep çelësin, do të vritesh." Ai tha: Atëherë ajo e nxori dhe ia dorëzoi atij, e ai erdhi me të duke vrapuar. Kur iu afrua të Dërguarit të Allahut (s.a.v.s.), ai u pengua dhe çelësi i shpëtoi nga dora. Pejgamberi (s.a.v.s.) u ngrit - teksa ai ishte penguar - dhe e mblodhi atë me rrobën e tij, pastaj e mori dhe erdhi me të te dera. Besoj se ai tha: Pastaj e hapi atë, pastaj qëndroi te qoshet e Shtëpisë dhe në anët e saj duke u lutur, pastaj fali dy rekate mes dy shtyllave.
١١٦٢ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ رَاشِدٍ، ثنا زَيْدُ بْنُ عَوْفٍ، ثنا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ: لَمَّا كَانَ يَوْمُ الْفَتْحِ، بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ إِلَى أُمِّ عُثْمَانَ بْنِ طَلْحَةَ أَنِ ابْعَثِي إِلَيَّ بِمِفْتَاحِ الْكَعْبَةِ، فَقَالَتْ: لا، وَاللاتِ وَالْعُزَّى لا أَبْعَثُ بِهِ إِلَيْكَ، فَقَالَ قَائِلٌ: ابْعَثْ إِلَيْهَا قَسْرًا، فَقَالَ ابْنُهَا عُثْمَانُ: يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنَّهَا حَدِيثَةُ عَهْدٍ بِكُفْرٍ، فَابْعَثْنِي إِلَيْهَا حَتَّى آتِيَكَ بِهِ، قَالَ: فَذَهَبَ إِلَيْهَا، فَقَالَ: يَا أُمَّتَاهْ، إِنَّهُ قَدْ جَاءَ أَمْرٌ غَيْرَ الَّذِي كَانَ، وَإِنَّهُ إِنْ لَمْ تُعْطِنِي الْمِفْتَاحَ قُتِلْتِ، قَالَ: فَأَخْرَجَتْهُ فَدَفَعَتْهُ إِلَيْهِ، فَجَاءَ بِهِ يَسْعَى، فَلَمَّا دَنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ عَثِرَ، فَابْتُدِرَ الْمِفْتَاحُ مِنْ يَدِهِ، فَقَامَ النَّبِيُّ ﷺ عَثِرَ فَجَنَى عَلَيْهِ بِثَوْبِهِ، فَأَخَذَهُ ثُمَّ جَاءَ بِهِ إِلَى الْبَابِ، أَحْسِبُهُ قَالَ: فَفَتَحَهُ ثُمَّ قَامَ عِنْدَ أَرْكَانِ الْبَيْتِ وَأَرْجَائِهِ يَدْعُو، ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ بَيْنَ الأُسْطُوَانَتَيْنِ.
1162 - Ibrahim ibn Rashid narrated to us, Zayd ibn Awf narrated to us, Hammad ibn Salama narrated to us, from Muhammad ibn Amr, from Abu Salama, from Abu Hurayrah, who said: When it was the Day of the Conquest, the Messenger of Allah (pbuh) sent word to the mother of Uthman ibn Talhah saying: "Send the key of the Kaaba to me." She said: "No, by al-Lat and al-Uzza, I will not send it to you." Someone said: "Send for it by force." Her son Uthman said: "O Messenger of Allah, she has only recently been in disbelief, so send me to her so that I may bring it to you." He said: So he went to her and said: "O my mother, a matter has come that is different from how things used to be, and if you do not give me the key, you will be killed." He said: So she brought it out and handed it to him, and he came with it running. When he drew near the Messenger of Allah (pbuh), he stumbled, and the key was flung from his hand. The Prophet (pbuh) stood—as he [Uthman] had stumbled—and gathered it into his garment, then took it and brought it to the door. I believe he said: Then he opened it, then stood at the corners of the House and its sides supplicating, then he prayed two rak'ahs between the two pillars.
#1163
١١٦٣ - Na ka treguar Jusuf bin Musa, na ka treguar Xheriri, nga Jezid bin Ebi Zijadi, nga Muxhahidi, nga Abdurrahman bin Safuani, i cili ka thënë: "Kur i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e çliroi Mekën, thashë: 'Do t'i vesh patjetër rrobat e mia', ndërkohë që shtëpia ime ishte buzë rrugës. Thashë – pastaj ai e përmendi hadithin, në të cilin përfshihet hadithi i Omer bin el-Hatabit se ai i kishte falur dy rekate – e pastaj tha pas kësaj: 'Kur doli i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.), i pyeta ata që ishin me të: 'Ku u fal i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.)?' Ai u përgjigj: 'I fali dy rekate te shtylla e mesme, në të djathtë të saj'."
١١٦٣ - حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ مُوسَى، ثنا جَرِيرٌ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ صَفْوَانَ، قَالَ: لَمَّا فَتَحَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ مَكَّةَ قُلْتُ: لأَلْبَسَنَّ ثِيَابِي، وَكَانَتْ دَارِي عَلَى الطَّرِيقِ، قُلْتُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ، وَفِيهِ حَدِيثُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ، ثُمَّ قَالَ بَعْدَ ذَلِكَ: فَلَمَّا خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ سَأَلْتُ مَنْ كَانَ مَعَهُ: أَيْنَ صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ ﷺ؟ قَالَ: رَكْعَتَيْنِ عِنْدَ السَّارِيَةِ الْوُسْطَى عَنْ يَمِينِهَا.
1163 - Yusuf ibn Musa narrated to us, Jarir narrated to us, from Yazid ibn Abi Ziyad, from Mujahid, from Abdurrahman ibn Safwan, who said: "When the Messenger of Allah (pbuh) conquered Mecca, I said: 'I shall certainly put on my clothes,' and my house was on the road. I said—then he mentioned the narration, and in it is the narration of Umar ibn al-Khattab that he prayed two rak'ahs—then he said after that: 'When the Messenger of Allah (pbuh) exited, I asked those who were with him: "Where did the Messenger of Allah (pbuh) pray?" He said: "Two rak'ahs at the middle pillar to its right."'"
#1164
1164 - Na ka treguar Muhamed ibn Uthman ibn Kerameh, na ka treguar Ubejdullah ibn Musa, na ka treguar Israili, nga Xhabiri, nga Salimi dhe Muxhahidi, nga Ibn Umeri, i cili ka thënë: Pejgamberi (s.a.v.s.) hyri në Qabe dhe me të ishin Uthman ibn Shejbe dhe Bilali. Unë u shtyva me forcë derisa arrita te dera dhe e hasa atë tek po dilte. I pyeta ata të dy: "Çfarë bëri ai?" Ata thanë: "I fali dy rekate mes dy shtyllave."
Thashë: Hadithi i Ibn Umerit nga Bilali është në Sahih, ndërsa unë e kam shënuar atë vetëm për shkak të hadithit të Uthman ibn Shejbes.
Komentim Ka thënë el-Bezzari: Këtë e kanë transmetuar nga Nafiu, nga Ibn Umeri: Ejubi, Ubejdullahu, Ibn Auni, Ismail ibn Umeje, Uthman ibn Murra e të tjerë. Dhe na ka treguar Muhamedi, nga Ubejdullahu, na ka treguar Israili, nga Xhabiri, nga Salimi dhe Muxhahidi, nga Ibn Umeri; thashë: Ai përmendi diçka të ngjashme prej tyre të dyve.
١١٦٤ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ كَرَامَةَ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، ثنا إِسْرَائِيلُ، عَنْ جَابِرٍ، عَنْ سَالِمٍ، وَمُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: دَخَلَ النَّبِيُّ ﷺ الْكَعْبَةَ وَمَعَهُ عُثْمَانُ بْنُ شَيْبَةَ، وَبِلالٌ، فَزَاحَمْتُ حَتَّى أَتَيْتُ الْبَابَ، فَوَافَقْتُهُ قَدْ خَرَجَ، فَسَأَلْتُهُمَا: كَيْفَ صَنَعَ؟ فَقَالا: صَلَّى رَكْعَتَيْنِ بَيْنَ الْعَمُودَيْنِ. قُلْتُ: حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ عَنْ بِلالٍ فِي الصَّحِيحِ، وَإِنَّمَا أَخْرَجْتُهُ لِحَدِيثِ عُثْمَانَ بْنِ شَيْبَةَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: قَدْ رَوَاهُ عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَيُّوبُ، وَعُبَيْدُ اللَّهِ، وَابْنُ عَوْنٍ، وَإِسْمَاعِيلُ بْنُ أُمَيَّةَ، وَعُثْمَانُ بْنُ مُرَّةَ، وَغَيْرُهُمْ.
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، ثنا إِسْرَائِيلُ، عَنْ جَابِرٍ، عَنْ سَالِمٍ، وَمُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قُلْت: فَذَكَرَ نَحْوَهُ عَنْهُمَا.
1164 - Muhammad ibn ‘Uthman ibn Karama narrated to us, ‘Ubayd Allah ibn Musa narrated to us, Isra’il narrated to us, from Jabir, from Salim and Mujahid, from Ibn ‘Umar, who said: The Prophet (pbuh) entered the Kaaba accompanied by ‘Uthman ibn Shayba and Bilal. I pushed through until I reached the door, and I encountered him just as he was coming out. I asked them both: "What did he do?" and they said: "He prayed two rak‘as between the two pillars." I say: The hadith of Ibn ‘Umar from Bilal is in the Sahih, and I only recorded it because of the mention of ‘Uthman ibn Shayba.
Commentary Al-Bazzar said: It was narrated from Nafi‘, from Ibn ‘Umar, by Ayyub, ‘Ubayd Allah, Ibn ‘Awn, Isma‘il ibn Umayya, ‘Uthman ibn Murra, and others. And Muhammad narrated to us, from ‘Ubayd Allah, Isra’il narrated to us, from Jabir, from Salim and Mujahid, from Ibn ‘Umar; I say: so he mentioned the like of it from them both.
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1165
١١٦٥ - Na ka treguar Ahmed ibn Mensuri, na ka treguar Abdullah ibn Salihu, na ka treguar El-Lejth ibn Sa'di, nga Abdurrahman ibn Halid ibn Musafiri, nga Ez-Zuhriu, nga Abdullah ibn Urve, nga Abdullah ibn ez-Zubejri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Ai është quajtur Shtëpia e Lashtë (el-Bejt el-Atik) sepse u çlirua nga tiranët, prandaj asnjë tiran nuk ka triumfuar kurrë mbi të, ose asnjë tiran nuk ka pasur fuqi mbi të."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Pejgamberi (s.a.v.s.) përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi.
١١٦٥ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنْصُورٍ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ، ثنا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ عَبْدِ الرحمن بْنِ خَالِدِ بْنِ مُسَافِرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُرْوَة، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِنَّمَا سُمِّيَ الْبَيْتَ الْعَتِيقَ لأَنَّهُ أُعْتِقَ مِنَ الْجَبَابِرَةِ، فَلَمْ يَنَلْهُ جَبَّارٌ قَطُّ، أَوْ لَمْ يَقْدِرْ عَلَيْهِ جَبَّارٌ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
1165 - Ahmad ibn Mansur narrated to us, Abdullah ibn Salih narrated to us, al-Layth ibn Sa'd narrated to us, from Abd al-Rahman ibn Khalid ibn Musafir, from al-Zuhri, from Abdullah ibn Urwah, from Abdullah ibn al-Zubayr, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "It was only named the Ancient House because it was liberated from tyrants, for no tyrant has ever gained mastery over it, or no tyrant has ever been able to overcome it."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from the Prophet (pbuh) except through this chain of narrators.
#1166
1166 - Na ka treguar Muhamed ibn Abdilah el-Mahremi, na ka treguar Junus ibn Muhamed, na ka treguar Abduluahid ibn Zijad, nga Lejthi, nga Abdurrahman ibn Sabit, nga Abdullah ibn Amër, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) kaloi pranë një grupi nga kurejshët ndërsa ata ishin ulur në oborrin e Qabesë dhe tha: "Shikoni se çfarë bëni në të, sepse ajo do të pyetet për ju dhe do të tregojë për ju e për veprat tuaja; dhe mbajeni mend se banuesi i saj është ai që nuk ha kamatë dhe nuk ecën me thashetheme."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë të jetë transmetuar përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi.
Kreu: Çfarë është transmetuar rreth Zemzemit.
١١٦٦ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْمَخْرَمِيُّ، ثنا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ زِيَادٍ، عَنْ لَيْثٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَابِطٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ مَرَّ بِنَفَرٍ مِنْ قُرَيْشٍ وَهُمْ جُلُوسٌ بِفِنَاءِ الْكَعْبَةِ، فَقَالَ: انْظُرُوا مَا تَعْمَلُونَ فِيهَا، فَإِنَّهَا مَسْئُولَةٌ عَنْكُمْ فَتُخْبِرُ عَنْكُمْ وَعَنْ أَعْمَالِكُمْ، وَاذْكُرُوا أَنَّ سَاكِنَهَا مَنْ لا يَأْكُلُ الرِّبَا، وَلا يَمْشِي بِالنَّمِيمَةِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ يُرْوَى إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ مَا جَاءَ فِي زَمْزَمَ
1166 - Muhammad ibn Abd Allah al-Makhrami narrated to us, Yunus ibn Muhammad narrated to us, Abd al-Wahid ibn Ziyad narrated to us, from Layth, from Abd al-Rahman ibn Sabit, from Abd Allah ibn Amr, that the Messenger of Allah (pbuh) passed by a group of the Quraysh while they were sitting in the courtyard of the Ka'bah, and he said: "Behold what you do within it, for it shall be questioned about you and it shall inform about you and your deeds; and remember that its inhabitant is the one who does not consume usury and does not walk with malicious gossip."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it narrated except through this chain of narrators.
Chapter: What has been narrated regarding Zamzam.
CHAPTER
باب ما جاء في زمزم
Kapitulli mbi atë që është transmetuar për Zemzemin
#1167
1167 - Na ka treguar Muhamed ibn Ismail ibn Semureh, na ka treguar Ebu Jahja, nga en-Nedri, nga Ikrimeh, nga Ibn Abasi, i cili ka thënë: Ebu Talibi merrej me mirëmbajtjen e Zemzemit, ndërsa Pejgamberi (s.a.v.s.) bartte gurët kur ishte djalosh.
١١٦٧ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ بْن سَمُرَة، ثنا أَبُو يَحْيَى، عَنِ النَّضْرِ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ: كَانَ أَبُو طَالِبٍ يُعَالِجُ زَمْزَمَ، فَكَانَ النَّبِيُّ ﷺ يَنْقُلُ الْحِجَارَةَ وَهُوَ غُلامٌ.
1167 - Muhammad ibn Isma'il ibn Samurah narrated to us, Abu Yahya narrated to us, on the authority of al-Nadr, from 'Ikrimah, from Ibn 'Abbas, who said: Abu Talib used to maintain Zamzam, and the Prophet (pbuh) used to carry the stones while he was a young boy.
#1168
1168 - Na ka treguar Ibrahim bin Abdullah er-Raki, na ka treguar Seid bin Abdylmelik bin Vakid, na ka treguar Muhamed bin Seleme, nga Ebu Abdurrahimi, nga Zejdi, nga Ibn Ukajli, nga Abani, nga Uthmani se Pejgamberi (s.a.v.s.) erdhi te Zemzemi dhe tha: "Nxirrni (ujë), e sikur të mos ishte se do t'ju mposhtnin (njerëzit duke u grumbulluar rreth jush), do të kisha nxjerrë edhe unë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith si të transmetuar marfu' (të ngritur deri te Pejgamberi) nga Uthmani përveçse përmes kësaj rruge, ndonëse është transmetuar nga të tjerë përmes rrugëve të shumta.
١١٦٨ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الرَّقِّيُّ، ثنا سَعِيدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ وَاقِدٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحِيمِ، عَنْ زَيْدٍ، عَنِ ابْنِ عُقَيْلٍ، عَنْ أَبَانٍ، عَنْ عُثْمَانَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ أَتَى زَمْزَمَ، فَقَالَ: انْزِعُوا، وَلَوْلا أَنْ تُغْلَبُوا عَلَيْهَا، لَنُزِعَتْ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ مَرْفُوعًا عَنْ عُثْمَانَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَقَدْ رُوِيَ عَنْ غَيْرِهِ مِن غَيْرِ وَجْهٍ.
1168 - Ibrahim ibn Abd Allah al-Raqqi narrated to us, Sa'id ibn Abd al-Malik ibn Waqid narrated to us, Muhammad ibn Salama narrated to us, from Abu Abd al-Rahim, from Zayd, from Ibn 'Uqayl, from Aban, from 'Uthman, that the Prophet (pbuh) came to Zamzam and said: "Draw [water], and were it not that you would be overwhelmed [by people competing] for it, I would have drawn [it]."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it to be attributed to the Prophet (marfu') on the authority of 'Uthman except through this route, though it has been narrated from others through multiple routes.
#1169
١١٦٩ - Na ka treguar Muhamed ibn Umareh ibn Subejh, na ka treguar Kabiseh ibn Ukbeh, nga Sufjani, nga Musa ibn Ebi Aisheh, nga Abdullah ibn Ebi Rezin, nga babai i tij, nga Aliu: I thashë Abasit: "Kërkoji të Dërguarit të Allahut (s.a.v.s.) për ne kujdestarinë e Qabes (el-hixhabeh)." Ai e pyeti, e ai (Pejgamberi) tha: "Unë po ju jap shërbimin e furnizimit me ujë (es-sikajeh); ju i bartni shpenzimet e saj dhe nuk merrni prej të ardhurave të saj." Dhe i thashë Abasit: "Kërkoji të Dërguarit të Allahut (s.a.v.s.) të të emërojë ty mbi mbledhjen e sadakave (zeqatit)." Ai tha: "Nuk do të të emëroja ty mbi atë që është larja e mëkateve të njerëzve."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë ndonjë zinxhir transmetimi nga Aliu përveç këtij.
١١٦٩ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَارَةَ بْنِ صُبَيْحٍ، ثنا قَبِيصَةُ بْنُ عُقْبَةَ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ مُوسَى بْنِ أَبِي عَائِشَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي رَزِينٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَلِيٍّ، قُلْتُ لِلْعَبَّاسِ: سَلْ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ لَنَا الْحِجَابَةَ، فَسَأَلَهُ، فَقَالَ: «أُعْطِيكُمُ السِّقَايَةَ تَرْزَؤُكُمْ وَلا تَرْزَءُونَهَا» وَقُلْتُ لِلْعَبَّاسِ: سَلْ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَسْتَعْمِلُكَ عَلَى الصَّدَقَاتِ، قَالَ: «مَا كُنْتُ لأَسْتَعْمِلَكَ عَلَى غُسَالَةِ ذُنُوبِ النَّاسِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ إِسْنَادًا عَنْ عَلِيٍّ إِلا هَذَا.
1169 - Muhammad ibn 'Umarah ibn Subayh narrated to us, Qabisah ibn 'Uqbah narrated to us, from Sufyan, from Musa ibn Abi 'A'ishah, from 'Abdullah ibn Abi Razin, from his father, from 'Ali: I said to al-'Abbas, "Ask the Messenger of Allah (pbuh) for the guardianship of the Kaaba for us." So he asked him, and he said, "I give you the provision of water; you bear its costs and you do not take from its proceeds." And I said to al-'Abbas, "Ask the Messenger of Allah (pbuh) to appoint you over the collection of charities." He said, "I would not appoint you over the washing of people's sins."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know this as a chain of narration from 'Ali except for this one.
#1170
1170 - Na kanë treguar Ibrahim bin Saidi dhe Muhamed bin Abdurrahimi, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Junus bin Muhamedi, na ka treguar Muhamed bin Muhezimi, nga Ma'ruf bin Harrabudhi, nga Ebu...
١١٧٠ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، قَالا: ثنا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مُهَزِّمٍ، عَنْ مَعْرُوفِ بْنِ خَرَّبوُذَ، عَنْ أَبِي
1170 - Ibrahim bin Sa'id and Muhammad bin 'Abd al-Rahim narrated to us, they both said: Yunus bin Muhammad narrated to us, Muhammad bin Muhazzim narrated to us, from Ma'ruf bin Kharrabudh, from Abu...
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1171
1171 - Na ka treguar Ebu Kamil, na ka treguar Abdulaziz ibn el-Muhtar, na ka treguar Halid el-Hadha, nga Humejd ibn Hilal, nga Abdullah ibn es-Samit, nga Ebu Dherr, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: "Zemzemi është ushqim ngopës dhe shërim për sëmundjen."
Komentim Unë them: Thënia e tij "ushqim ngopës" gjendet në Sahih.
١١٧١ - حَدَّثَنَا أَبُو كَامِلٍ، ثنا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ الْمُخْتَارِ، ثنا خَالِدٌ الْحَذَّاءُ، عَنْ حُمَيْدِ بْنِ هِلالٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الصَّامِتِ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «زَمْزَمُ طَعَامُ طُعْمٍ، وَشِفَاءُ سُقْمٍ». قُلْتُ: قَوْلُهُ: طَعَامُ طُعْمٍ فِي الصَّحِيحِ.
1171 - Abu Kamil narrated to us, Abd al-Aziz ibn al-Mukhtar narrated to us, Khalid al-Hadhdha’ narrated to us, from Humayd ibn Hilal, from Abdullah ibn al-Samit, from Abu Dharr, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Zamzam is a nourishing food and a healing for illness."
Commentary I said: His saying "nourishing food" is in the Sahih.
#1172
1172 - Na ka treguar Muhamed ibn el-Muthena, na ka treguar Ibn Ebi Adij, nga Ibn Avni, nga Humejdi, [i cili tha]: Unë thashë: e pastaj ai e përmendi të ngjashmen me të në një hadith të gjatë.
١١٧٢ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، ثنا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنِ ابْنِ عَوْنٍ، عَنْ حُمَيْدٍ، قُلْتُ: فَذَكَرَهُ نَحْوَهُ فِي حَدِيثٍ طَوِيلٍ.
1172 - Muhammad ibn al-Muthanna narrated to us, Ibn Abi ‘Adi narrated to us, from Ibn ‘Awn, from Humayd, [who said]: I said: then he mentioned the like of it in a long Hadith.
CHAPTER
بَابُ تَعْجِيلِ عُقُوبَةِ الْمَعْصِيَةِ بِمَكَّةَ
Kapitulli: Shpejtimi i dënimit për gjynahet në Mekë
#1173
1173 - Na ka treguar Ahmed ibn Abdil-Xhebari, na ka treguar Junus ibn Bukejri, na ka treguar Muhamed ibn Ishaku, nga Abdullah ibn Ebi Bekri, nga Amreja, nga Aisheja se ajo ka thënë: "Vazhdimisht kemi dëgjuar se Isafi dhe Naileja ishin një burrë dhe një grua nga fisi Xhurhum, të cilët kryen imoralitet brenda Qabes, prandaj u shndërruan në dy gurë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë transmetim nga Aisheja përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi." Kapitulli: Rreth atij që bën sakrilegj në Mekë.
١١٧٣ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الْجَبَّارِ، ثنا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ: مَا زِلْنَا نَسْمَعُ إِسَافَ وَنَائِلَةَ، رَجُلٌ وَامْرَأَةٌ مِنْ جَرْهَمَ، زَنَيَا فِي الْكَعْبَةِ فَمُسِخَا حَجَرَيْنِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَائِشَةَ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابٌ فِيمَنْ يَلْحَدُ بِمَكَّةَ
Chapter: Regarding those who commit sacrilege in Mecca. 1173 - Ahmad ibn Abd al-Jabbar narrated to us, Yunus ibn Bukayr narrated to us, Muhammad ibn Ishaq narrated to us, from Abdullah ibn Abi Bakr, from Amrah, from Aisha, that she said: We have always heard that Isaf and Na'ilah were a man and a woman from Jurhum who committed adultery in the Ka'bah and were thus transformed into two stones.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know this from Aisha except through this chain of narrators.
CHAPTER
باب فيمن يلحد بمكة
Kapitulli për atë që bën mëkat në Mekë
#1174
1174 - Na ka treguar Omer ibn el-Hattabi, na ka treguar Muhamed ibn Kethiri, nga el-Evzaiu, nga Jahja ibn Ebi Kethiri, nga Ebu Seleme ibn Abdurrahmani, nga...
١١٧٤ - حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، عَنِ الأَوْزَاعِيِّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ
1174 - Umar ibn al-Khattab narrated to us, Muhammad ibn Kathir narrated to us, from al-Awza'i, from Yahya ibn Abi Kathir, from Abu Salamah ibn Abd al-Rahman, from
#1175
١١٧٥ - Na ka treguar Muhamed ibn Musa el-Kattan el-Uasitijj, na ka treguar Ismail ibn Aban, na ka treguar Jakub ibn Abdullahu, nga Xhafer ibn Ebi el-Mugira, nga Ibn Ebza, nga Uthmani, i cili ka thënë: E kam dëgjuar të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) të thotë: "Një dash (burrë i shquar) nga Kurejshët do të kryejë sakrilegj në Mekë, i cili quhet Abdullah; mbi të do të jetë pesha e gjysmës së mëkateve të njerëzve."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Dhe unë mendoj se kjo është transmetuar vetëm nga Jakubi, nga Xhafer ibn Humejdi, nga Ibn Ebza, dhe kam frikë se ai mund të ketë gabuar në të." KREU.
١١٧٥ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْقَطَّانُ الْوَاسِطِيُّ، ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ أَبَانٍ، ثنا يَعْقُوبُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ أَبِي الْمُغِيرَةِ، عَنِ ابْنِ أَبْزَى، عَنْ عُثْمَانَ، قَالَ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يُلْحَدُ بِمَكَّةَ كَبْشٌ مُنْ قُرَيْشٍ يُقَالُ بِهِ: عَبْدُ اللَّهِ، عَلَيْهِ مِثْلُ نِصْفِ أَوْزَارِ النَّاسِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: وَأَنَا أَظُنُّ إِنَّمَا هُوَ عَنْ يَعْقُوبَ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ حُمَيْدٍ، عَنِ ابْنِ أَبْزَى، وَأَخَافُ أَنْ يَكُونَ أَخْطَأَ فِيهِ.
بَابٌ
1175 - Muhammad ibn Musa al-Qattan al-Wasiti narrated to us, Ismail ibn Aban narrated to us, Ya'qub ibn Abd Allah narrated to us, from Ja'far ibn Abi al-Mughirah, from Ibn Abza, from 'Uthman, who said: I heard the Messenger of Allah (pbuh) say: "A ram from the Quraysh will commit sacrilege in Mecca, who is called Abd Allah; upon him shall be the like of half the sins of the people."
Commentary Al-Bazzar said: "And I think it is only from Ya'qub, from Ja'far ibn Humayd, from Ibn Abza, and I fear that he made a mistake in it."
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1176
1176 - Na ka treguar Ahmed b. Abdyl-Xhebari, na ka treguar Junus b. Bukejri, nga Ibn Is’haku, më ka treguar Abdullah b. Ebi Bekr b. Hazmi, nga Amrete bint Abdurrahmani, nga Aishja, bashkëshortja e Pejgamberit (s.a.v.s.), e cila ka thënë: "Vërtet e kam parë udhëheqësin e elefantit dhe kujdestarin e tij, që të dy të verbër e të paralizuar, duke kërkuar ushqim në Mekë."
١١٧٦ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الْجَبَّارِ، ثنا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ، عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي بَكْرِ بْنِ حَزْمٍ، عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَتْ: لَقَدْ رَأَيْتُ قَائِدَ الْفِيلِ وَسَائِسَهُ أَعْمَيَيْنِ مُقْعَدَيْنِ يُسْتَطْعَمَانِ بِمَكَّةَ.
1176 - Ahmad ibn Abd al-Jabbar narrated to us, Yunus ibn Bukayr narrated to us, from Ibn Ishaq, Abd Allah ibn Abi Bakr ibn Hazm narrated to me, from Amrah bint Abd al-Rahman, from Aisha, the wife of the Prophet (pbuh), she said: "I indeed saw the guide of the elephant and its keeper, both blind and crippled, begging for food in Mecca."
CHAPTER
باب في مسجد الخيف
Kapitulli mbi xhaminë el-Haif
#1177
1177 - Na ka treguar Ibrahim ibn el-Mustemir el-Uruki, na ka treguar Muhamed ibn Muhebeb Ebu Hemam, na ka treguar Ibrahim ibn Tahman, nga Mensuri, nga Muxhahidi, nga Ibn Omari, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka thënë: "Në xhaminë e El-Hejfit janë varrosur shtatëdhjetë pejgamberë."
١١٧٧ - حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُسْتَمِرِّ الْعُرُوقِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ مُحَبَّبٍ أَبُو هَمَّامٍ، ثنا إِبْرَاهِيمُ بْنُ طَهْمَانَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ، قَالَ: «فِي مَسْجِدِ الْخَيْفِ قُبِرَ سَبْعُونَ نَبِيًّا».
1177 - Ibrahim ibn al-Mustamir al-Uruqi narrated to us, Muhammad ibn Muhabbab Abu Hammam narrated to us, Ibrahim ibn Tahman narrated to us, from Mansur, from Mujahid, from Ibn Umar, that the Prophet (pbuh) said: "In the Mosque of al-Khayf, seventy prophets were buried."
CHAPTER
بَابٌ فِي غَارِ جَبَلِ ثَوْرٍ
Kapitull rreth shpellës së malit Thaur
#1178
1178 - Na ka treguar el-Fadl ibn Sehl, na ka treguar Helef ibn Temim, na ka treguar Musa ibn Mutejr el-Kureshi, nga babai i tij, nga Ebu Hurejra, se Ebu Bekër es-Siddiku (r.a.) i ka thënë djalit të tij: "O biri im, nëse ndodh ndonjë trazirë mes njerëzve, atëherë shko te shpella në të cilën më ke parë të fshihem unë dhe i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) dhe qëndro në të; sepse vërtet, furnizimi yt do të të vijë aty mëngjes e mbrëmje."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që ta ketë transmetuar kush tjetër përveç Helefit.
Kapitulli mbi varrezat e Mekës.
١١٧٨ - حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ، ثنا خَلَفُ بْنُ تَمِيمٍ، ثنا مُوسَى بْنُ مُطَيْرٍ الْقُرَشِيُّ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ ﵁ قَالَ لابْنِهِ: يَا بُنَيَّ، إِنْ حَدَثَ فِي النَّاسِ حَدَثٌ، فَأْتِ الْغَارَ الَّذِي رَأَيْتَنِي اخْتَبَأْتُ فِيهِ أَنَا وَرَسُولُ اللَّهِ ﷺ، فَكُنْ فِيهِ، فَإِنَّهُ سَيَأْتِيكَ فِيهِ رِزْقُكَ غُدْوَةً وَعَشِيَّةً.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ إِلا خَلَفٌ.
بَابُ مَقْبُرَةِ مَكَّةَ
1178 - Al-Fadl ibn Sahl narrated to us, Khalaf ibn Tamim narrated to us, Musa ibn Mutayr al-Qurashi narrated to us, from his father, from Abu Hurayrah, that Abu Bakr al-Siddiq (may Allah be pleased with him) said to his son: "O my son, if a major event occurs among the people, then go to the cave in which you saw me hide with the Messenger of Allah (pbuh), and stay in it; for indeed, your provision will come to you there morning and evening."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know anyone who narrated it except Khalaf.
Chapter on the Graveyard of Makkah
CHAPTER
بَابُ مَقْبُرَةِ مَكَّةَ
Kapitull mbi varrezat e Mekës
#1179
1179 - Na ka treguar Amr ibn Aliu, na ka treguar Ebu Asimi, më ka treguar Ibn Xhurejxhi, më ka njoftuar Ibrahim ibn Ebi Hidashi, nga Ibn Abbasi, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), i cili ka thënë: «Sa varrezë e mirë është kjo». Ibn Xhurejxhi ka thënë: Domethënë: varreza e Mekës.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith me këtë formulim përveçse përmes kësaj rruge, dhe Ibn Ebi Hidashi është nga banorët e Mekës; nuk dimë që dikush të ketë transmetuar prej tij përveç Ibn Xhurejxhit.
Vlera e Medines
Kapitulli: Medineja u hap me Kuran
١١٧٩ - حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، ثنا أَبُو عَاصِمٍ، حَدَّثَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي خِدَاشٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ: «نِعْمَ الْمَقْبُرَةُ هَذِهِ»، قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ: يَعْنِي: مَقْبُرَةُ مَكَّةَ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ بِهَذَا اللَّفْظِ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَابْنُ أَبِي خِدَاشٍ مِنْ أَهْلِ مَكَّةَ، لا نَعْلَمُ حَدَّثَ عَنْهُ إِلا ابْنُ جُرَيْجٍ.
فَضْلُ الْمَدِينَةِ
بَابُ فُتِحَتِ الْمَدِينَةُ بِالْقُرْآنِ
1179 - Amr ibn Ali narrated to us, Abu Asim narrated to us, Ibn Jurayj narrated to me, Ibrahim ibn Abi Khidash informed me, from Ibn Abbas, from the Prophet (pbuh), who said: "What an excellent graveyard this is." Ibn Jurayj said: Meaning: the graveyard of Mecca.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it with this wording except through this route, and Ibn Abi Khidash is from the people of Mecca; we do not know of anyone who narrated from him except Ibn Jurayj.
The Virtue of Medina
Chapter: Medina was opened by the Quran
CHAPTER
باب فتحت المدينة بالقرآن
Kapitulli: Medina u çlirua me Kuran
#1180
1180 - Na ka treguar Seleme ibn Shebibi, na ka treguar Muhamed ibn el-Hasan ibn Zebale, na ka treguar...
١١٨٠ - حَدَّثَنَا سَلَمَةُ بْن شَبِيبٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ زبَالَةَ، ثنا
1180 - Salama ibn Shabib narrated to us, Muhammad ibn al-Hasan ibn Zabala narrated to us, narrated to us
CHAPTER
بَابُ تَطْهِيرِهَا مِنَ الشِّرْكِ
Kapitull mbi pastrimin e saj nga shirku
#1181
1181 - Na ka treguar Muhamed ibn Abdilah ibn Beziu, na ka treguar Es-Seken ibn Harun el-Bahiliu, na ka treguar El-Hasan ibn Xhafer ibn el-Hasan ibn Aliun, na ka treguar Abdilah ibn el-Hasan ibn el-Hasan, nga nëna e tij, Fatima bint el-Husejni, nga babai i saj, nga Ali ibn Ebi Talibi, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: “Vërtet shejtanët kanë humbur shpresën se do të adhurohen në këtë qytet timin – domethënë në Medine – dhe në Gadishullin Arabik, por [synojnë] nxitjen e përçarjes mes tyre.”
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Aliu si transmetim merfu’ përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi.
KAPITULL
١١٨١ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَزِيعٍ، ثنا السَّكَنُ بْنُ هَارُونَ الْبَاهِلِيُّ، ثنا الْحَسَنُ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ الْحَسَنِ بْن عَلِيٍّ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ الْحَسَنِ، عَنْ أُمِّهِ فَاطِمَةَ بِنْتِ الْحُسَيْنِ، عَنْ أَبِيهَا، عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ، قَالَ: «إِنَّ الشَّيَاطِينَ قَدْ يَئِسَتْ أَنْ تُعْبَدَ بِبَلَدِي هَذَا، يَعْنِي الْمَدِينَةَ، وَبِجَزِيرَةِ الْعَرَبِ، وَلَكِنَّ التَّحْرِيشَ بَيْنَهُمْ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَلِيٍّ مَرْفُوعًا إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابٌ
1181 - Muhammad ibn Abd Allah ibn Bazi' narrated to us, al-Sakan ibn Harun al-Bahili narrated to us, al-Hasan ibn Ja'far ibn al-Hasan ibn Ali narrated to us, Abd Allah ibn al-Hasan ibn al-Hasan narrated to us, from his mother Fatima bint al-Husayn, from her father, from Ali ibn Abi Talib, that the Messenger of Allah (pbuh) said: "Indeed, the devils have despaired of being worshipped in this city of mine—meaning Medina—and in the Arabian Peninsula, but [they seek] the incitement of discord among them."
Commentary al-Bazzar said: We do not know it from Ali as a marfu' report except through this chain of transmission.
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1182
١١٨٢ - Na ka rrëfyer El-Hasan bin Junusi, na ka rrëfyer Jahja bin Sulejm et-Taifi, nga Ubejdullahu, nga Nafiu, nga Ibn Umeri, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë: "Vërtet, besimi do të tërhiqet në Medinë ashtu siç tërhiqet gjarpri në vrimën e tij."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Vetëm Jahja bin Sulejmi e ka transmetuar këtë nga Ubejdullahu, ndërsa të tjerët e kanë transmetuar nga Ubejdullahu, nga Xhubejri, nga Hafsi, nga Ebu Hurejra, dhe ky është versioni i saktë.
١١٨٢ - حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ يُونُسَ، ثنا يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ الطَّائِفِيُّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «إِنَّ الإِيمَانَ لَيَأْرِزُ إِلَى الْمَدِينَةِ كَمَا تَأْرِزُ الْحَيَّةُ إِلَى جُحْرِهَا».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: تَفَرَّدَ بِهِ يَحْيَى بْنُ سُلَيْمٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، وَرَوَاهُ غَيْرُهُ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، عَنْ جُبَيْرٍ، عَنْ حَفْصٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، وَهُوَ الصَّوَابُ
1182 - Al-Hasan ibn Yunus narrated to us, Yahya ibn Sulaym al-Ta'ifi narrated to us, from 'Ubayd Allah, from Nafi', from Ibn 'Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "Verily, faith retreats to Medina just as a snake retreats to its hole."
Commentary Al-Bazzar said: Yahya ibn Sulaym was unique in narrating this from 'Ubayd Allah, whereas others narrated it from 'Ubayd Allah, from Jubayr, from Hafs, from Abu Hurayrah, and that is what is correct.
CHAPTER
بَابُ كِفَايَتِهِمْ مَنْ دَهَمَهُمْ
Kapitull mbi mbrojtjen e tyre nga ata që i sulmojnë
#1183
1183 - Na ka treguar Muhamed ibn Ibrahim ibn Ubejdullah el-Bagdadi, na ka treguar Jahja ibn Abdull-llah ibn Bukejr, na ka treguar Ibn Lehia, nga Ebu el-Esvedi dhe Jahja ibn en-Nedri, nga Amir ibn Sa'di, nga babai i tij, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "O Allah, mbroji ata nga kushdo që i mësyn me forcë," – që do të thotë: banorët e Medines – "dhe askush nuk ia dëshiron të keqen asaj, veçse Allahu do ta shkrijë atë ashtu siç shkrihet kripa në ujë." Unë them: Një pjesë të këtij hadithi e ka shënuar Buhariu, por nuk e kam parë me këtë formulim.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që Jahja dhe Ebu el-Esvedi të kenë transmetuar nga Amiri përveç këtij hadithi.
KREU: LUTJA PËR BEKIM PËR BANORËT E SAJ (MEDINES)
١١٨٣ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ الْبَغْدَادِيُّ، ثنا يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُكَيْرٍ، ثنا ابْنُ لَهِيعَةَ، عَنْ أَبِي الأَسْوَدِ، وَيَحْيَى بْنِ النَّضْرِ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: " اللَّهُمَّ اكْفِهِمْ مَنْ دَهَمَهُمْ بِبَأْسٍ، يَعْنِي: أَهْلَ الْمَدِينَةِ، وَلا يُرِيدُهَا أَحَدٌ بِسُوءٍ إِلا أَذَابَهُ اللَّهُ كَمَا يَذُوبُ الْمِلْحُ فِي الْمَاءِ ". قُلْتُ: عِنْدَ الْبُخَارِيِّ بَعْضُهُ، وَلَمْ أَرَهُ بِهَذَا السِّيَاقِ.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: وَيَحْيَى وَأَبُو الأَسْوَدِ لا نَعْلَمُ رَوَيَا عَنْ عَامِرٍ إِلا هَذَا.
بَابُ الدُّعَاءِ لأَهْلِهَا بِالْبَرَكَةِ
1183 - Muhammad ibn Ibrahim ibn Ubayd Allah al-Baghdadi narrated to us, Yahya ibn Abd Allah ibn Bukayr narrated to us, Ibn Lahi'ah narrated to us, from Abu al-Aswad and Yahya ibn al-Nadr, from Amir ibn Sa'd, from his father, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "O Allah, suffice them against whoever comes upon them with might," meaning: the people of Madinah, "and no one intends ill for it but that Allah will dissolve him just as salt dissolves in water." I say: Al-Bukhari recorded part of it, but I have not seen it with this wording.
Commentary Al-Bazzar said: And we do not know that Yahya and Abu al-Aswad narrated from Amir except for this. Chapter: Supplication for its people with blessing.
CHAPTER
بَابُ الدُّعَاءِ لأَهْلِهَا بِالْبَرَكَةِ
Kapitull mbi lutjen për begati për banorët e saj
#1184
Na ka treguar Muhamed bin Ismaili, na ka treguar Ismail bin Ebi Uvejsi, na ka treguar Ibn Ebi ez-Zinadi, nga Musa bin Ukbe, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) shikoi drejt Jemenit dhe tha: "O Allah, drejtoji zemrat e tyre", pastaj shikoi drejt Irakut dhe tha: "O Allah, na furnizo me frutat e tokës dhe na e beko mudin dhe sa'in tonë".
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi.
Kapitulli: Durimi ndaj vështirësive të saj.
١١٨٤ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، ثنا إِسْمَاعِيلُ ابْن أَبِي أُوَيْسٍ، ثنا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ، عَنْ مُوسَى بْنِ عُقْبَةَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: نَظَرَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ نَحْوَ الْيَمَنِ، فَقَالَ: «اللَّهُمَّ أَقْبِلْ بِقُلُوبِهِمْ»، وَنَظَرَ قِبَلَ الْعِرَاقِ، فَقَالَ: «اللَّهُمَّ ارْزُقْنَا مِنْ ثَمَرَاتِ الأَرْضِ، وَبَارِكْ لَنَا فِي مُدِّنَا وَصَاعِنَا».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ الصَّبْرِ عَلَى شِدَّتِهَا
1184 - Muhammad bin Isma'il narrated to us, Isma'il bin Abi Uways narrated to us, Ibn Abi al-Zinad narrated to us, from Musa bin 'Uqba, from Abu al-Zubayr, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) looked towards Yemen and said: "O Allah, bring their hearts forward," and he looked towards Iraq and said: "O Allah, provide for us from the fruits of the earth, and bless us in our mudd and our sa'."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from Jabir except through this chain of transmission.
Chapter: Patience upon its hardship.
CHAPTER
باب الصبر على شدتها
Kapitulli mbi durimin ndaj vështirësive të saj
#1185
1185 - Na kanë treguar El-Fadl ibn Sehli dhe Muhamed ibn Abdurrahimi, të cilët kanë thënë: Na ka treguar El-Hasan ibn Musa, na ka treguar Seid ibn Zejdi, nga Amr ibn Dinari, nga Salimi, nga...
١١٨٥ - حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ سَهْلٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، قَالا: ثنا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى، ثنا سَعِيدُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ
1185 - Al-Fadl ibn Sahl and Muhammad ibn 'Abd al-Rahim narrated to us, they both said: Al-Hasan ibn Musa narrated to us, Sa'id ibn Zayd narrated to us, from 'Amr ibn Dinar, from Salim, from
CHAPTER
بَابُ الْمَدِينَةِ خَيْرٌ لَهُمْ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ
Kapitull: Medina është më e mirë për ta, sikur ta dinin
#1186
1186 - Na kanë treguar Muhamed bin el-Muthena dhe Amër bin Aliu, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Abdulvehabi, nga el-Xhurejriu, nga Ebu Nadra, nga Xhabiri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Nuk ka njeri që largohet nga Medina nga dëshira për t'u shmangur prej saj, veçse Allahu e zëvendëson atë me dikë më të mirë se ai, kurse Medina është më e mirë për ta, sikur ta dinin."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë hadith nga Xhabiri përveçse me këtë zinxhir transmetimi.
Kapitulli: Largimi i njerëzve të Medinës prej saj.
١١٨٦ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَعَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، قَالا: ثنا عَبْدُ الْوَهَّابِ، عَنِ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ أَبِي نَضْرَةَ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «لا يَخْرُجُ رَجُلٌ مِنَ الْمَدِينَةِ رَغْبَةً عَنْهَا إِلا أَبْدَلَهَا اللَّهُ بِهِ خَيْرًا مِنْهُ، وَالْمَدِينَةُ خَيْرٌ لَهُمْ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ جَابِرٍ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
بَابُ خُرُوجِ أَهْلِ الْمَدِينَةِ مِنْهَا
1186 - Muhammad ibn al-Muthanna and 'Amr ibn 'Ali narrated to us, they said: 'Abd al-Wahhab narrated to us, from al-Jurayri, from Abu Nadrah, from Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "No man leaves Madinah out of a desire to turn away from it except that Allah replaces him in it with someone better than him, and Madinah is better for them, if they only knew."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it to be narrated from Jabir except through this chain of transmission. Chapter: Regarding the departure of the people of Madinah from it.
CHAPTER
باب خروج أهل المدينة منها
Kapitulli mbi daljen e banorëve të Medinës prej saj
#1187
1187 - Na ka treguar Muhamed ibn Jahja el-Kuta'i, na ka treguar Bishr ibn Omer, na ka treguar Ibn Lehi'ah, nga Ebu ez-Zubejri, nga Xhabiri, nga Omeri, i cili ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Banorët e Medines do të dalin prej saj, pastaj nuk do ta banojnë atë përveçse pak, pastaj do të dalin prej saj dhe nuk do ta banojnë atë më kurrë."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk e njohim këtë (hadith) nga Omeri përveçse përmes kësaj rruge, as nga dikush tjetër përmes ndonjë rruge të saktë, ndërsa hadithin e Ibn Lehi'as e kanë pranuar transmetuesit e besueshëm.
١١٨٧ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى الْقُطَعِيُّ، ثنا بِشْرُ بْنُ عُمَرَ، ثنا ابْنُ لَهِيعَةَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، عَنْ عُمَرَ، قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «سَيَخْرُجُ أَهْلُ الْمَدِينَةِ مِنْهَا، ثُمَّ لا يَعْمُرُونَهَا إِلا قَلِيلا، ثُمَّ يَخْرُجُونَ مِنْهَا فَلا يَعْمُرُونَهَا أَبَدًا».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عُمَرَ إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَلا عَنْ غَيْرِهِ مِنْ وَجْهٍ صَحِيحٍ، وَابْنُ لَهِيعَةَ احْتَمَل الثِّقَاتُ حَدِيثَهُ.
1187 - Muhammad ibn Yahya al-Quta'i narrated to us, Bishr ibn 'Umar narrated to us, Ibn Lahi'ah narrated to us, from Abu al-Zubayr, from Jabir, from 'Umar, who said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "The people of Medina will depart from it, then they will not inhabit it except for a little while, then they will depart from it and shall never inhabit it again."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it from 'Umar except through this route, nor from anyone else through an authentic route, and the trustworthy narrators have tolerated the hadith of Ibn Lahi'ah.
#1188
1188 - Na ka treguar Muhamed ibn Ma'meri, na ka treguar Vehb ibn Xheriri, na ka treguar babai im, i cili ka thënë: E kam dëgjuar el-A'meshin duke treguar nga Amr ibn Murra, nga Abdullah ibn el-Harithi, nga Habib ibn Himmani, i cili ka thënë: U kthyem bashkë me të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) dhe u ndalëm në Dhu-l-Hulejfe. Disa burra u nxituan për në Medinë, ndërsa i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e kaloi natën aty dhe ne e kaluam natën bashkë me të. Kur u gdhi, ai pyeti e tha: "U nxituan për në Medinë dhe te gratë; vërtet, ata do ta lënë atë (Medinën) në gjendjen më të mirë që ka qenë ndonjëherë." Dhe ai u foli me mirësi atyre që qëndruan me të, pastaj...
١١٨٨ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، ثنا أَبِي، قَالَ: سَمِعْتُ الأَعْمَشَ يُحَدِّثُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ حِمَّانَ، قَالَ: أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ، فَنَزَلْنَا ذَا الْحُلَيْفَةِ، فَتَعَجَّلَ رِجَالٌ إِلَى الْمَدِينَةِ، وَبَاتَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ وَبِتْنَا مَعَهُ، فَلَمَّا أَصْبَحَ، سَأَلَ، فَقَالَ: «تَعَجَّلُوا إِلَى الْمَدِينَةِ وَالنِّسَاءِ، أَمَا إِنَّهُمْ سَيَدَعُونَهَا أَحْسَنَ مَا كَانَتْ»، وَقَالَ لِلَّذِينَ أَقَامُوا مَعَهُ مَعْرُوفًا، ثُمَّ
1188 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, Wahb ibn Jarir narrated to us, my father narrated to us, who said: I heard al-A'mash narrating from 'Amr ibn Murrah, from 'Abdullah ibn al-Harith, from Habib ibn Himman, who said: We approached with the Messenger of Allah (pbuh), and we alighted at Dhu al-Hulayfah. Some men hurried ahead to Medina, while the Messenger of Allah (pbuh) stayed the night, and we stayed the night with him. When morning came, he inquired and said: "They hurried to Medina and the women; indeed, they shall leave it in a state better than it ever was," and he spoke favorably of those who stayed with him, then...
CHAPTER
بَابُ النَّهْيِ عَنْ هَدْمِ أَكْمَامِهَا
Kapitull mbi ndalimin e shkatërrimit të sythave të palmave të saj
#1189
1189 - Na ka treguar El-Hasen bin Jahja, na ka treguar Muhamed bin Sinani, nga Abdullah bin Omeri, nga Nafiu, nga Ibn Omeri, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka ndaluar që të rrënohen fortesat e Medines.
١١٨٩ - حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ يَحْيَى، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ سِنَانٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ نَهَى عَنْ آطَامِ الْمَدِينَةِ أَنْ تُهْدَمَ.
1189 - Al-Hasan bin Yahya narrated to us, Muhammad bin Sinan narrated to us, from Abdullah bin Umar, from Nafi’, from Ibn Umar, that the Prophet (pbuh) forbade the fortresses of Medina from being demolished.
CHAPTER
باب تحريمها
Kapitulli mbi shenjtërinë e saj
#1190
1190 - Na ka treguar Muhamed ibn Ma'meri, na ka treguar Jala ibn Ubejdi, na ka treguar Ebu Bekri, domethënë el-Fadli, nga Xhabiri; ai përmendi një hadith rreth kësaj, e pastaj tha: Dhe me zinxhirin e tij të transmetimit nga Xhabiri, i cili ka thënë: I Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e shpalli Medinen zonë të ndaluar në një distancë prej një beridi nga rrethinat e saj.
Komentim El-Bezzari ka thënë: Nuk dimë që ky hadith të jetë transmetuar përveçse përmes kësaj rruge. Nga el-Fadl ibn Mubeshshiri kanë transmetuar Jala, Mervan ibn Muavije dhe Zijad ibn Abdullahu, dhe ai është i mirë (salih) në hadith.
١١٩٠ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْمَرٍ، ثنا يَعْلَى بْنُ عُبَيْدٍ، ثنا أَبُو بَكْرٍ، يَعْنِي: الْفَضْلَ، عَنْ جَابِرٍ، فَذَكَرَ حَدِيثًا بِهَذَا، ثُمَّ قَالَ: وَبِإِسْنَادِهِ عَنْ جَابِرٍ، قَالَ: حَرَّمَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ، الْمَدِينَةَ بَرِيدًا مِنْ نَوَاحِيهَا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ يُرْوَى إِلا مِنْ هَذَا الْوَجْهِ، وَالْفَضْلُ بْنُ مُبَشّرٍ رَوَى عَنْهُ يَعْلَى، وَمَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ، وَزِيَادُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، وَهُوَ صَالِحُ الْحَدِيثِ.
1190 - Muhammad ibn Ma'mar narrated to us, saying: Ya'la ibn 'Ubayd narrated to us, saying: Abu Bakr narrated to us, meaning: al-Fadl, on the authority of Jabir; so he mentioned a hadith regarding this, then he said: And with his chain of narration on the authority of Jabir, who said: The Messenger of Allah (pbuh) declared Medina a sanctuary for one barid from its surrounding areas.
Commentary Al-Bazzar said: We do not know of it being narrated except through this route. Al-Fadl ibn Mubashshir was narrated from by Ya'la, Marwan ibn Mu'awiya, and Ziyad ibn 'Abd Allah, and he is salih al-hadith (righteous in hadith).
CHAPTER
باب تحريم صيدها
Kapitulli mbi ndalimin e gjuetisë në të
#1191
1191 - Na ka treguar el-Harith ibn el-Khadir el-Attar, na ka treguar Enes ibn Ijad Abu Damrah, na ka treguar Abdurrahman ibn Harmalah, nga Jala ibn Abdurrahman ibn Hurmuz, nga Abdullah ibn Abbad ez-Zuraki, i cili ka thënë: Ne po gjuanim te pusi Ihab, i cili ishte një pus që u përkiste atyre, kur na erdhi Ubade ibn es-Samit, ndërkohë që kishim kapur një harabel. Ai e liroi harabelin dhe tha: "A nuk e dinit se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) e ka ndaluar gjuetinë në të?"
١١٩١ - حَدَّثَنَا الْحَارِثُ بْنُ الْخَضِرِ الْعَطَّارُ، ثنا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ أَبُو ضَمْرَةَ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ حَرْمَلَةَ، عَنْ يَعْلَى بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ هُرْمُزَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّادٍ الزُّرَقِيِّ، قَالَ: كُنَّا نَصِيدُ بِبِئْرِ إِهَابٍ، وَهِيَ بِئْرٌ لَهُمْ، فَأَتَانَا عُبَادَةُ بْنُ الصَّامِتِ وَقَدْ أَخَذْنَا عُصْفُورًا، فَأَطْلَقَ الْعُصْفُورَ، وَقَالَ: أَلَمْ تَعْلَمُوا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ حَرَّمَ صَيْدَهَا.
1191 - Al-Harith ibn al-Khadir al-'Attar narrated to us, Anas ibn 'Iyad Abu Damrah narrated to us, 'Abd al-Rahman ibn Harmalah narrated to us, on the authority of Ya'la ibn 'Abd al-Rahman ibn Hurmuz, on the authority of 'Abd Allah ibn 'Abbad al-Zuraqi, who said: We were hunting at the well of Ihab, which was a well belonging to them, when 'Ubadah ibn al-Samit came to us while we had caught a sparrow. He released the sparrow and said: "Did you not know that the Messenger of Allah (pbuh) forbade hunting in it?"
#1192
١١٩٢ - Na ka treguar Ahmed ibn el-Velid el-Bagdadi, na ka treguar Muhammed ibn el-Hasen el-Medeni, na ka treguar Imran ibn Abdilaziz ibn Umer ibn Abdirrahman ibn Avf, nga Abdullah ibn Jezidi, i liri i el-Munbaithit, nga Salih ibn Ibrahim ibn Abdirrahman, nga babai i tij, se ai ka thënë: Zura një zog në el-Kunbule, një vend në Medinë, kur më arriti babai im, Abdurrahman ibn Avfi, dhe më tha: "O biri im, nga e more këtë?" I thashë: "Nga el-Kunbule, një vend në Medinë." Atëherë ai ma tërhoqi veshin, e mori zogun dhe e lëshoi, pastaj tha: "Vërtet, i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka ndaluar gjuetinë mes dy kodrinave vullkanike të saj (Medinës)."
Komentim El-Bezzari ka thënë: "Nuk e njohim këtë hadith nga Abdurrahmani përveçse përmes këtij zinxhiri transmetimi."
١١٩٢ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ الْوَلِيدِ الْبَغْدَادِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ الْمَدَنِيُّ، ثنا عمران بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ عُمَرَ بْنِ عَبْد الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ، عَنْ صَالِحِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ عَبْد الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ قَالَ: اصْطَدْتُ طَيْرًا بِالْقُنْبُلَةِ، مَوْضِعِ الْمَدِينَةِ، فَلَحِقَنِي أَبِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ، فَقَالَ: أَيْ بُنَيَّ، مِنْ أَيْنَ أَخَذْتَهُ؟ فَقُلْت: مِنَ الْقُنْبُلَةِ، مَوْضِعٍ بِالْمَدِينَةِ، فَعَرَكَ أُذُنِي، ثُمَّ أَخَذَهُ فَأَرْسَلَهُ، فَقَالَ: إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ حَرَّمَ صَيْدَ مَا بَيْنَ لابَتَيْهَا.
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُهُ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِلا بِهَذَا الإِسْنَادِ.
1192 - Ahmad ibn al-Walid al-Baghdadi narrated to us, Muhammad ibn al-Hasan al-Madani narrated to us, ‘Imran ibn ‘Abd al-‘Aziz ibn ‘Umar ibn ‘Abd al-Rahman ibn ‘Awf narrated to us, from ‘Abdullah ibn Yazid, the freed slave of al-Munba‘ith, from Salih ibn Ibrahim ibn ‘Abd al-Rahman, from his father, that he said: I caught a bird at al-Qunbulah, a location in Medina, then my father, ‘Abd al-Rahman ibn ‘Awf, reached me and said: "O my son, from where did you take it?" I said: "From al-Qunbulah, a location in Medina." Then he twisted my ear, took the bird and released it, and said: "Indeed, the Messenger of Allah (pbuh) prohibited hunting what is between its two lava tracts."
Commentary Al-Bazzar said: "We do not know it from ‘Abd al-Rahman except through this chain of transmission."
CHAPTER
بَابٌ فِي مَسْجِدِ النَّبِيِّ ﷺ
Kapitull rreth Xhamisë së Pejgamberit ﷺ
#1193
١١٩٣ - Na ka treguar Ahmed bin Mansuri, na ka treguar Ubejdullah bin Musa, na ka treguar Musa – i cili është Ibn Ubejdeja – nga Deud bin Mudriku, nga Urve, nga Aisha, e cila ka thënë: Ka thënë i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.): "Unë jam vula e Pejgamberëve dhe xhamia ime është vula e xhamive të Pejgamberëve. Xhamitë më meritore për t'u vizituar dhe drejt të cilave shalosen mjetet e udhëtimit janë Mesxhid el-Harami dhe xhamia ime. Një namaz në xhaminë time është më i vlefshëm se një mijë namaze në xhamitë e tjera, përveç Mesxhid el-Haramit."
١١٩٣ - حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنْصُورٍ، ثنا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، ثنا مُوسَى، وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدَةَ، عَنْ دَاوُدَ بْنِ مُدْرِكٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: «أَنَا خَاتَمُ الأَنْبِيَاءِ وَمَسْجِدِي خَاتَمُ مَسَاجِدِ الأَنْبِيَاءِ، أَحَقُّ الْمَسَاجِدِ أَنْ يُزَارَ، وَيُشَدُّ إِلَيْهِ الرَّوَاحِلُ الْمَسْجِدُ الْحَرَامُ، وَمَسْجِدِي، صَلاةٌ فِي مَسْجِدِي أَفْضَلُ مِنْ أَلْفِ صَلاةٍ فِيمَا سِوَاهُ مِنَ الْمَسَاجِدِ إِلا الْمَسْجِدَ الْحَرَامِ».
1193 - Ahmad ibn Mansur narrated to us, Ubaydullah ibn Musa narrated to us, Musa—and he is Ibn Ubaydah—narrated to us, from Dawud ibn Mudrik, from 'Urwah, from 'Aishah, she said: The Messenger of Allah (pbuh) said: "I am the seal of the Prophets, and my mosque is the seal of the mosques of the Prophets. The most deserving of mosques to be visited and for which mounts are saddled are the Sacred Mosque and my mosque. A prayer in my mosque is better than a thousand prayers in any other mosque, except for the Sacred Mosque."
CHAPTER
باب فيما بين القبر والمنبر
Kapitulli mbi atë që gjendet mes varrit dhe minberit
#1194
١١٩٤ - Na kanë treguar El-Abbas bin Ebi Talib dhe Ibrahim bin Hani En-Nejsaburi, të cilët kanë thënë: Na ka treguar Seid bin Selam: Na ka treguar Ebu Bekr bin Ebi Sebrah, nga Zejd bin Eslem, nga Ata bin Jesar, nga Abdurrahman bin Jerbu, nga Ebu Bekri, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), i cili ka thënë: "Midis shtëpisë sime dhe vendfaljes sime është një kopsht prej kopshteve të Xhenetit."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Ebu Bekr bin Ebi Sebrah ka transmetuar disa hadithe për të cilat nuk është pasuar (nga transmetues të tjerë), dhe ne e kemi përmendur këtë dhe kemi sqaruar të metën në të.
١١٩٤ - حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ، وَإِبْرَاهِيمُ بْنُ هَانِئٍ النَّيْسَابُورِيُّ، قَالا: ثنا سَعِيدُ بْنُ سَلامٍ، ثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي سَبْرَةَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَرْبُوعٍ، عَنْ أَبِي بَكْرٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ: «فِيمَا بَيْنَ بَيْتِي وَمُصَلَّايَ رَوْضَةٌ مِنْ رِيَاضِ الْجَنَّةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي سَبْرَةَ حَدَّثَ بِغَيْرِ حَدِيثٍ لَمْ يُتَابَعْ عَلَيْهِ، وَذَكَرْنَا هَذَا وَبَيَّنَّا الْعِلَّةَ فِيهِ.
1194 - Al-Abbas bin Abi Talib and Ibrahim bin Hani al-Naysaburi narrated to us, they said: Sa'id bin Salam narrated to us: Abu Bakr bin Abi Sabrah narrated to us, from Zayd bin Aslam, from Ata bin Yasar, from Abd al-Rahman bin Yarbu', from Abu Bakr, from the Prophet (pbuh), who said: "Between my house and my place of prayer is a garden from among the gardens of Paradise."
Commentary Al-Bazzar said: Abu Bakr bin Abi Sabrah narrated several hadiths for which he was not corroborated, and we have mentioned this and explained the defect within it.
#1195
1195 - Na ka treguar Muhammed ibn Abdurrahim, na ka treguar Is’hak ibn Muhammed, më ka treguar Ubejde bint Nabil, nga Aisha bint Sa’d, nga babai i saj, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka thënë: „Ajo që gjendet mes shtëpisë sime dhe minberit tim, ose varrit tim dhe minberit tim, është një kopsht prej kopshteve të Xhenetit.“
١١٩٥ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحِيمِ، ثنا إِسْحَاقُ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَتْنِي عُبَيْدَةُ بِنْتُ نَابِلٍ، عَنْ عَائِشَةَ بِنْتَ سَعْدٍ، عَنْ أَبِيهَا، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ قَالَ: «مَا بَيْنَ بَيْتِي وَمِنْبَرِي، أَوْ قَبْرِي وَمِنْبَرِي، رَوْضَةٌ مِنْ رِيَاضِ الْجَنَّةِ».
1195 - Muhammad ibn Abd al-Rahim narrated to us, Ishaq ibn Muhammad narrated to us, Ubaydah bint Nabil narrated to me, from A'ishah bint Sa'd, from her father, that the Prophet (pbuh) said: "What is between my house and my pulpit, or my grave and my pulpit, is a garden from the gardens of Paradise."
#1196
1196 - Na ka treguar Muhamed ibn Hisham el-Begdadiu, na ka treguar Hushejmi, nga Ali ibn Zejdi, nga Muhamed ibn el-Munkediri, nga Xhabiri, nga Pejgamberi (s.a.v.s.), i cili ka thënë: "Hapësira mes minberit tim dhe shtëpisë sime është një kopsht prej kopshteve të Xhenetit."
Komentim Ka thënë el-Bezzari: Nuk dimë që dikush tjetër ta ketë transmetuar kështu përveç Aliut, dhe as prej tij përveç Hushejmit. Kapitull.
١١٩٦ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ هِشَامٍ الْبَغْدَادِيُّ، ثنا هُشَيْمٌ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ زَيْدٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ، عَنْ جَابِرٍ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ، قَالَ: «مَا بَيْنَ مِنْبَرِي وَبَيْتِي رَوْضَةٌ مِنْ رِيَاضِ الْجَنَّةِ».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: لا نَعْلَمُ رَوَاهُ هَكَذَا إِلا عَلِيٌّ، وَلا عَنْهُ إِلا هُشَيْمٌ.
بَابٌ
1196 - Muhammad ibn Hisham al-Baghdadi narrated to us, Hushaym narrated to us, from Ali ibn Zayd, from Muhammad ibn al-Munkadir, from Jabir, from the Prophet (pbuh), who said: "Between my pulpit and my house is a garden from the gardens of Paradise."
Commentary Al-Bazzar said: We do not know it narrated this way except by Ali, and from him except by Hushaym. Chapter.
CHAPTER
بَابٌ
Kapitull
#1197
1197 - Na ka treguar Amr ibn Maliku, na ka treguar Fudajl ibn Sulejmani, na ka treguar Rabia ibn Uthmani, më ka treguar Imran ibn Ebi Enesi, i cili ka thënë: E kam dëgjuar Muadh ibn el-Harithin duke thënë: E kam dëgjuar të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke thënë: "Minberi im është mbi një nga portat e Xhenetit."
١١٩٧ - حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ مَالِكٍ، ثنا فُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ، ثنا رَبِيعَةُ بْنُ عُثْمَانَ، حَدَّثَنِي عِمْرَانُ بْنُ أبي أَنَسٍ، قَالَ: سَمِعْتُ مُعَاذَ بْنَ الْحَارِثِ يَقُولُ: سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ: «مِنْبَرِي عَلَى تُرْعَةٍ مِنْ تُرَعِ الْجَنَّةِ».
1197 - Amr ibn Malik narrated to us, Fudayl ibn Sulayman narrated to us, Rabi'ah ibn 'Uthman narrated to us, Imran ibn Abi Anas narrated to me, he said: I heard Mu'adh ibn al-Harith saying: I heard the Messenger of Allah (pbuh) saying: "My pulpit is upon one of the gates of Paradise."
CHAPTER
باب زيارة قبر سيدنا رسول الله ﷺ
Kapitulli mbi vizitën e varrit të zotërisë tonë, të Dërguarit të Allahut ﷺ
#1198
١١٩٨ - Na ka treguar Kutejbeja, na ka treguar Abdullah bin Ibrahimi, na ka treguar Abdurrahman bin Zejdi, nga babai i tij, nga Ibn Umeri, nga Pejgamberi (s.a.v.s.): "Kushdo që viziton varrin tim, ndërmjetësimi (shefati) im bëhet i detyrueshëm për të."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Abdullah bin Ibrahimi nuk është mbështetur në këtë transmetim, dhe vërtet ajo që ai transmeton i vetëm, vetëm sa shënohet.
١١٩٨ - حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، ثنا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، ثنا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ ﷺ: «مَنْ زَارَ قَبْرِي حَلَّتْ لَهُ شَفَاعَتِي».
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يُتَابَعْ عَلَى هَذَا، وَإِنَّمَا يُكْتَبُ مَا يَتَفَرَّدُ بِهِ.
1198 - Qutaybah narrated to us, Abd Allah bin Ibrahim narrated to us, Abd al-Rahman bin Zayd narrated to us, from his father, from Ibn Umar, from the Prophet (pbuh): "Whoever visits my grave, my intercession becomes incumbent for him."
Commentary Al-Bazzar said: Abd Allah bin Ibrahim was not corroborated in this narration, and indeed that which he narrates uniquely is only written down.
#1199
1199 - Na ka treguar Ali ibn Shuajb el-Bagdadi, na ka treguar Muhamed ibn Ismail ibn Ebi Fudejk, na ka treguar Uthman ibn Is'hak, nga Abdylmexhid ibn Ebi Abs ibn Xhebr, nga babai i tij, nga gjyshi i tij, se i Dërguari i Allahut (s.a.v.s.) ka thënë për Uhudin: "Ky është një mal që na do dhe ne e duam; ai gjendet në njërën nga dyert e Xhenetit. Ndërsa ky është Ajri, një mal që na urren dhe ne e urrejmë; ai gjendet në njërën nga dyert e Zjarrit."
١١٩٩ - حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ شُعَيْبٍ الْبَغْدَادِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ ابْن أَبِي فُدَيْكٍ، ثنا عُثْمَانُ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ عَبْدِ الْمَجِيدِ بْنِ أَبِي عَبْسِ بْنِ جَبْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَالَ لأُحُدٍ: «هَذَا جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ، عَلَى بَابٍ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ، وَهَذَا عَيْرٌ جَبَلٌ يُبْغِضُنَا وَنُبْغِضُهُ، عَلَى بَابٍ مِنْ أَبْوَابِ النَّارِ».
1199 - Ali ibn Shu'ayb al-Baghdadi narrated to us, Muhammad ibn Isma'il ibn Abi Fudayk narrated to us, 'Uthman ibn Ishaq narrated to us, from 'Abd al-Majid ibn Abi 'Abs ibn Jabr, from his father, from his grandfather, that the Messenger of Allah (pbuh) said regarding Uhud: "This is a mountain that loves us and we love it; it is at one of the gates of Paradise. And this is 'Ayr, a mountain that hates us and we hate it; it is at one of the gates of the Fire."
CHAPTER
بَابٌ فِي بُطْحَانَ
Kapitull rreth Buthanit
#1200
١٢٠٠ - Na ka treguar Muhamed ibn Is'haku, na ka treguar el-Xhu'ajd ibn Abdurrahmani, nga një burrë të cilin e llogaris të jetë prej familjes së el-Mu'allasë, nga Urve ibn ez-Zubejri, se Ajsheja e ka njoftuar atë se ajo e ka dëgjuar të Dërguarin e Allahut (s.a.v.s.) duke thënë: "Buthani është mbi një pellg prej pellgjeve të Xhenetit."
١٢٠٠ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، ثنا الْجُعَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ رَجُلٍ أَحْسِبُهُ مِنْ آلِ الْمُعَلَّى، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، أَنَّ عَائِشَةَ أَخْبَرَتْهُ: أَنَّهَا سَمِعَتْ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ: «بُطْحَانُ عَلَى بِرْكَةٍ مِنْ بِرَكِ الْجَنَّةُ».
1200 - Muhammad ibn Ishaq narrated to us, Al-Ju'ayd ibn 'Abd al-Rahman narrated to us, from a man whom I reckon to be from the family of al-Mu'alla, from 'Urwah ibn al-Zubayr, that 'A'ishah informed him: that she heard the Messenger of Allah (pbuh) say: "Buthan is upon a pool from among the pools of Paradise."
CHAPTER
باب في وادي العقيق
Kapitulli mbi luginën el-Akik
#1201
1201 - Na ka treguar Ubejd bin Ismaili, na ka treguar Ebu Usame, nga Hisham bin Urve, nga babai i tij, nga Aisha, se Pejgamberi (s.a.v.s.) ka thënë: "Më erdhi një vizitor ndërsa isha në El-Akik dhe tha: 'Vërtet, ti je në një luginë të bekuar'."
Komentim El-Bezzari ka thënë: Kështu e ka transmetuar Ebu Usame, ndërsa të tjerët e kanë transmetuar si mursel.
١٢٠١ - حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، ثنا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ، قَالَ: " أَتَانِي آتٍ وَأَنَا بِالْعَقِيقِ، فَقَالَ: إِنَّكَ بِوَادٍ مُبَارَكٍ ".
شرح قَالَ الْبَزَّارُ: هَكَذَا رَوَاهُ أَبُو أُسَامَةَ وَأَرْسَلَهُ غَيْرُهُ.
1201 - Ubayd ibn Ismail narrated to us, Abu Usamah told us, on the authority of Hisham ibn Urwah, from his father, from Aisha, that the Prophet (pbuh) said: "A visitor came to me while I was at al-Aqiq and said: 'Indeed, you are in a blessed valley.'"
Commentary Al-Bazzar said: Thus it was narrated by Abu Usamah, while others narrated it as a mursal report.